Παπασταύρου: Λαμβάνουμε μέτρα για τον περιορισμό του κόστους ενέργειας και κινητοποιούμε επενδύσεις 2,3 δισ. στα νησιά
«Το νομοσχέδιο που καταθέσαμε στη Βουλή, με στόχο τη βελτίωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας, αποσκοπεί κυρίως στην υποστήριξη του καταναλωτή και στην ενίσχυση της διαφάνειας στην αγορά ενέργειας. Επίσης, προτείνει λύσεις σε πολλαπλά περιβαλλοντικά και χωροταξικά ζητήματα που απασχολούν εδώ και πολλά χρόνια τις τοπικές κοινωνίες», δήλωσε ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, κατά την ομιλία του στην κοινοβουλευτική επιτροπή που επεξεργάζεται το σχέδιο νόμου «Βελτίωση του σχεδιασμού της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας – Ενσωμάτωση της Οδηγίας (ΕΕ) 2024/1711 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 2024 για την τροποποίηση των οδηγιών (ΕΕ) 2018/2001 και (ΕΕ) 2019/944 και λοιπές διατάξεις».
Το γεωπολιτικό περιβάλλον και οι επιπτώσεις στις τιμές
Ο υπουργός, όπως μετέδωσε το Αθηναϊκό Πρακτορείο, ανέλυσε τους λόγους που οδήγησαν στην κατάθεση της νομοθετικής πρωτοβουλίας και τόνισε την επιτακτική ανάγκη για παρεμβάσεις τόσο σε εθνικό όσο και σε ευρωπαϊκό επίπεδο. «Η γεωπολιτική κρίση στη Μέση Ανατολή και η συνεχιζόμενη εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία έχουν προκαλέσει ραγδαία αύξηση στις τιμές του φυσικού αερίου και του πετρελαίου, με άμεση συνέπεια την αύξηση της τιμής της ηλεκτρικής ενέργειας και άλλων προϊόντων. Αυτά τα γεγονότα επιβαρύνουν σημαντικά τα νοικοκυριά και τις επιχειρήσεις, επηρεάζοντας τους πολίτες σε ολόκληρη την Ευρώπη», ανέφερε ο κ. Παπασταύρου. Επισήμανε, ωστόσο, ότι η Ελλάδα, πρωτοστατώντας στην ανάγκη για θέσπιση ρήτρας διαφυγής στην ενέργεια, τον Σεπτέμβριο έλαβε έγκριση για το αίτημά της, καθιστώντας την «τη μοναδική χώρα στην οποία έχει εγκριθεί η ρήτρα διαφυγής» μέχρι στιγμής. Ωστόσο, καθώς η ρήτρα που έχει εγκρίνει η Ευρωπαϊκή Επιτροπή αφορά επενδύσεις για εξοικονόμηση ενέργειας, η Ελλάδα ζήτησε εκ νέου στο Συμβούλιο Υπουργών (την προηγούμενη εβδομάδα) μεγαλύτερη ευελιξία, ώστε ένα μέρος του 1 δισεκατομμυρίου ευρώ να διατεθεί για άμεσα μέτρα στήριξης καταναλωτών και επιχειρήσεων. Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή βρίσκεται ακόμη σε συζητήσεις για αυτό το θέμα και δεν έχει προχωρήσει σε έγκριση. Για τον λόγο αυτό, η Ελλάδα έχει ζητήσει τη σύγκληση έκτακτης συνάντησης των υπουργών Ενέργειας και Οικονομικών των κρατών μελών.
«Συνεπώς, η Ελλάδα είναι η πρώτη χώρα που ζήτησε μέτρα, η πρώτη που ζήτησε ρήτρα διαφυγής, η πρώτη και μοναδική χώρα για την οποία έχει γίνει δεκτό το αίτημά της μέχρι σήμερα, και η Ελλάδα είναι αυτή που πρότεινε μέρος του εγκεκριμένου ποσού να διατεθεί για την κοινωνική στήριξη», δήλωσε ο Σταύρος Παπασταύρου. Πρόσθεσε δε ότι ο Πρωθυπουργός ζήτησε και εξασφάλισε την αναγνώριση από το Ευρωπαϊκό Συμβούλιο της ανάγκης για επείγουσα, συντονισμένη ευρωπαϊκή αντίδραση με στοχευμένα και προσωρινά μέτρα.
