Εξωτερικό Χρέος Ελλάδας: Εκτοξεύτηκε στα 590,4 δισ. ευρώ, με την Τράπεζα της Ελλάδος να αναλύει τα αίτια

Εφιαλτικά επίπεδα αγγίζει το εξωτερικό χρέος της χώρας, φθάνοντας τα 590,4 δισ. ευρώ στο τέλος του 2025, ποσοστό πολλαπλάσιο του μέσου όρου της Ευρωπαϊκής Ένωσης ως προς το ΑΕΠ. Αυτά αποκαλύπτει η ετήσια έκθεση του διοικητή της ΤτΕ, Γιάννη Στουρνάρα, η οποία εξετάζει σε βάθος την οικονομική κατάσταση της χώρας.

Σύμφωνα με την έκθεση, το ακαθάριστο εξωτερικό χρέος της Ελλάδας, σε τρέχουσες τιμές, παρουσίασε αύξηση κατά 14,3 δισ. ευρώ, φτάνοντας τα 590,4 δισ. ευρώ, που αντιστοιχεί στο 237,7% του ΑΕΠ στο τέλος του 2025.

Ανάλυση των Καθαρών Υποχρεώσεων

Πιο συγκεκριμένα, οι καθαρές υποχρεώσεις της Ελλάδας προς το εξωτερικό παρουσίασαν άνοδο κατά 13,9 δισ. ευρώ, διαμορφώνοντας το σύνολο σε 339,7 δισεκ. ευρώ. Η αύξηση αυτή οφείλεται κυρίως στη μείωση των καθαρών απαιτήσεων των λοιπών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων. Ωστόσο, η εικόνα αυτή αντισταθμίστηκε μερικώς από τη βελτίωση της καθαρής θέσης, πρωτίστως των λοιπών τομέων της οικονομίας και της Τράπεζας της Ελλάδος, και δευτερευόντως της γενικής κυβέρνησης.

Η εξέλιξη αυτή συνδέεται, πέρα από τις συναλλαγές, και με τη μεταβολή στις αποτιμήσεις, κυρίως των υποχρεώσεων, που αντανακλά την άνοδο της αξίας των μετοχικών τίτλων.

Διεθνής Επενδυτική Θέση (ΚΔΕΘ)

Ως ποσοστό του ΑΕΠ, η καθαρή διεθνής επενδυτική θέση (ΚΔΕΘ) παρουσίασε μείωση σε -136,8% το 2025 από -137,6% το 2024. Παρά τη μικρή βελτίωση, η Ελλάδα παραμένει στην κορυφή των χωρών της ΕΕ, ξεπερνώντας κατά πολύ το όριο (-35% του ΑΕΠ) που προβλέπεται στο πλαίσιο της διαδικασίας μακροοικονομικών ανισορροπιών.

Οι Κίνδυνοι και τα Δάνεια του Μηχανισμού Στήριξης

Παρά την αρνητική εικόνα, η ΤτΕ επισημαίνει ότι οι κίνδυνοι για τη χώρα είναι προς το παρόν περιορισμένοι. Η κύρια συνιστώσα της αρνητικής ΚΔΕΘ αφορά τα δάνεια από τον Μηχανισμό Στήριξης, τα οποία χαρακτηρίζονται από χαμηλά επιτόκια και μεγάλη διάρκεια.

Ωστόσο, τα τελευταία έτη παρατηρείται αύξηση των καθαρών υποχρεώσεων των λοιπών τομέων της οικονομίας. Αυτό συνδέεται κυρίως με την πώληση δανείων τους σε χρηματοπιστωτικά ιδρύματα και λοιπές χρηματοπιστωτικές επιχειρήσεις του εξωτερικού, καθώς και με την ενίσχυση των καθαρών ροών ΞΑΕ μη κατοίκων στην Ελλάδα.

Για την αναγκαία μεσοπρόθεσμη βελτίωση της ΚΔΕΘ, απαιτείται, πέρα από τη σταδιακή μείωση του εξωτερικού χρέους της γενικής κυβέρνησης, η επίτευξη υψηλών ρυθμών οικονομικής ανάπτυξης, καθώς και η διατήρηση μόνιμων και ικανοποιητικών πλεονασμάτων στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών.

