Οικονομικό Επιμελητήριο Ελλάδος: 10 Προτάσεις για Δίκαια και Αποτελεσματικά Φορολογικά Πρόστιμα -

Επιστολή για την αναστάτωση που προκαλεί η αυστηρότερη επιβολή προστίμων για εκπρόθεσμες, ανακριβείς και μηδενικές δηλώσεις, σύμφωνα με τον νέο Κώδικα Φορολογικής Διαδικασίας, απέστειλε ο πρόεδρος του Οικονομικού Επιμελητηρίου Ελλάδος, Κωνσταντίνος Κόλλιας, προς την πολιτική ηγεσία του Υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών και την ΑΑΔΕ. Η επιστολή μεταφέρει τις ανησυχίες λογιστών-φοροτεχνικών και επιχειρήσεων.

Οι ενστάσεις εστιάζουν στη δυσανάλογη επιβάρυνση που πλήττει κυρίως τις μικρομεσαίες επιχειρήσεις, οι οποίες αντιμετωπίζουν σοβαρές δυσκολίες συμμόρφωσης λόγω περιορισμένων πόρων και σύνθετων διαδικασιών. Οι επαγγελματίες του κλάδου τονίζουν ότι οι τρέχουσες ποινές δεν αντικατοπτρίζουν τις πραγματικές συνθήκες της αγοράς, δημιουργώντας ένα κλίμα ανασφάλειας και αβεβαιότητας.

Ο κ. Κόλλιας επισημαίνει ότι η αυστηροποίηση των κυρώσεων στα άρθρα 53 και 54 του ν. 5104/2024 εγείρει σημαντικά ερωτήματα ως προς την αποτελεσματικότητα και τη δικαιοσύνη της φορολογικής πολιτικής. Προτείνεται η επανεξέταση των νέων διατάξεων με στόχο τη δημιουργία ενός πιο ευέλικτου, δίκαιου και διαφανούς συστήματος. Το Οικονομικό Επιμελητήριο Ελλάδος υποστηρίζει ότι τα πρόστιμα πρέπει να βασίζονται στα ακόλουθα:

Αναλογικότητα (σύμφωνα με το άρθρο 25 §1 του Συντάγματος)
Ασφάλεια δικαίου και προβλεψιμότητα
Ισότητα στη συμμετοχή στα δημόσια βάρη (σύμφωνα με το άρθρο 4 §5 του Συντάγματος)
Οικονομική ελευθερία (σύμφωνα με το άρθρο 5 §1 του Συντάγματος)
Επιείκεια κατά τη διοικητική δράση – μη εφαρμογή αναδρομικά αυστηρότερου νόμου

Προτείνονται οι εξής αλλαγές στο σύστημα φορολογικών προστίμων, με σκοπό την προώθηση της συμμόρφωσης και τη μείωση του διοικητικού φόρτου για επιχειρήσεις και λογιστές-φοροτεχνικούς:

Αντικατάσταση σταθερών προστίμων με αναλογικά ποσά: Ο υπολογισμός θα γίνεται ως ποσοστό επί της αξίας της παράβασης ή του σχετικού φορολογικού αντικειμένου.
Καθιέρωση κατώτατων και ανώτατων ορίων: Θεσμοθέτηση ορίων ανά κατηγορία παράβασης για την αποφυγή ακραίων αποτελεσμάτων.
Κλιμάκωση προστίμων βάσει βαρύτητας: Διάκριση μεταξύ τυπικών, ουσιωδών και δόλιων παραβάσεων.
Μείωση και διαφοροποίηση συντελεστών: Βάσει του βαθμού υπαιτιότητας (αμέλεια, δόλος) και της ύπαρξης ή μη υποτροπής. Προτείνεται χαμηλότερος συντελεστής για καλόπιστα σφάλματα και αυξημένος για επαναλαμβανόμενες ή δόλιες συμπεριφορές.
Εισαγωγή ανώτατου ορίου (πλαφόν): Για το συνολικό ποσό προστίμων σε μια ενιαία ελεγκτική διαδικασία ή φορολογική χρήση, ώστε να αποφεύγεται η υπέρμετρη διοικητική επιβάρυνση.
Μηχανισμός αυτοδιόρθωσης: Δυνατότητα στους φορολογούμενους να διορθώνουν οικειοθελώς παραλείψεις ή σφάλματα πριν την έκδοση οριστικού φύλλου ελέγχου, με σημαντικά μειωμένα πρόστιμα.
Επιβολή οριζόντιων προστίμων: Όχι με τη λήξη της προθεσμίας υποβολής, αλλά ύστερα από προθεσμία 2 μηνών και κατόπιν ειδοποιήσεως προς συμμόρφωση, εφόσον δεν υπάρξει ανταπόκριση.
Έκδοση αναλυτικών εγκυκλίων και πρακτικών παραδειγμάτων: Παροχή σαφούς καθοδήγησης για φορολογικούς συμβούλους και επιχειρήσεις, περιορίζοντας τον κίνδυνο παρερμηνειών.
Κατάργηση προστίμων για παραλείψεις ή εκπρόθεσμες δηλώσεις χωρίς υποχρέωση καταβολής φόρου: Ισχύει και για δηλώσεις πληροφοριακού χαρακτήρα.
Κατάργηση αυτοτελούς προστίμου: Όταν η αρχική οφειλή δεν υπερβαίνει τα εκατό ευρώ.

Ο κ. Κόλλιας δήλωσε ότι η υιοθέτηση αυτών των προτάσεων αναμένεται να συμβάλει στη δημιουργία ενός πιο δίκαιου, διαφανούς και αποτελεσματικού συστήματος φορολογικών προστίμων, ενισχύοντας την εμπιστοσύνη και τη φορολογική συμμόρφωση.