Ο υπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας ανέφερε ότι σε εθνικό επίπεδο, η κυβέρνηση προχωρά σε τακτικές ενισχύσεις, όπως η επιδότηση καυσίμων κίνησης και αμόλυβδης βενζίνης κάθε 15 ημέρες, ενώ ανακοινώθηκε και αυξημένο επίδομα για το πετρέλαιο θέρμανσης. «Βεβαίως, το βάρος είναι δυσβάσταχτο για τα νοικοκυριά, αλλά αυτές οι ενισχύσεις προσφέρουν ανακούφιση. Τα μέτρα αντιμετώπισης της ενεργειακής κρίσης έχουν φτάσει, από τον Μάρτιο, το 1,3 δισεκατομμύριο ευρώ, εκ των οποίων τα 860 εκατομμύρια αφορούν έκτακτα μέτρα για το ενεργειακό κόστος και τα 540 εκατομμύρια την οριστική αύξηση της ενίσχυσης των συνταξιούχων και τη διεύρυνση της επιστροφής ενοικίου», ανέφερε ο κ. Παπασταύρου. Τόνισε, επίσης, ότι σύμφωνα με την αξιολόγηση και σύγκριση τιμών για το πρώτο εξάμηνο του 2026, όπως δημοσιεύτηκαν από τη Eurostat, η Ελλάδα βρίσκεται 15% κάτω από τον ευρωπαϊκό μέσο όρο στην τιμή της ηλεκτρικής ενέργειας. «Είμαστε, λοιπόν, η 12η χώρα με τη χαμηλότερη τιμή από τις 27. Είναι αυτό αρκετό; Προφανώς όχι. Αλλά δίνει μια εικόνα της κατάστασης. Αυτή τη στιγμή, η ραγδαία αύξηση των τιμών επηρεάζει ολόκληρη την Ευρώπη, και αυτό που καταφέρνουμε με το ενεργειακό μας μείγμα και τις ΑΠΕ είναι να δημιουργούμε ένα σχετικό ανάχωμα», είπε. Αναγνώρισε, ωστόσο, ότι αν αυτά τα στοιχεία συνδυαστούν με την αγοραστική δύναμη των πολιτών, «τότε βρισκόμαστε ακριβώς στον μέσο ευρωπαϊκό όρο, 1% με 2% πάνω από τον μέσο όρο. Η Ελλάδα, ως μη απομονωμένο μέλος της ΕΕ, επηρεάζεται από την κατακόρυφη αύξηση των τιμών. Προσπαθεί, όμως, με το ενεργειακό της μείγμα να βρίσκεται στον μέσο όρο ή και κάτω από αυτόν, και ταυτόχρονα, εντός του δημοσιονομικού της χώρου, να στηρίζει τα νοικοκυριά και να πιέζει την Ευρώπη, ώστε ιδίως οι χώρες με πλεόνασμα να διαθέσουν μέρος αυτού του πλεονάσματος για τη στήριξη των πολιτών τους».
<!– /68452758/www.moneyreview.gr/moneyreview.grCategorySB1 –>
Το νομοσχέδιο: Βασικές Ρυθμίσεις
Ακολουθούν τα 20 βασικά σημεία των ρυθμίσεων του νομοσχεδίου, όπως παρουσιάστηκαν από τον Υπουργό Περιβάλλοντος και Ενέργειας, κ. Σταύρο Παπασταύρου:
- Μείωση χρέωσης ΥΚΩ για όλους τους οικιακούς καταναλωτές: Υλοποιείται η δέσμευση της κυβέρνησης με μείωση 50% της μοναδιαίας χρέωσης Υπηρεσιών Κοινής Ωφέλειας στην πρώτη κλίμακα κατανάλωσης, χάρη στην προοδευτική διασύνδεση των νησιών με το ηπειρωτικό σύστημα.
