Η Γενιά των Νέων Γυρίζει την Πλάτη στην Κυβέρνηση Μελόνι: Η Δημοτικότητα Πέφτει στο 25%

Η κυβέρνηση της Τζόρτζια Μελόνι αντιμετωπίζει σοβαρή πρόκληση από τη νεότερη γενιά ψηφοφόρων, με τα ποσοστά αποδοχής της στις ηλικίες 18 έως 34 ετών να έχουν υποχωρήσει στο 25%, σε σύγκριση με το 35% στο σύνολο του πληθυσμού. Αυτή η στάση της νεολαίας μπορεί να επηρεάσει καθοριστικά την αμφίρροπη μάχη που αναμένεται να διεξαχθεί μεταξύ της δεξιάς παράταξης και της κεντροαριστερής αντιπολίτευσης στις εθνικές εκλογές του 2027.

Σύμφωνα με δημοσκόπηση της εταιρείας Youtrend και τις εκτιμήσεις του επικεφαλής της, Λορέντσο Πρελιάσκο, ο κυβερνητικός συνασπισμός, ο οποίος αποτελείται από τους Αδελφούς της Ιταλίας (FdI) της Μελόνι, τη Λέγκα του Ματέο Σαλβίνι και τη Forza Italia του Αντόνιο Ταγιάνι, συγκεντρώνει πλέον λιγότερο από 30% στην πρόθεση ψήφου των νέων κάτω των 35 ετών. Αντίθετα, η συμμαχία της αντιπολίτευσης, με πρωτοπόρους το Δημοκρατικό Κόμμα (PD), το Κίνημα 5 Αστέρων (M5S) και τη Συμμαχία Αριστεράς-Πρασίνων (AVS), προηγείται εμφανώς, φτάνοντας σχεδόν το 50% στην ίδια ηλικιακή ομάδα.

Η μείωση είναι αξιοσημείωτη, αν αναλογιστεί κανείς ότι το 2023, στην κορύφωση της δημοτικότητας της Ιταλίδας πρωθυπουργού, το κόμμα της Μελόνι συγκέντρωνε μόνο του στους νέους το ποσοστό που καταγράφει σήμερα ολόκληρη η κυβερνητική συμμαχία. Επιπλέον, μια μελέτη του Πανεπιστημίου Bocconi του Μιλάνου για το 2025 αποκαλύπτει ένα έντονο έμφυλο χάσμα: το κόμμα της Μελόνι λαμβάνει 15% στις προτιμήσεις των ανδρών ηλικίας 18-29 ετών, ενώ στις γυναίκες της ίδιας ηλικίας το ποσοστό πέφτει στο 4,2%. Αντίστοιχα, το Κίνημα 5 Αστέρων προτιμάται από το 18% των γυναικών κάτω των 30 ετών, έναντι μόλις 5,1% των ανδρών.

Οι νεότεροι ψηφοφόροι δείχνουν σαφή προτίμηση προς την κεντροαριστερά. Η απουσία σημαντικών οικονομικών μεταρρυθμίσεων από την κυβέρνηση Μελόνι είναι αποδεκτή για όσους επωφελούνται από το υπάρχον σύστημα, αλλά δυσχερής για όσους έχουν λιγότερη προστασία, όπως είναι συχνά οι νέοι.

Οικονομικό Στασιμότητα, Brain Drain και Ανταγωνισμός από τα Δεξιά

Σύμφωνα με τον καθηγητή πολιτικών επιστημών στο Πανεπιστήμιο Luiss της Ρώμης, Λορέντσο Ντε Σίο, η αδράνεια της κυβέρνησης στον οικονομικό τομέα από την ανάληψη της εξουσίας το 2022 αποτελεί την κύρια αιτία της νεανικής δυσαρέσκειας. Τα στοιχεία της Eurostat κατατάσσουν την Ιταλία στην τελευταία θέση μεταξύ των 21 χωρών της ευρωζώνης όσον αφορά την απασχόληση νέων (15-24 ετών), ενώ παρουσιάζει και σημαντική υστέρηση στις επενδύσεις για την παιδεία.

