Νέα Εποχή Ενέργειας στην Ευρώπη

Σε λίγα χρόνια από τώρα, τα γεγονότα που διαδραματίστηκαν την περασμένη Πέμπτη και Παρασκευή στο Ζάππειο Μέγαρο θα μπορούσαν να επαναλαμβάνονται ως η αρχή μιας εντελώς νέας εποχής στον τομέα της ενέργειας και της γεωστρατηγικής για ολόκληρη την Ευρώπη. Σε αυτή την εποχή, η Ελλάδα αναμένεται να καταλάβει έναν κεντρικό ρόλο. Στο 6ο συνέδριο της Διατλαντικής Συνεργασίας για την Ενέργεια (Partnership for Transatlantic Energy Cooperation – P-TEC), υπογράφηκαν συμφωνίες που άμεσα επηρεάζουν οκτώ χώρες και έμμεσα άλλες 16.

Το αποτύπωμα αυτών των συμφωνιών έχει παγκόσμιες προεκτάσεις. Είναι η πρώτη φορά από το 2007, όταν ξεκίνησε στη ΕΕ η διαδικασία απεξάρτησης από το ρωσικό φυσικό αέριο, που παρουσιάζεται μια συγκεκριμένη λύση: το υγροποιημένο αέριο (LNG) από τις Ηνωμένες Πολιτείες, με στόχο να καταστεί κυρίαρχη πηγή καυσίμου στην ευρωπαϊκή αγορά.

Η επιλογή της Ελλάδας ως κομβικής πύλης εισόδου για το LNG των ΗΠΑ τη θέτει σε στρατηγική θέση στη νέα ενεργειακή διάρθρωση. Στην επόμενη δεκαετία, είναι αναμενόμενο ότι οι διεθνείς επιχειρήσεις και κρατικές κυβερνήσεις θα στραφούν προς τη χώρα μας λόγω των σχεδίων κατασκευής νέων αγωγών και εγκαταστάσεων υποδομής. Παράλληλα, οι εξελίξεις αυτές περιορίζουν σημαντικά την επιρροή της Τουρκίας στην περιοχή.

Ενεργειακά «Λιμάνια»

Μαζί με τις ήδη υπάρχουσες εγκαταστάσεις LNG στη Ρεβυθούσα και την Αλεξανδρούπολη, σχεδιάζεται ότι μέσα στα επόμενα δέκα χρόνια θα δημιουργηθούν τρεις ακόμη μονάδες για τον χειρισμό υγροποιημένου αερίου στην Ελλάδα. Μια νέα μονάδα μπορεί επίσης να εγκατασταθεί στον Βόλο μέσω μιας πλωτής πλατφόρμας αποθήκευσης φυσικού αερίου.

Aπό το 2022 έχει χορηγηθεί άδεια ανεξάρτητου συστήματος φυσικού αερίου στον φορέα του έργου στο Βόλο με σκοπό τη διαχείριση του LNG στον Παγασητικό Κόλπο. Σύμφωνα με πληροφορίες της Realnews, αναμένονται σύντομα σημαντικές εξελίξεις σχετικά με τον νέο σταθμό «Αργώ» στη συγκεκριμένη περιοχή.

Mέχρι στιγμής τα φορτία LNG φτάνουν ήδη στις ελληνικές ακτές — μόνο κατά τη διάρκεια του 2024 είχαν παραληφθεί περισσότερα από δώδεκα φορτία υγροποιημένου αερίου στη Ρεβυθούσα.Κατά τους πρώτους μήνες του 2025 παραδόθηκαν συνολικά πάνω από πενήντα φορτία LNG προέρχονται από τις ΗΠΑ στην ίδια μονάδα.» Με τις συνεχείς νέες συμβάσεις μεταφοράς που κλείνονται γρήγορα εκτιμάται πως η Ελλάδα μπορεί σύντομα να γίνει μία εκ των πρώτων χωρών που θα εκπληρώσει τους στόχους της ΕΕ για μηδενισμό εισαγωγών φυσικού αερίου από τη Ρωσία μέχρι το 2028.

