Ο Πόλεμος στη Μέση Ανατολή Επιβραδύνει την Αγορά Ακινήτων στην Ελλάδα: Στοιχεία και Προοπτικές

Η τρέχουσα γεωπολιτική κατάσταση στη Μέση Ανατολή φαίνεται να προκαλεί «πάγωμα» στην ελληνική αγορά ακινήτων, όπως επισημαίνει ο πολιτικός μηχανικός και CEO της Krama Property, Μάνος Κρανίδης, μιλώντας στην εφημερίδα «Ελεύθερος Τύπος». Σύμφωνα με τον ίδιο, το αποτύπωμα του πολέμου γίνεται ήδη ορατό και εντείνεται, με κρίσιμους παράγοντες για τις επιπτώσεις να είναι η διάρκειά του, η έκταση της επέκτασής του και ο βαθμός εμπλοκής της Ελλάδας.

Παράγοντες όπως η αύξηση του κόστους κατασκευής και λειτουργίας ακινήτων, λόγω ακριβότερων υλικών και ενέργειας, επηρεάζουν αρνητικά την προσφορά. Ταυτόχρονα, η αβεβαιότητα που επιφέρει η σύγκρουση οδηγεί σε μείωση της ζήτησης. Πολλοί υποψήφιοι αγοραστές αναστέλλουν τις αποφάσεις τους, αναμένοντας να διαπιστώσουν την πλήρη έκταση των συνεπειών, γεγονός που οδηγεί σε στασιμότητα και πίεση στις τιμές κατά τις διαπραγματεύσεις. Ο κ. Κρανίδης τονίζει ότι η ελληνική αγορά ακινήτων εισέρχεται σε περίοδο προσαρμογής τιμών, με τις πολεμικές εξελίξεις να επιταχύνουν αυτή τη διαδικασία.

Επιπτώσεις με βάση στοιχεία της ΑΑΔΕ
Τα στοιχεία της ΑΑΔΕ για το 2025 επιβεβαιώνουν τη μείωση των αγοραπωλησιών ακινήτων κατά το προηγούμενο έτος. Τα δημόσια έσοδα από μεταβιβάσεις ακινήτων μειώθηκαν κατά 7,4% (48,56 εκατ. ευρώ) φτάνοντας τα 607,93 εκατ. ευρώ, σε σύγκριση με 656,49 εκατ. ευρώ το 2024. Στα νεόδμητα, ο φόρος μεταβίβασης παρουσίασε πτώση 6,3% (503,45 εκατ. ευρώ από 537,29 εκατ. ευρώ), υποδεικνύοντας ότι όλο και λιγότεροι αγοραστές είναι διατεθειμένοι να πληρώσουν τις τρέχουσες υψηλές τιμές.

Αύξηση στις δηλώσεις για πρώτη κατοικία
Αν και παρατηρήθηκε σημαντική αύξηση κατά 23,01% στον όγκο των δηλώσεων μεταβίβασης με απαλλαγή φόρου για πρώτη κατοικία (30.325 δηλώσεις πέρσι έναντι 24.653 το 2024) και κατά 41,67% στην αξία (3,4 δισ. ευρώ έναντι 2,4 δισ. ευρώ), αυτή η θετική εξέλιξη δεν επαρκεί για να αντισταθμίσει τις συνολικές απώλειες της αγοράς, κυρίως όσον αφορά τις ξένες επενδύσεις. Η Ελλάδα, ως σταθερός προορισμός για επενδυτές από τρίτες χώρες, μπορεί να δει την προσέλκυση ξένων επενδύσεων να ενισχύεται, αντισταθμίζοντας κάπως την εσωτερική επιβράδυνση. Οι επιπτώσεις στην ελληνική αγορά θα προκύψουν από τη μεταβολή της αγοραστικής δύναμης των νοικοκυριών, το κόστος χρηματοδότησης και τη διεθνή επενδυτική ψυχολογία, με τις περιόδους γεωπολιτικής αβεβαιότητας να οδηγούν συχνά σε προσωρινή αναστολή επενδυτικών αποφάσεων.

Η «Χρυσή Βίζα» και οι επιπτώσεις της
Τα στοιχεία του Υπουργείου Μετανάστευσης και Ασύλου δείχνουν σημαντική ανταπόκριση στο πρόγραμμα «Χρυσή Βίζα» από εθνικότητες που πλήττονται άμεσα από τις εξελίξεις στη Μέση Ανατολή. Μετά την Τουρκία (3.421 άδειες, 16%), ακολουθούν ο Λίβανος (1.000 άδειες, 4,7%), το Ιράν (851 άδειες, 4%) και το Ισραήλ (660 άδειες, 3,1%). Μεσίτες εκτιμούν ότι η αυξημένη ανάγκη για ασφάλεια και σταθερότητα αναμένεται να οδηγήσει σε περαιτέρω αύξηση των αιτήσεων.

Ποια ακίνητα διατηρούν την αξία τους: Η σημασία της ενεργειακής απόδοσης
Τα ποιοτικά ακίνητα, αυτά με μοναδικά χαρακτηριστικά όπως προνομιακή τοποθεσία, θέα ή ιστορικό ενδιαφέρον, συνεχίζουν να διατηρούν την αξία τους. Ωστόσο, οι αυξανόμενες τιμές της ενέργειας καθιστούν τα νεόδμητα και γενικά τα ενεργειακά «θωρακισμένα» ακίνητα ακόμα πιο ελκυστικά. Οι επαγγελματίες της αγοράς προβλέπουν μια σημαντική στροφή προς ακίνητα με υψηλό ενεργειακό πιστοποιητικό, τάση που επιταχύνεται πλέον λόγω του κόστους θέρμανσης και ψύξης, το οποίο μπορεί να ξεπερνά το 20% των μηνιαίων εξόδων μιας κατοικίας.

Παρόλο που τα νεόδμητα μπορεί να είναι 20-30% ακριβότερα, η μακροπρόθεσμη απόσβεση μέσω των μειωμένων λειτουργικών εξόδων καθιστά την επένδυση ελκυστική. Οι κατασκευαστές ποντάρουν στην αυξανόμενη σημασία της ποιότητας κατασκευής και του υψηλού ενεργειακού βαθμού για την αξία των ακινήτων με την πάροδο του χρόνου.