Επιβεβαιώθηκε κρούσμα αφθώδους πυρετού στη Λέσβο: Το ΥΠΑΑΤ ενεργοποιεί σχέδιο έκτακτης ανάγκης

Η Γενική Διεύθυνση Κτηνιατρικής του Υπουργείου Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων (ΥΠΑΑΤ) ανακοίνωσε σήμερα, Κυριακή 15 Μαρτίου 2026, την επιβεβαίωση ενός κρούσματος αφθώδους πυρετού σε εκτροφή βοοειδών στη Λέσβο. Η επιβεβαίωση προήλθε από τη Διεύθυνση του Κτηνιατρικού Κέντρου Αθηνών.

Σε έκτακτη σύσκεψη που πραγματοποιήθηκε σήμερα στο ΥΠΑΑΤ, υπό την προεδρία του υπουργού Κώστα Τσιάρα, παρουσία του υφυπουργού Χρήστου Κέλλα, του γενικού γραμματέα Σπύρου Πρωτοψάλτη και ανώτερων στελεχών της Γενικής Διεύθυνσης Κτηνιατρικής, αποφασίστηκε η άμεση ενεργοποίηση του σχεδίου έκτακτης ανάγκης για την αντιμετώπιση της νόσου, σύμφωνα με την ισχύουσα ευρωπαϊκή και εθνική νομοθεσία.

Ως αποτέλεσμα, ολόκληρη η νήσος Λέσβου τέθηκε εντός απαγορευμένης ζώνης, στην οποία εφαρμόζονται όλα τα μέτρα που προβλέπονται από τον ευρωπαϊκό κανονισμό 2020/687. Ειδικότερα, τέθηκαν σε εφαρμογή τα ακόλουθα:

• Απαγορεύεται η μετακίνηση ζώντων ζώων των ευαίσθητων ειδών (βοοειδή, χοιροειδή, αιγοπρόβατα) εκτός του νησιού, καθώς και η διακίνηση των προϊόντων και υποπροϊόντων αυτών, όπως και των ζωοτροφών. Αυτή η απαγόρευση περιλαμβάνει και τη μεταφορά τροφίμων ζωικής προέλευσης από πολίτες στις προσωπικές τους αποσκευές.
• Δεν επιτρέπεται καμία μετακίνηση ζώντων ζώων των ευαίσθητων ειδών εντός του νησιού.
• Απαγορεύονται οι σφαγές των ευαίσθητων ειδών στην περιοχή του νησιού.
• Στη μολυσμένη εκμετάλλευση θα προχωρήσει η θανάτωση όλων των ζώων των ευαίσθητων ειδών και θα καταστραφούν όλα τα παραγόμενα προϊόντα.

Σύμφωνα με την ανακοίνωση, ο αφθώδης πυρετός (Foot-and-Mouth Disease, FMD) είναι ένα ιδιαίτερα μεταδοτικό ιογενές νόσημα που πλήττει τα δίχηλα ζώα, όπως βοοειδή, αιγοπρόβατα και χοίρους, καθώς και ορισμένα άγρια είδη. Χαρακτηρίζεται από ταχεία εξάπλωση, είτε μέσω άμεσης επαφής, είτε έμμεσα μέσω μολυσμένων αντικειμένων, οχημάτων, υποδημάτων, εξοπλισμού ή ακόμη και ανθρώπινης δραστηριότητας. Η αερογενής μετάδοση αποτελεί επίσης σοβαρό κίνδυνο, αυξάνοντας την πιθανότητα μόλυνσης γειτονικών εκμεταλλεύσεων. Άγρια ζώα και τρωκτικά μπορούν να λειτουργήσουν ως φορείς του ιού.

Ο αφθώδης πυρετός ταξινομείται στα νοσήματα Κατηγορίας Α, σύμφωνα με τους κανονισμούς (ΕΕ) 2016/429 και (ΕΕ) 2018/1882. Αυτά είναι νοσήματα που δεν ενδημούν στην Ευρωπαϊκή Ένωση και απαιτούν την άμεση εφαρμογή αυστηρών μέτρων ελέγχου και εκρίζωσης από την πρώτη στιγμή της εμφάνισης εστίας. Για τον αποτελεσματικό έλεγχο και τον περιορισμό της εξάπλωσης της νόσου, κρίνεται επιτακτική η εφαρμογή αυστηρών μέτρων βιοπροφύλαξης και ο περιορισμός των μετακινήσεων ζώων, ανθρώπων, προϊόντων και υλικών.

Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι ο αφθώδης πυρετός δεν μεταδίδεται στον άνθρωπο και δεν συνιστά απειλή για τη δημόσια υγεία. Ωστόσο, θεωρείται ένα από τα πιο καταστροφικά νοσήματα για τα παραγωγικά ζώα παγκοσμίως. Η τελευταία φορά που εντοπίστηκε στην Ελλάδα ήταν την περίοδο 2000-2001.

Η Γενική Διεύθυνση Κτηνιατρικής βρίσκεται σε διαρκή συντονισμό με τις αρμόδιες τοπικές κτηνιατρικές και άλλες υπηρεσίες, και αναμένεται να εκδώσει σύντομα αναλυτικότερες οδηγίες για τη διαχείριση και αντιμετώπιση της κατάστασης.

Αύριο, Δευτέρα, κλιμάκιο του ΥΠΑΑΤ, με επικεφαλής τον υφυπουργό Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Χρήστο Κέλλα, θα μεταβεί στη Λέσβο. Στόχος της επίσκεψης είναι ο συντονισμός, σε συνεργασία με την περιφέρεια και τις κτηνιατρικές υπηρεσίες, για την άμεση εφαρμογή των προβλεπόμενων μέτρων. Την Παρασκευή, ο γενικός γραμματέας Αγροτικής Ανάπτυξης και Τροφίμων, Σπύρος Πρωτοψάλτης, θα επισκεφθεί επίσης το νησί, προκειμένου να παρακολουθήσει την πορεία εφαρμογής του σχεδίου και να παράσχει επιχειρησιακή υποστήριξη στους εμπλεκόμενους φορείς, με απώτερο σκοπό τον περιορισμό της διασποράς της νόσου.