Κάθετος Διάδρομος

Tον Ιανουάριο του 2024 υπερψηφίστηκε συμφωνία σχετικά με τον Κάθετο Διάδρομο — έναν νέο αγωγό συνδεόμενο με τον ελληνοβουλγαρικό IGB — ο οποίος θα συνδέει διάφορες χώρες στα ανατολικά όπως Μολδαβία κι Ουκρανία αλλά και δυτικά όπως Ουγγαρία κι Σλοβακία παρέχοντας πρόσβαση σε πρόσφατες ποσότητες αμερικανικού φυσικού αεριού.» Οι συμμετέχοντες υπεύθυνοι συστημάτων μεταφοράς υπογράμμισαν πιθανές διαδρομές μέσω κοινών επιστολών προς τις εθνικές αρχές ενέργειας ζητώντας έγκριση για δύο νέα προϊόντα δυναμικότητας: Route 2 & Route3 που θα καθορίσουν συγκεκριμένες κατευθύνσεις διέλευσης του φυσικού αεριού.» Υπάρχει ωστόσο μεγάλη ευκολία ώστε εξίσου πολλές άλλες χώρες μπορούν σύντομα να συνδεθούν σ’ αυτό τον δρόμο μέσω πολιτικών αποφάσεων.»

“Οι ΗΠΑ μπορούν μόνες τους…”

“Οι ΗΠΑ μπορούν μόνες τους να αντικαταστήσουν όλο το ρωσικό αέριο της Ευρώπης”,δήλωσε ο υπουργός Εσωτερικών Ντάγκ Μπέργκαμ κατά τη διάρκεια συνεδρίας στο Zappeion.” Για αυτό υπάρχει πίστη πως οι ενεργειακές ανάγκες όλων των χωρών ισχυρά νοτιοανατολικά έχουν αρκετές δυνατότητες ανάπτυξης.” Στην P-TEC υπερψήθηκε μάλιστα συμφωνία συνεργασίας μεταξύ εταιριών όπως Venture Capital & Atlantic-SEE LNG TRADE…» ώστε διαθέσιμο LNG αξίας περίπου τριών εκατομμυρίων κυβικών μέτρων προς Ρουμανία κι Ουκρανία έως το έτος 2030.”

[…]Η «πίσω πόρτα»[…]

Eίναι ενδιαφέρον ότι στις εργασίες συμμετείχαν εκπρόσωποι απ’ όλες σχεδόν τις χώρες εκτός Τουρκίας – χώρα ακόμα προσκολλημένη σε σχέδια συνεργασίας με Μόσχα – γεγονός αυτό ωστόσο προκαλεί ανησυχίες σχετικά περίγελου πιθανής απαξίωσης των εκείνων αγωγών δραστηριότητας λόγω μειωμένων ποσοτήτων που πλέον κυριαρχούν σ’ αυτά.” H κατάσταση αυτή επικοινωνείται πολύ ξεκάθαρα ακόμη πιο έντονα στο Ζάππειο Μέγαρο καθώς δήλωσε χαρακτηριστικά “Δεν μπορούμε πλέον…”.

[…]Μπαίνει «τρυπάνι»[…]

Aυτό σημαίνει πως νέο χρονοδιάγραμμα γεώτρησης υπό ExxonMobil πρόκειται ν’ αρχίσει πιθανώς γύρω στους δώδεκα μήνες ύστερα απο ολοκλήρωση περιβαλλοντικών απαιτήσεων – κάτι ιστορικά πρώτο μετά απ’ τρεις δεκατίες.» Οι διαδικασίες πρέπει βιομηχανικά ν’ ολοκληρωθούν πριν τον χρόνο εφαρμογής του IGB; αν όλα πάνε σύμφωνα μ’ αυτά τότε έχουμε μπλέκει ένα βήμα πιο κοντά απέναντι στις ενεργειακές προτεραιότητες!…