Νέες Ρυθμίσεις για την Αναγνώριση Πλασματικών Ετών: Ποιες Κατηγορίες Ασφαλισμένων Απελευθερώνονται από την 12ετία

Χιλιάδες ασφαλισμένοι αποκτούν πλέον τη δυνατότητα να συνταξιοδοτηθούν νωρίτερα, χάρη σε νέα διευκρινιστική εγκύκλιο του ΕΦΚΑ. Το Ταμείο επεκτείνει τις κατηγορίες των δικαιούχων που μπορούν να εξαγοράσουν πλασματικά έτη, μια δυνατότητα που παλαιότερα δεν είχαν. Επιπλέον, ξεκαθαρίζεται ότι ακόμη και αιτήσεις αναγνώρισης πλασματικών ετών που είχαν απορριφθεί, μπορούν πλέον να υποβάλουν ένσταση, η οποία θα γίνει δεκτή.

Σύμφωνα με το Γενικό Εγγραφο 842119/2026, η προϋπόθεση των 3.600 ημερών ασφάλισης για τη θεμελίωση συνταξιοδοτικού δικαιώματος με πλασματικούς χρόνους (άρθρο 40 του Ν. 3996/2011) δεν εφαρμόζεται αν το συνταξιοδοτικό δικαίωμα θεμελιώνεται με προϋποθέσεις που δεν έχουν τροποποιηθεί από το άρθρο 10 του Ν. 3863/2010. Με απλά λόγια, όπως επισημαίνεται από την Κυριακάτικη Δημοκρατία, το όριο των 3.600 ημερών (12 έτη) ισχύει αποκλειστικά για όσους συνταξιοδοτούνται βάσει των διατάξεων που διαμορφώθηκαν και εφαρμόζονται από την 1/1/2011 και μετά.

Η εγκύκλιος λειτουργεί ευεργετικά για όσους θεμελιώνουν συνταξιοδοτικό δικαίωμα με ειδικές ή παλαιότερες διατάξεις, οι οποίες δεν επηρεάστηκαν από τις αλλαγές του Νόμου 3863/2010. Ως εκ τούτου, η 12ετία δεν απαιτείται στις ακόλουθες κατηγορίες:

• Μητέρες ανηλίκων (Ιδιωτικός Τομέας – πρώην ΙΚΑ): Όσες κατοχυρώνουν δικαίωμα με τις προϋποθέσεις του 2010 (συμπλήρωση 5.500 ενσήμων και ανήλικο παιδί έως το 2010) για να συνταξιοδοτηθούν.
• Βαρέα και Ανθυγιεινά (ΒΑΕ): Όσοι συνταξιοδοτούνται με τις ειδικές διατάξεις των βαρέων (π.χ. θεμελίωση με 4.500 ημέρες ασφάλισης συνολικά, εκ των οποίων 3.600 στα Βαρέα).
• Ειδικές παθήσεις ή αναπηρία: Όσοι συνταξιοδοτούνται με τις προνομιακές διατάξεις του Ν. 612/1977 (γονείς/σύζυγοι αναπήρων, τυφλοί, παραπληγικοί κ.λπ.).
• Παλαιοί ασφαλισμένοι (προ του 1993) στο Δημόσιο: Για όσους θεμελίωσαν δικαίωμα μέχρι το 2010 (π.χ. 25ετία χωρίς όριο ηλικίας ή με παλιά όρια).

Αντιθέτως, η υποχρέωση για 3.600 ημέρες (12 έτη) πραγματικής ή προαιρετικής ασφάλισης παραμένει αυστηρά για τη συντριπτική πλειοψηφία των ασφαλισμένων, δηλαδή για όσους συνταξιοδοτούνται με τις γενικές διατάξεις που εφαρμόζονται από 1/1/2011 και μετά:

• Συνταξιοδότηση στα 62 με 40 έτη: Για όσους επιθυμούν να συμπληρώσουν τα 40 έτη (12.000 ένσημα) για να συνταξιοδοτηθούν στα 62.
• Συνταξιοδότηση στα 67 (μειωμένη ή πλήρης): Για όσους επιδιώκουν να καλύψουν τα ελάχιστα ένσημα (π.χ. 4.500 ημέρες) για να συνταξιοδοτηθούν στο 67ο έτος.
• Νέοι ασφαλισμένοι (μετά την 1/1/1993): Όλοι όσοι εισήλθαν στην αγορά εργασίας μετά το 1993 και ακολουθούν τους γενικούς κανόνες ασφάλισης.