Ανάλυση ανά Είδος Επένδυσης

Με βάση την ανάλυση της ΚΔΕΘ κατά είδος επένδυσης, οι καθαρές υποχρεώσεις από άμεσες επενδύσεις αυξήθηκαν, κυρίως λόγω της ενίσχυσης των εισροών ΞΑΕ στην Ελλάδα.

Οι καθαρές απαιτήσεις από επενδύσεις χαρτοφυλακίου περιορίστηκαν (κατά 16,3 δισεκ. ευρώ). Αυτό οφείλεται στη μείωση των καθαρών απαιτήσεων των λοιπών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και της Τράπεζας της Ελλάδος, καθώς και στην αύξηση των υποχρεώσεων της γενικής κυβέρνησης. Η εξέλιξη αυτή αντισταθμίστηκε μερικώς από την άνοδο των καθαρών απαιτήσεων στους λοιπούς τομείς της οικονομίας.

Αξίζει να σημειωθεί ότι η αύξηση των υποχρεώσεων των λοιπών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και η μείωση των υποχρεώσεων των λοιπών τομέων της οικονομίας αντανακλούν τις εταιρικές αναδιαρθρώσεις ελληνικών χρηματοπιστωτικών ομίλων που ολοκληρώθηκαν το 2025.

Στην κατηγορία των λοιπών επενδύσεων, η αρνητική καθαρή θέση περιορίστηκε κατά 8,1 δισ. ευρώ το 2025 συγκριτικά με το 2024. Αυτό οφείλεται στη μείωση των καθαρών υποχρεώσεων τόσο της Τράπεζας της Ελλάδος όσο και της γενικής κυβέρνησης, καθώς και των λοιπών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, αν και αντισταθμίστηκε μερικώς από την αύξηση των υποχρεώσεων των λοιπών τομέων της οικονομίας.

Αίτια της Επιδείνωσης

Η επιδείνωση της ΚΔΕΘ το 2025 οφείλεται κυρίως στη μείωση των καθαρών απαιτήσεων των λοιπών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων, που συνδέεται με τις προαναφερθείσες εταιρικές αναδιαρθρώσεις. Η εξέλιξη αυτή αντισταθμίστηκε πρωτίστως από τη μείωση των υποχρεώσεων των λοιπών τομέων της οικονομίας και την αύξηση των καθαρών απαιτήσεων της Τράπεζας της Ελλάδος, και δευτερευόντως από τη μείωση των καθαρών υποχρεώσεων της γενικής κυβέρνησης.

Ακαθάριστο και Καθαρό Εξωτερικό Χρέος

Όσον αφορά το ακαθάριστο εξωτερικό χρέος, η ΤτΕ σημειώνει ότι η άνοδος του στα 590,4 δισ. ευρώ αποδίδεται σχεδόν αποκλειστικά στην αύξηση των υποχρεώσεων των λοιπών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων. Ωστόσο, ο λόγος του ακαθάριστου εξωτερικού χρέους προς το ΑΕΠ παρουσίασε βελτίωση, λόγω της σημαντικής αύξησης του ονομαστικού ΑΕΠ το 2025.

Το καθαρό εξωτερικό χρέος διαμορφώθηκε σε 286,4 δισεκ. ευρώ (115,3% του ΑΕΠ) το 2025, αυξημένο κατά 1,8 δισεκ. ευρώ έναντι του 2024. Η αύξηση αυτή οφείλεται πρωτίστως στην αύξηση του καθαρού χρέους των λοιπών τομέων της οικονομίας και δευτερευόντως στη μείωση των καθαρών απαιτήσεων των λοιπών χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων και της Τράπεζας της Ελλάδος. Η επιδείνωση αυτή αντισταθμίστηκε εν μέρει από τον περιορισμό του καθαρού χρέους της γενικής κυβέρνησης.

Αξίζει να τονιστεί ότι, ως ποσοστό του ΑΕΠ, λόγω της ανόδου του ονομαστικού ΑΕΠ το 2025, το καθαρό εξωτερικό χρέος συρρικνώθηκε.