Ο Διεθνής Οργανισμός Εργασίας (ILO) κρούει τον κώδωνα του κινδύνου: 840.000 θάνατοι ετησίως οφείλονται σε ψυχοκοινωνικούς παράγοντες στο εργασιακό περιβάλλον

Στρες, παρενόχληση και υπερβολικές ώρες εργασίας αποτελούν καθημερινούς παράγοντες που οδηγούν σε 840.000 θανάτους παγκοσμίως κάθε χρόνο, σύμφωνα με προειδοποίηση του Διεθνούς Οργανισμού Εργασίας (ILO) σε πρόσφατη έκθεσή του. Ο Οργανισμός τονίζει ότι πρόκειται για «μια μεγάλη και αυξανόμενη απειλή για την υγεία των εργαζομένων».

Η έκθεση, με τίτλο «Το εργασιακό περιβάλλον από ψυχοκοινωνικής απόψεως: παγκόσμιες εξελίξεις και άξονες δράσης», δημοσιεύθηκε ενόψει της Παγκόσμιας Ημέρας Ασφάλειας και Υγείας στην Εργασία.

Βασιζόμενος κυρίως σε δεδομένα του Παγκόσμιου Οργανισμού Υγείας (ΠΟΥ), ο ILO εκτιμά ότι οι ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι που σχετίζονται με την εργασία ευθύνονται για «περίπου 840.000 θανάτους ετησίως, που αποδίδονται σε καρδιαγγειακές παθήσεις ή σε ψυχικές διαταραχές».

Η έκθεση υπογραμμίζει ότι, ενώ οι αιτίες των ασθενειών αυτών είναι συχνά πολλαπλές, εκτενείς μελέτες «διαπιστώνουν σταθερές συνδέσεις ανάμεσα στην αρνητική ψυχοκοινωνική έκθεση στην εργασία (…) και την ψυχική και καρδιαγγειακή υγεία».

Στην έκθεση εντοπίζονται πέντε βασικοί ψυχοκοινωνικοί κίνδυνοι που συνδέονται με την εργασία: το στρες, η υπερβολική διάρκεια εργασίας, η έκθεση σε παρενόχληση, η έλλειψη ισορροπίας μεταξύ προσπαθειών και ανταμοιβών, και οι επισφαλείς συνθήκες εργασίας.

Οι συντάκτες της έκθεσης επισημαίνουν ότι το 35% των εργαζομένων παγκοσμίως απασχολείται περισσότερες από 48 ώρες την εβδομάδα, ενώ το 23% έχει βιώσει τουλάχιστον μία μορφή βίας ή παρενόχλησης κατά τη διάρκεια της επαγγελματικής του πορείας. Ιδιαίτερα εκτεθειμένοι στους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους είναι, εκτός από τους υπόλοιπους εργαζομένους, οι μετανάστες, τα άτομα με αναπηρίες, οι ηλικιωμένοι, οι νέοι, καθώς και όσοι εργάζονται σε επισφαλείς συνθήκες ή στην άτυπη οικονομία.

Ο ILO τονίζει ότι «παντού στον κόσμο, το εργασιακό περιβάλλον υφίσταται σε ψυχοκοινωνικό επίπεδο βαθιά μετάλλαξη», προσθέτοντας τη δυναμική της τηλεργασίας, της ψηφιοποίησης και της Τεχνητής Νοημοσύνης. Ταυτόχρονα, παρατηρείται «αυξανόμενη αναγνώριση της πρόληψης των ψυχοκοινωνικών κινδύνων ως εθνικής προτεραιότητας σε όλες τις περιοχές».

Στην έκθεση προτείνονται η ενίσχυση της έρευνας για τη συλλογή «τακτικών, εναρμονισμένων και συγκρίσιμων δεδομένων σε διεθνή κλίμακα», καθώς και η αυστηρότερη αξιολόγηση των πολιτικών για τη διάδοση αποτελεσματικών προσεγγίσεων.

Επιπλέον, συνιστάται η καλύτερη συνεργασία μεταξύ των αρμόδιων αρχών για την υγεία στην εργασία, των ιδρυμάτων δημόσιας υγείας και των κοινωνικών εταίρων, με στόχο τη βελτίωση της πρόληψης. Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στην ανάγκη οι διευθυντές, σε συνεργασία με τους εργαζομένους, να λαμβάνουν υπόψη τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους στον χώρο εργασίας.

Τέλος, η έκθεση αναφέρει ότι το ετήσιο οικονομικό κόστος των καρδιαγγειακών παθήσεων και των ψυχικών διαταραχών που συνδέονται με τους ψυχοκοινωνικούς κινδύνους εκτιμάται στο «1,37% του παγκόσμιου ΑΕΠ».