Ο Γενικός Γραμματέας του GCC Αποκαλύπτει: Ο Νέος Στρατηγικός Ρόλος του Κόλπου, η Ενεργειακή Μετάβαση και η Ασφάλεια στα Στενά του Ορμούζ

Οι χώρες του Συμβουλίου Συνεργασίας του Κόλπου (GCC) μετασχηματίζονται από παραδοσιακοί εξαγωγείς υδρογονανθράκων σε στρατηγικούς επενδυτές του ενεργειακού μέλλοντος. Αυτή η εξέλιξη, μαζί με την περίπλοκη γεωπολιτική ισορροπία μεταξύ Δύσης και Κίνας, καθώς και την επιτακτική ανάγκη για εναλλακτικούς διαδρόμους παράκαμψης των Στενών του Ορμούζ, αποτέλεσαν το επίκεντρο της ολοκληρωμένης συνέντευξης που παραχώρησε ο Γενικός Γραμματέας του GCC, Α.Ε. Jasem Mohamed AlBudaiwi, στον καθηγητή Διεθνών Σχέσεων Κωνσταντίνο Φίλη.

Η συζήτηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του συνεδρίου «Energy Transition Summit: East Med & Southeast Europe», που διοργανώνεται στις 13 και 14 Μαΐου από τους Financial Times και την εφημερίδα «Καθημερινή» στο Four Seasons Astir Palace Hotel στην Αθήνα. Σε μια περίοδο έντονων γεωπολιτικών ανακατατάξεων, ο κ. AlBudaiwi, συμμετέχοντας διαδικτυακά, παρουσίασε το νέο ενεργειακό και διπλωματικό δόγμα του Κόλπου, σκιαγραφώντας ταυτόχρονα την επόμενη ημέρα των ευρω-αραβικών σχέσεων.

Το Νέο Ενεργειακό Μοντέλο: Από το Πετρέλαιο στην Καθαρή Ενέργεια

Σε ερώτηση σχετικά με το αν η στρατηγική σημασία του Κόλπου μειώνεται σε έναν κόσμο που κατευθύνεται προς την απανθρακοποίηση, ο Γενικός Γραμματέας ήταν σαφής: η επιρροή της περιοχής δεν εξασθενεί, αλλά αντίθετα αποκτά έναν πιο διαφοροποιημένο και ενισχυμένο ρόλο. Οι χώρες του GCC επενδύουν σημαντικά σε τρεις βασικούς τομείς: έργα ηλιακής και αιολικής ενέργειας, τεχνολογίες καθαρού υδρογόνου και λύσεις δέσμευσης άνθρακα. Οι προγραμματισμένες επενδύσεις στον ενεργειακό τομέα εκτιμώνται στα 800 εκατομμύρια για τα επόμενα χρόνια.

Τα κράτη του Κόλπου έχουν θέσει φιλόδοξα χρονοδιαγράμματα. Η Σαουδική Αραβία στοχεύει στο 50% ανανεώσιμων πηγών έως το 2030, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα στο 35% καθαρής ενέργειας έως το 2031, ενώ το Ομάν στο 30%-40% έως το 2030 και 60%-70% έως το 2040. Ο κ. AlBudaiwi επεσήμανε ότι το GCC δεν αντιμετωπίζει την ενεργειακή μετάβαση ως απειλή, αλλά ως μία ιστορική ευκαιρία για αναδιαμόρφωση του οικονομικού του μοντέλου, με στόχο τη μείωση της εξάρτησης από το πετρέλαιο και τη διεύρυνση της παρουσίας του στις παγκόσμιες αλυσίδες αξίας τεχνολογίας και ενέργειας.