- Επενδύσεις 2,3 δισ. ευρώ στα ελληνικά νησιά: Ενεργοποιείται το Ταμείο Απανθρακοποίησης Νησιών για τη χρηματοδότηση έργων Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ), αποθήκευσης, ηλεκτρικών διασυνδέσεων, δικτύων, υποδομών φόρτισης και φραγμάτων, μειώνοντας την εξάρτηση από το πετρέλαιο.
- Ασφάλεια και προβλεψιμότητα τιμής ρεύματος: Οι μεγάλοι προμηθευτές υποχρεούνται να προσφέρουν σταθερά συμβόλαια διάρκειας τουλάχιστον ενός έτους, απαγορεύοντας τη μονομερή αλλαγή τιμών και όρων κατά τη διάρκειά τους.
- Ενισχυμένη προστασία απέναντι στον προμηθευτή: Προβλέπεται αυτόματη προστασία από τη διακοπή ρεύματος κατά τη διαδικασία επίλυσης διαφορών, αντί της σημερινής δικαστικής διαδικασίας, για έως δύο καταγγελίες με διάρκεια έως 90 ημέρες η καθεμία. Επιπλέον, παρατείνεται η παραμονή στον Προμηθευτή Τελευταίου Καταφυγίου από 3 σε 6 μήνες και ενισχύονται οι αρμοδιότητες της Ρυθμιστικής Αρχής Ενέργειας, Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής (ΡΑΑΕΥ).
- Στρατηγικές αντιστάθμισης κινδύνου: Οι εταιρείες προμήθειας υποχρεούνται να διαθέτουν μηχανισμούς διαχείρισης κινδύνου και να υποβάλλονται σε δοκιμές αντοχής έναντι απότομων διακυμάνσεων της χονδρεμπορικής αγοράς.
- Κοινή χρήση καθαρής ενέργειας: Νοικοκυριά, Μικρομεσαίες Επιχειρήσεις και δημόσιοι φορείς αποκτούν τη δυνατότητα να μοιράζονται ενέργεια που παράγουν οι ίδιοι από ΑΠΕ, συμμετέχοντας ενεργά στην αγορά.
- Διαφανής πρόσβαση στο ηλεκτρικό δίκτυο: Ο ΑΔΜΗΕ (Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας) και ο ΔΕΔΔΗΕ (Διαχειριστής Ελληντύπου Δικτύου Διανομής Ηλεκτρικής Ενέργειας) θα δημοσιεύουν ανά τρίμηνο στοιχεία διαθεσιμότητας νέων συνδέσεων, ενώ οι σχετικές αιτήσεις θα διεκπεραιώνονται αποκλειστικά ψηφιακά.
- Ευέλικτες συνδέσεις δικτύου: Θεσπίζονται ευέλικτες συνδέσεις σε περιοχές με περιορισμένη τρέχουσα ισχύ, επιτρέποντας σε ώριμες επενδύσεις να προχωρούν χωρίς να αναμένουν την ολοκλήρωση των έργων αναβάθμισης.
- Διευκόλυνση δημοτικών έργων καθαρής ενέργειας: Οι Οργανισμοί Τοπικής Αυτοδιοίκησης (ΟΤΑ) απαλλάσσονται από τέλη υποβολής αιτήσεων ΑΠΕ στη ΡΑΑΕΥ και τους Διαχειριστές, καθώς και από το Τέλος Δέσμευσης Χώρου, λαμβάνοντας παράλληλα παρατάσεις προθεσμιών.
- Στήριξη επαγγελματιών αγροτών: Παρέχεται εκ νέου η δυνατότητα στους επαγγελματίες αγρότες να υποβάλουν την απαιτούμενη δήλωση για το 2025, διασφαλίζοντας την αυξημένη αποζημίωση των έργων ΑΠΕ που διαθέτουν.
- Προστασία οικιακών αυτοπαραγωγών από αρνητικές τιμές: Για μικρά οικιακά φωτοβολταϊκά έως 10,8 kW, η τιμή αποζημίωσης της περίσσειας παραγωγής σε περιόδους αρνητικών τιμών χονδρεμπορικής θα λογίζεται ως μηδενική.
