Financial Times: Η Ελλάδα Επιδιώκει Κεντρικό Ρόλο στην Ευρωπαϊκή Αγορά Φυσικού Αερίου Μετά την Αποχώρηση της Ρωσίας

Η Ελλάδα θέτει ως στόχο την ανάληψη κεντρικού ρόλου στην ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου, σε μια νέα εποχή μετά την αποδέσμευση από τη Ρωσία. Όπως αναφέρεται σε δημοσίευμα των Financial Times, η χώρα φιλοδοξεί να καθιερωθεί ως η κύρια πύλη εισόδου για τις εισαγωγές υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) στη Νότια Ευρώπη, ιδιαίτερα προερχόμενου από τις Ηνωμένες Πολιτείες. Αυτή η στρατηγική έρχεται ως απάντηση στην προσπάθεια της Ευρωπαϊκής Ένωσης να απεξαρτηθεί πλήρως από το ρωσικό φυσικό αέριο έως το 2027, μετά την επιβολή πλήρους απαγόρευσης.

Το δημοσίευμα υπογραμμίζει ότι η γεωγραφική θέση της Ελλάδας, σε συνδυασμό με την επέκταση της δυναμικότητας τερματικών σταθμών LNG, τις αναβαθμίσεις των υποδομών και τους ισχυρούς δεσμούς με την Ουάσιγκτον, της παρέχουν τα εχέγγυα για να διαδραματίσει καίριο ρόλο στην ευρωπαϊκή αγορά φυσικού αερίου.

Πριν από την έναρξη του πολέμου στην Ουκρανία, η Ρωσία κάλυπτε σχεδόν το 40% των αναγκών της ΕΕ σε φυσικό αέριο. Μέχρι το 2024, αυτό το ποσοστό είχε μειωθεί δραστικά στο 11%. Το κενό αυτό καλύπτεται σε μεγάλο βαθμό από το LNG των ΗΠΑ, το οποίο πλέον αντιπροσωπεύει περίπου το 60% των συνολικών εισαγωγών υγροποιημένου φυσικού αερίου της ΕΕ.

Ο Έλληνας Υπουργός Ενέργειας, Σταύρος Παπασταύρου, επιβεβαίωσε τη δέσμευση της χώρας, δηλώνοντας στα Financial Times: “Δεν θα χρηματοδοτούμε πλέον το ρωσικό φυσικό αέριο.” Τόνισε την ανάγκη για περαιτέρω προσπάθειες για τη σταδιακή κατάργηση των ορυκτών καυσίμων από τη Ρωσία, σημειώνοντας ότι αυτή η αποσύνδεση δεν είναι μια αυτόματη διαδικασία. “Η έκτακτη προμήθεια LNG από τις ΗΠΑ, που ξεκίνησε μετά την εισβολή της Ρωσίας στην Ουκρανία, έχει εξελιχθεί σε μια πιο μακροπρόθεσμη αναδιάταξη των ενεργειακών πηγών της ΕΕ”, ανέφερε, συμπληρώνοντας ότι “η ενέργεια της Αμερικής έχει μετατραπεί σε βασικό πυλώνα της ‘αρχιτεκτονικής’ της Ευρώπης για την ασφάλεια”.

Παράλληλα, η ΕΕ έχει μειώσει σημαντικά και τις εισαγωγές πετρελαίου από τη Ρωσία. Δεξαμενόπλοια Ελλήνων πλοιοκτητών συνέχισαν να μεταφέρουν ρωσικό πετρέλαιο σε άλλους προορισμούς, ειδικά σε περιόδους που η τιμή του στα ρωσικά λιμάνια ήταν ελκυστικά χαμηλή, με στόχο τη συμμόρφωση με το πλαφόν τιμών που επέβαλαν οι σύμμαχοι του Κιέβου.

Η φιλοδοξία της Ελλάδας να γίνει βασικό σημείο εισόδου για το αμερικανικό φυσικό αέριο είναι ιδιαίτερα εμφανής στη Ρεβυθούσα, όπου βρίσκεται ο κύριος τερματικός σταθμός LNG της χώρας.

Πρόσφατα, αμερικανικό φορτίο εκφορτώνονταν στον σταθμό της Ρεβυθούσας. Από εκεί, το επαναεριοποιημένο LNG διοχετεύεται προς τα Βαλκάνια και πέραν αυτών μέσω του “κάθετου διαδρόμου” (vertical corridor), ενός συστήματος ροής από τον Νότο προς τον Βορρά. Αυτός ο διάδρομος, που κατασκευάστηκε μετά το 2022 από την Ελλάδα, τη Βουλγαρία, τη Ρουμανία, τη Μολδαβία και την Ουκρανία, δημιουργήθηκε ως απάντηση στην διακοπή των ρωσικών εξαγωγών αερίου προς τη Βουλγαρία. Οι χώρες του “κάθετου διαδρόμου” προσάρμοσαν εκτενώς τις υφιστάμενες υποδομές για τη δημιουργία αυτής της ροής, ενώ η Βουλγαρία προχωρά σε επένδυση 400 εκατομμυρίων ευρώ για την άρση σημείων συμφόρησης έως το 2027.

Πριν από το 2022, οι ροές ρωσικού φυσικού αερίου στην Ευρώπη κινούνταν για δεκαετίες από τον Βορρά προς τον Νότο. Η νέα διευθύνουσα σύμβουλος του ΔΕΣΦΑ, Μαρία Ρίτα Γκάλι, δήλωσε ότι η Ελλάδα είχε ήδη αρχίσει να διαφοροποιεί τις προμήθειές της πριν από την εισβολή, αναφερόμενη στον αγωγό TAP. Η κατασκευή του TAP, αξίας 4,5 δισεκατομμυρίων ευρώ, ολοκληρώθηκε το 2020 και συνδέει τα ελληνοτουρκικά σύνορα με την Ιταλία μέσω Αλβανίας και Αδριατικής. “Όταν εκδηλώθηκε η κρίση, ήμασταν σε καλύτερη θέση”, ανέφερε η κ. Γκάλι. Πρόσθεσε, επίσης, ότι η Αθήνα ολοκλήρωσε τον διασυνδετήριο αγωγό Ελλάδας-Βουλγαρίας και ενίσχυσε τη δυναμικότητά της με δύο νέους σταθμούς συμπίεσης στη βόρεια Ελλάδα.