Μεταφορά Πολεοδομικών Υπηρεσιών στο Εθνικό Κτηματολόγιο: Μια Νέα Προοπτική για την Ακίνητη Περιουσία

Η προγραμματισμένη μεταφορά των Πολεοδομιών στο Κτηματολόγιο μέσω της ίδρυσης του Εθνικού Οργανισμού Κτηματολογίου και Ελέγχου Δόμησης ανακοινώθηκε χτες κατά τη διάρκεια συνεδρίασης του Υπουργικού Συμβουλίου από τα υπουργεία Περιβάλλοντος,Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Εσωτερικών. Ο οργανισμός αυτός αναμένεται να αρχίσει να λειτουργεί πλήρως σε ολόκληρη τη χώρα μέχρι τις αρχές του 2027.

Ο νέος φορέας είναι η εξέλιξη του Ελληνικού Κτηματολογίου και θα ενσωματώσει τις Υπηρεσίες Δόμησης, με στόχο την εξάλειψη των προβλημάτων που υπήρχαν μέχρι σήμερα. Μέσα από αυτόν τον οργανισμό, οι πολίτες θα έχουν τη δυνατότητα να εξυπηρετούνται από μία κεντρική διοίκηση για όλα τα θέματα που σχετίζονται με την ακίνητη περιουσία τους. Το νέο σύστημα υπόσχεται ταχύτερη έκδοση αδειών δόμησης,ισότητα στη μεταχείριση ανεξαρτήτως γεωγραφικής περιοχής,καθώς και πλήρη ψηφιακή διαφάνεια.

Ο νέος φορέας θα έχει ως αρμοδιότητα την καταγραφή και πιστοποίηση της ιδιοκτησίας, την έκδοση οικοδομικών αδειών καθώς και άλλες σχετικές διαδικασίες όπως οι βεβαιώσεις όρων δόμησης. Επιπλέον, θα δημιουργηθεί ένα Μητρώο Ανεξάρτητων Ελεγκτών Δόμησης που θα αναλαμβάνει τον υποχρεωτικό έλεγχο όλων των αδειών πριν ξεκινήσουν οι εργασίες κατασκευής.

Ποια είναι τα Οφέλη της Νέας Μεταρρύθμισης;

Ποιες αλλαγές επιφέρει;

• Ταχυτάτη εξυπηρέτηση και καλύτερος καταμερισμός φόρτου εργασίας.
• Eνιαίος τρόπος εφαρμογής της νομοθεσίας σε εθνικό επίπεδο.
• Ψηφιοποίηση διαδικασιών με στόχο τη διευκόλυνση εξ αποστάσεως υπηρεσιών.

Πώς ωφελείται ο πολίτης;

Mε τη δημιουργία αυτού του ενιαίου φορέα, οι πολίτες αποκτούν πρόσβαση σε γρήγορες υπηρεσίες σχετικά με τις άδειες δόμησής τους χωρίς καθυστέρηση ή διάκριση λόγω γεωγραφικής τοποθεσίας.

Aναγκαιότητα της Μεταρρύθμισης Χωροθέτησης

Tι προκαλεί αυτή η ανάγκη;

Tο παρόν θεσμικό πλαίσιο παρουσιάζει σημαντικές αποκλίσεις στην εφαρμογή διαδικασιών ανά περιοχή. Mία πανελλαδική αξιολόγηση από το Υπουργείο Εσωτερικών (Μάιος 2025) έδειξε μέσο όρο αποτελεσματικότητας μόλις 3,4/10 στις Υπηρεσίες Δόμησης. Περίπου το 35% αυτών λειτουργούν με δύο ή λιγότερους μηχανικούς—ποσοστό ανεπαρκές για κάλυψη όλων των απαιτούμενων ειδικοτήτων σύμφωνα με τον ισχύοντα νόμο περί δόμησης.

Kρατούν οι Δήμοι Ρυθμίσεις;

Pοιδιαγωνισμένες αρμοδιότητες παραμένουν στους δήμους όσον αφορά τον τοπικό πολεοδομικό σχεδιασμό όπως:

• Eκπόνηση και παρακολούθηση πολεοδομικών σχεδίων & αναπλάσεων.
• Dιαχείριση κοινών χώρων & συμμετοχή σε χωροταξικές αποφάσεις.

Tι είναι ο «Έξυπνος Έλεγχος Αδειών»;

Mέσα από τη χρήση Τεχνητής Νοημοσύνης επιδιώκεται ένας συστηματικός έλεγχος στις οικοδομές έτσι ώστε η αξιοπιστία να είναι υψηλή κι όχι τυχαία. Oι ελέγξεις δεν θα γίνονται πια απολύτως τυχαία αλλά μέσω επαγγελματικής ανάλυσις δεδομένων ώστε να προσδιορίζεται ποιες υποθέσεις χρήζουν περισσότερης προσοχής (π.x., περιοχές γνωστές για αυθαίρετες δομές).

M’ αυτόν τον τρόπο εκτιμάται ότι περίπου το 30% των αδειών μπορεί να ελέγχεται μέσω αυτής της τεχνολογίας ανάλυξης όταν αυτά έχουν αναιρεθεί ήδη πολλές φορές στο παρελθόν.< /P >