Επιπλέον, στοιχεία της Τράπεζας της Ιταλίας αποκαλύπτουν ότι ένας νέος πτυχιούχος στη Γερμανία αμείβεται κατά μέσο όρο με 80% υψηλότερο μισθό σε σύγκριση με έναν Ιταλό με παρόμοια προσόντα. Αυτό το γεγονός τροφοδοτεί τη μαζική φυγή δεκάδων χιλιάδων νέων στο εξωτερικό κάθε χρόνο.

Παράλληλα, η Μελόνι δέχεται πιέσεις και από τα «δεξιά» της. Το ακροδεξιό κόμμα «Εθνικό Μέλλον», που ίδρυσε ο πρώην στρατηγός Ρομπέρτο Βανάτσι τον Φεβρουάριο, καταγράφει ήδη 7% στις δημοσκοπήσεις. Παρόλο που η βάση του κόμματος αποτελείται κυρίως από άνδρες μέσης ηλικίας, ο Βανάτσι κερδίζει έδαφος και σε νέους των αστικών κέντρων, προωθώντας μια αυστηρή ατζέντα κατά της μετανάστευσης και εξαγγέλλοντας μαζικές απελάσεις.

Αυστηρή Καταστολή, Νεανική Οργή και η Σημασία του Δημοψηφίσματος

Η κυβερνητική πολιτική στον τομέα της δημόσιας τάξης έχει επηρεάσει άμεσα τη νεολαία. Η αρχή έγινε πριν από τέσσερα χρόνια με το νομοθετικό διάταγμα για την καταστολή των ρέιβ πάρτι, ενώ ακολούθησαν μέτρα σχετικά με την παραγωγή «ελαφριάς» κάνναβης, τις καταλήψεις κτιρίων, τις διαδηλώσεις και την παραβατικότητα ανηλίκων.

Τον περασμένο Νοέμβριο, η πανεθνική φοιτητική διαμαρτυρία «Όχι στη Μελόνι» συγκέντρωσε χιλιάδες νέους ενάντια στα μέτρα ασφαλείας, τις περικοπές στην παιδεία και την υποστήριξη της Ρώμης προς το Ισραήλ στον πόλεμο της Γάζας.

Στο νομοθετικό πεδίο, η κυβέρνηση κατέθεσε τον περασμένο μήνα ένα νομοσχέδιο που μεταθέτει το βάρος της απόδειξης στους ανηλίκους 14 έως 17 ετών, θεωρώντας τους πλήρως υπεύθυνους για ποινικά αδικήματα, εκτός εάν αποδειχθεί το αντίθετο. Επιπλέον, ένα προγενέστερο διάταγμα του 2023, το οποίο αυστηροποίησε τις ποινές, οδήγησε σε αύξηση 50% στον πληθυσμό των ανηλίκων στις φυλακές, σύμφωνα με την οργάνωση Antigone.

Η παραδοσιακή αποχή των νέων, η οποία στο παρελθόν λειτουργούσε ως «μαξιλάρι» για τις κυβερνήσεις, ανατράπηκε στο δημοψήφισμα του Μαρτίου για τη δικαστική μεταρρύθμιση που υποστήριζε η Μελόνι. Η συμμετοχή των κάτω των 35 ετών έφτασε το 67% (έναντι 59% στο σύνολο), και το 60% αυτών καταψήφισε την πρόταση (έναντι 54% στο συνολικό αποτέλεσμα), παρά την προσπάθεια της πρωθυπουργού να τους προσεγγίσει μέσω της συμμετοχής της σε ένα δημοφιλές podcast ράπερ λίγες ημέρες νωρίτερα.

Το δημοψήφισμα ανέδειξε τον δυνητικό αντίκτυπο της μαζικής ψήφου των νέων. Στις επόμενες εκλογές, η ψήφος τους θα μπορούσε να αποδειχθεί καθοριστική.