Τι αναφέρει το έγγραφο

Σύμφωνα με την Κυριακάτικη Δημοκρατία, το έγγραφο ξεκαθαρίζει ρητά τη δυνατότητα επανεξέτασης αιτήσεων αναγνώρισης πλασματικών ετών ασφάλισης που είχαν απορριφθεί στο παρελθόν. Συγκεκριμένα, αναφέρεται: «Περιπτώσεις που έχουν κριθεί διαφορετικά και έχουν απορριφθεί λόγω της μη ύπαρξης των 3.600 ημερών ασφάλισης, σε οποιοδήποτε στάδιο της διοικητικής διαδικασίας και αν βρίσκονται, θα πρέπει να επανεξεταστούν σύμφωνα με τα ανωτέρω, οίκοθεν όπου αυτό είναι εφικτό, ή κατόπιν αίτησης – όχλησης από τους ενδιαφερομένους.

Τα οικονομικά αποτελέσματα, δεδομένου ότι πρόκειται για παράνομη δυσμενή διοικητική πράξη η οποία ανακαλείται οποτεδήποτε, θα ανατρέξουν στην πρώτη του επόμενου μήνα εκείνου της υποβολής της αίτησης που έχει απορριφθεί, αφού μετά την ανάκληση θα επανακριθεί η αρχική αίτηση, σύμφωνα με τα αναφερόμενα στο παρόν έγγραφο».

Είναι σαφές ότι οι ίδιοι οι ασφαλισμένοι, εφόσον οι αιτήσεις τους είχαν απορριφθεί για τον συγκεκριμένο λόγο, θα πρέπει να απευθυνθούν στον ΕΦΚΑ για να υποβάλουν ενστάσεις. Αυτό θα τους επιτρέψει την αναγνώριση των πλασματικών ετών ασφάλισης, με ημερομηνία έναρξης τον επόμενο μήνα από την αρχική τους αίτηση, εφόσον πληρούνται οι νέες, ευνοϊκότερες προϋποθέσεις.

Ο πλασματικός χρόνος ή τα πλασματικά έτη αφορούν χρόνο που δεν έχει διανυθεί πραγματικά στην ασφάλιση και για τον οποίο δεν έχουν καταβληθεί οι αντίστοιχες εισφορές. Ωστόσο, ο νόμος δίνει τη δυνατότητα στον ασφαλισμένο, ο οποίος επιθυμεί να λάβει σύνταξη, να τον αναγνωρίσει πλασματικά και να τον εξαγοράσει καταβάλλοντας την αντίστοιχη εισφορά. Έτσι, προστίθεται στον συνολικό συντάξιμο χρόνο και θεμελιώνεται δικαίωμα για σύνταξη.

Τα κυριότερα είδη πλασματικού χρόνου περιλαμβάνουν:

• Στρατιωτική θητεία
• Πλασματικός χρόνος σπουδών
• Πλασματικός χρόνος τέκνων
• Χρόνος επιδοτούμενης ανεργίας
• Χρόνος επιδοτούμενης ασθένειας

Ο χρόνος επιδοτούμενης ανεργίας και ο χρόνος επιδοτούμενης ασθένειας αναγνωρίζονται δωρεάν. Γι’ αυτόν τον λόγο, δεν υπολογίζονται για την ανταποδοτική σύνταξη, αλλά μόνο για τη συμπλήρωση των προϋποθέσεων και των συνολικών χρόνων της εθνικής σύνταξης.