- Αυστηρό πλαίσιο για τα Data Centers: Θεσπίζονται υποχρεώσεις κάλυψης του κόστους σύνδεσης, ετήσια κατανάλωση 60% από ΑΠΕ, εγγυητική επιστολή 200.000 ευρώ ανά MW, δημιουργία Μητρώου στη ΡΑΑΕΥ και ανταποδοτικό όφελος 15.000 ευρώ ανά MW ετησίως για δήμους και τοπικούς καταναλωτές.
- Ασφάλεια ιδιωτικών ηλεκτρικών δικτύων ΑΠΕ: Καθιερώνονται ετήσιες τεχνικές εκθέσεις, έλεγχοι από τον ΔΕΔΔΗΕ και κυρώσεις, περιορίζοντας την εναέρια όδευση αποκλειστικά στις περιπτώσεις τεχνικής αδυναμίας υπόγειας λύσης.
- Επιτάχυνση αποθήκευσης ενέργειας: Απλοποιούνται οι διαδικασίες για σταθμούς αποθήκευσης και ολοκληρώνεται η αξιολόγηση επενδυτικών αιτημάτων ισχύος 7.771,78 MW, ενισχύοντας την αξιοποίηση της φθηνής πράσινης ενέργειας.
- Μετεγκατάσταση οικισμού Μεταμόρφωσης Παλαμά: Δρομολογείται η ασφαλής μετεγκατάσταση των 324 μόνιμων κατοίκων σε κατάλληλη γειτονική περιοχή νότια του Παλαμά, προκειμένου να προστατευθούν από επαναλαμβανόμενα πλημμυρικά φαινόμενα.
- Ολοκληρωμένη προστασία Θερμαϊκού Κόλπου: Ο θαλάσσιος χώρος ανάμεσα στις περιοχές Natura 2000 υπάγεται στην αρμοδιότητα του Ο.ΦΥ.ΠΕ.Κ.Α. (Οργανισμός Φυσικού Περιβάλλοντος και Κλιματικής Αλλαγής), αντιμετωπίζοντας τον Κόλπο ως ενιαία οικολογική ενότητα για την πρόληψη της ρύπανσης.
- Μονάδα Φροντίδας Ηλικιωμένων στην Τανάγρα: Καθορίζεται ειδικός χώρος στη θέση «Νταμάρι» Δηλεσίου για την ανέγερση σύγχρονης μονάδας πρόνοιας, στο πλαίσιο των κοινωφελών δράσεων της Ιεράς Αρχιεπισκοπής Αθηνών.
- Οριστική λύση για τις καλύβες στο Δέλτα του Έβρου: Παρατείνεται η αναστολή κυρώσεων για τις 168 καλύβες ψαράδων και κυνηγών έως την έκδοση του Προεδρικού Διατάγματος για τις περιοχές Natura, θέτοντας τέλος στις διαδοχικές ετήσιες παρατάσεις.
- Αναβάθμιση γηπέδου «Γ. Καραϊσκάκης»: Προβλέπεται προσαρμογή στις σύγχρονες διεθνείς προδιαγραφές, αύξηση χωρητικότητας από ενδεικτικά 33.500 σε 52.000 θέσεις, 1.800 θέσεις στάθμευσης, μείωση συντελεστή δόμησης, διασφάλιση 65% αμιγώς αθλητικών χρήσεων και 49ετής παραχώρηση διαχείρισης.
- Διορθώσεις στον Κώδικα Χωροταξίας και Πολεοδομίας: Αποσαφηνίζεται ότι οι παρεμβάσεις αφορούν αποκλειστικά διορθώσεις τυπογραφικών παραδρομών και αριθμήσεων άρθρων του «Νικόλαος Ταγαράς» και όχι θεσμοθέτηση νέων ρυθμίσεων.
<!– /68452758/www.moneyreview.gr/moneyreview.grCategorySB2 –>
Η συζήτηση του νομοσχεδίου θα συνεχιστεί στην Διαρκή Επιτροπή Παραγωγής και Εμπορίου της Βουλής αύριο Τετάρτη, 4 Νοεμβρίου.
Moneyreview.gr