Γεωπολιτικές Ισορροπίες: Η Ευρώπη, οι ΗΠΑ και η Κίνα

Ιδιαίτερη έμφαση δόθηκε στη στρατηγική εταιρική σχέση με την Ευρωπαϊκή Ένωση. Η Ε.Ε. αποτελεί τον δεύτερο μεγαλύτερο εμπορικό εταίρο του GCC μετά την Κίνα, με το διμερές εμπόριο αγαθών να ανέρχεται στα 197 δισεκατομμύρια δολάρια το 2024 (περίπου 12% του συνολικού παγκόσμιου εμπορίου του GCC). Παράλληλα, οι άμεσες ξένες επενδύσεις της Ε.Ε. στις χώρες του Κόλπου έφτασαν σχεδόν τα 285 δισεκατομμύρια το 2023, υποδεικνύοντας αυξανόμενη αμοιβαία εμπιστοσύνη.

Σε ερώτηση του κ. Φίλη για τη στρατηγική ισορροπίας του GCC μεταξύ των Ηνωμένων Πολιτειών και της ολοένα και πιο επιδραστικής Κίνας, ο κ. AlBudaiwi τόνισε ότι τα κράτη του Κόλπου διατηρούν στρατηγική συνεργασία με τις ΗΠΑ, ενώ παράλληλα έχουν άριστες σχέσεις με το Πεκίνο και τις Βρυξέλλες. «Δεν το βλέπουμε από την οπτική του ανταγωνισμού, αλλά της συνεργασίας. Ολοι οι εταίροι μας κατανοούν ότι πρόκειται για μια ισορροπημένη εξωτερική πολιτική», δήλωσε χαρακτηριστικά.

Στενά του Ορμούζ: Αναζήτηση Εναλλακτικών Διαδρομών και ο Ρόλος της Ελλάδας

Ένα από τα κρισιμότερα σημεία της συζήτησης αφορούσε την ασφάλεια στη Μέση Ανατολή και ιδίως τα Στενά του Ορμούζ, υπό το πρίσμα των πρόσφατων κλιμακώσεων. Ο Γενικός Γραμματέας αποκάλυψε ότι κατά τη σύνοδο των ηγετών του GCC στις 28 Απριλίου στην Τζέντα, τέθηκε το ζήτημα της προετοιμασίας για ενδεχόμενη περαιτέρω κλιμάκωση στην περιοχή.

Στέλνοντας ένα σαφές μήνυμα προς τις αγορές, σημείωσε ότι το GCC βρίσκεται ήδη στα αρχικά στάδια μελέτης για την εξεύρεση εναλλακτικών επιλογών και μόνιμων διαδρόμων παράκαμψης, με στόχο τη διασφάλιση της απρόσκοπτης μεταφοράς ενέργειας προς τις χώρες που εξαρτώνται από το πετρέλαιο και το φυσικό αέριο του Κόλπου. Υπογράμμισε ότι η διασφάλιση της διέλευσης στα Στενά αποτελεί ευθύνη της διεθνούς κοινότητας, καταδικάζοντας παράλληλα τη στάση του ιρανικού καθεστώτος.

Τέλος, ο κ. AlBudaiwi αναφέρθηκε ειδικά στις σχέσεις του GCC με την Ελλάδα, ευχαριστώντας την ελληνική κυβέρνηση για την «έντιμη στάση της» στο πλευρό των χωρών του Κόλπου απέναντι στην πρόσφατη κλιμάκωση, ενώ ανακοίνωσε την επικείμενη επίσκεψή του στην Καλαμάτα για να παραστεί στο Europe GCC forum.

Διαβάστε επίσης:

• Γκάλι (ΑΚΤΩΡ LNG): Οι προϋποθέσεις για την επιτυχία του Κάθετου Διαδρόμου
• Καρύδας (Κοπελούζος): Το έργο GREGY μπορεί να γίνει ο θεμέλιος λίθος ενός νέου ενεργειακού διαδρόμου
• Η εξάρτηση της Ευρώπης από την Κίνα για την καθαρή ενέργεια στο Energy Transition Summit

Ακολουθήστε το Money Review στο Google News