Ψηφιακή Κάρτα Εργασίας στο Δημόσιο: Νέο Σύστημα για την Ακριβή Τήρηση του Ωραρίου των Υπαλλήλων

Το Υπουργείο Εσωτερικών προχωρά στην υιοθέτηση ψηφιακής κάρτας εργασίας για όλους τους εργαζομένους στο Δημόσιο, με στόχο την αποτελεσματικότερη τήρηση του ωραρίου εργασίας.

Η ψηφιακή αυτή κάρτα θα καταγράφει με ακρίβεια την ώρα προσέλευσης και αποχώρησης, καθώς και οποιαδήποτε αλλαγή στο ημερήσιο ωράριο των δημοσίων υπαλλήλων. Η εφαρμογή καλύπτει τόσο τον στενό όσο και τον ευρύτερο δημόσιο τομέα, συμπεριλαμβανομένου του προσωπικού των Οργανισμών Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ) με σχέση εργασίας δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου, αορίστου ή ορισμένου χρόνου.

Κύριος στόχος αυτής της μεταρρύθμισης είναι η βελτίωση της διαχείρισης του ωραρίου εργασίας στο δημόσιο τομέα, η περιορισμός φαινομένων κατάχρησης ή καταστρατήγησης, και η μείωση της διοικητικής γραφειοκρατίας που συνδέεται με παλαιότερα, χειρόγραφα ή ανακριβή συστήματα καταγραφής.

Το άρθρο 102 του πρόσφατα ψηφισμένου νομοσχεδίου «Αναμόρφωση της βαθμολογικής διάρθρωσης, του συστήματος βαθμολογικών προαγωγών και του συστήματος επιλογής προϊσταμένων…» θεσπίζει ένα νέο, ενιαίο πλαίσιο καταγραφής του χρόνου εργασίας μέσω του Πληροφοριακού Συστήματος Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού (ΣΔΑΔ). Παράλληλα, θέτει συγκεκριμένους περιορισμούς στη χρήση και επεξεργασία των δεδομένων.

Η κεντρική αλλαγή επιβάλλει στους φορείς του Δημοσίου να τηρούν στο ΣΔΑΔ στοιχεία που αφορούν στη μέτρηση του χρόνου εργασίας. Για τις περιπτώσεις όπου ήδη υπάρχει ωρομετρικό σύστημα, προβλέπεται η διαλειτουργικότητά του με το ΣΔΑΔ, εφόσον αυτό είναι τεχνικά εφικτό.

Την ευθύνη για την ορθή τήρηση του ωραρίου φέρουν οι προϊστάμενοι των οργανικών μονάδων, οι οποίοι είναι υπεύθυνοι για την ακρίβεια των καταχωρήσεων του προσωπικού που εποπτεύουν.

Η υφυπουργός Εσωτερικών, Βιβή Χαραλαμπογιάννη, δήλωσε στο Αθηναϊκό – Μακεδονικό Πρακτορείο Ειδήσεων ότι το υπουργείο υλοποιεί μια ολιστική μεταρρύθμιση για τη διαχείριση του ανθρώπινου δυναμικού στη δημόσια διοίκηση, με έμφαση στην εκπαίδευση, την αναβάθμιση του ρόλου και την ανάδειξη των ικανοτήτων των στελεχών. Τόνισε ότι η νέα προσέγγιση, που αποσκοπεί στην άριστη εξυπηρέτηση των πολιτών, οδηγεί στον πλήρη εκσυγχρονισμό του συστήματος διαχείρισης του ωραρίου εργασίας των δημοσίων υπαλλήλων, συμβάλλοντας σε ένα αποδοτικό, αποτελεσματικό δημόσιο με ίσες ευκαιρίες και κανόνες για όλους.

Ιδιαίτερη βαρύτητα δίνεται στη ρήτρα προστασίας των δεδομένων, καθώς τα στοιχεία της ψηφιακής κάρτας δεν μπορούν να χρησιμοποιούνται ελεύθερα για οποιοδήποτε υπηρεσιακό σκοπό.

Το άρθρο περιορίζει ρητά τη χρήση των δεδομένων στην τήρηση του ωραρίου, στον υπολογισμό αποδοχών και αποζημιώσεων υπερωριακής απασχόλησης, στη στατιστική επεξεργασία και στον έλεγχο νομιμότητας από τα αρμόδια όργανα.

Απαγορεύεται επίσης η χρήση τους για σκοπούς που δεν συνδέονται με τις παραπάνω λειτουργίες, καθώς και η δυσμενής μεταχείριση εργαζομένου βάσει αυτών των στοιχείων, εκτός αν ορίζεται διαφορετικά από πειθαρχικές ή υπηρεσιακές διαδικασίες.

Μέσω της υποχρεωτικής και καθολικής εφαρμογής της ψηφιακής κάρτας, το αρμόδιο υπουργείο επιδιώκει την εξάλειψη του φαινομένου των «κοπανατζήδων», διασφαλίζοντας ταυτόχρονα την ασφαλή και διαβαθμισμένη πρόσβαση στους εργασιακούς χώρους. Η πρωτοβουλία αυτή στοχεύει στην οριστική πρόληψη φαινομένων καταστρατήγησης του ωραρίου και στην εξάλειψη δαπανών για εικονικές υπερωρίες, οδηγώντας σε σχολαστικότερο έλεγχο των δημόσιων πόρων.

Οι τεχνικές λεπτομέρειες εφαρμογής του μέτρου θα καθοριστούν με Κοινή Απόφαση των συναρμόδιων υπουργών. Η εφαρμογή θα ξεκινήσει πιλοτικά, με σταδιακή ένταξη των φορέων, και θα προβλεφθούν εξαιρέσεις για υπαλλήλους που εκτελούν εξωτερική υπηρεσία ή βρίσκονται σε αποστολή.

Περιπτώσεις χρήσης βιομετρικής τεχνολογίας

Στις παραγράφους 7 έως 10 του άρθρου 102, προβλέπεται η χρήση βιομετρικής τεχνολογίας σε ορισμένες υπηρεσίες του Δημοσίου.

Η βιομετρική τεχνολογία δεν αποτελεί τον συνηθισμένο τρόπο χρήσης της ψηφιακής κάρτας, αλλά μπορεί να εφαρμοστεί σε εξαιρετικές περιπτώσεις για την ταυτοποίηση και καταγραφή της φυσικής παρουσίας των υπαλλήλων.

Αυτό αφορά κυρίως χώρους που απαιτούν αυστηρό έλεγχο πρόσβασης λόγω διαβαθμισμένου χαρακτήρα, προστασίας κρίσιμων υποδομών ή λόγων εθνικής ασφάλειας, και όπου δεν υπάρχει άλλο, λιγότερο επεμβατικό μέσο. Η βιομετρία (π.χ. δακτυλικό αποτύπωμα), ως μέτρηση ανθρώπινων χαρακτηριστικών για αναγνώριση, θεωρείται ο πλέον ασφαλής και αξιόπιστος τρόπος επαλήθευσης ταυτότητας.

Επιπλέον, προβλέπεται η ενεργοποίηση βιομετρικού συστήματος σε φορέα όπου έχουν διαπιστωθεί, μετά από έλεγχο της Εθνικής Αρχής Διαφάνειας ή πειθαρχική διαδικασία, επαναλαμβανόμενες και ουσιώδεις παραβάσεις τήρησης του ωραρίου από το ίδιο ή διαφορετικό πρόσωπο εντός δώδεκα μηνών.

Ωστόσο, ακόμη και σε αυτή την περίπτωση, η βιομετρική καταγραφή δεν ενεργοποιείται αυτόματα. Απαιτείται έκθεση τεκμηρίωσης από τον υπεύθυνο επεξεργασίας, που θα αποδεικνύει την ανεπάρκεια ή αναποτελεσματικότητα της ψηφιακής κάρτας, καθώς και γνώμη της Αρχής Προστασίας Δεδομένων Προσωπικού Χαρακτήρα (ΑΠΔΠΧ).

Το Υπουργείο Εσωτερικών έχει ήδη συνάψει Προγραμματική Συμφωνία με την Κοινωνία της Πληροφορίας, με στόχο την ολοκλήρωση των απαραίτητων επιχειρησιακών ζητημάτων για την εφαρμογή του μέτρου εντός του δεύτερου εξαμήνου του 2027.