Πρωινό: Eίναι το πιο σημαντικό γεύμα της ημέρας?

Tο πρωινό συχνά αναφέρεται ως το “σημαντικότερο γεύμα της ημέρας” και ως “αναπόσπαστο κομμάτι μίας υγιεινής και ισορροπημένης διατροφής”.

Όπως υποδηλώνει και ο αγγλικός του όρος, breakfast (break + fast), το πρωινό αποτελεί εκείνο το γεύμα που σπάει την ολονύχτια νηστεία.

Η τακτική κατανάλωση πρωινού, σε σύγκριση με τα υπόλοιπα γεύματα της ημέρας, έχει συνδεθεί με αρκετά οφέλη για την υγεία τόσο ενηλίκων όσο και παιδιών, μεταξύ των οποίων η καλύτερη ρύθμιση του σωματικού βάρους, καλύτερη γνωσιακή λειτουργία καθώς και καλύτερη καρδιομεταβολική υγεία.

ΠΟΙΑ ΕΙΝΑΙ ΤΑ ΟΦΕΛΗ ΤΟΥ ΠΡΩΙΝΟΥ
Το πρωινό αποτελεί αδιαμφισβήτητα το περισσότερο μελετημένο γεύμα της ημέρας. Αρκετές μελέτες έχουν τονίσει την σημασία του πρωινού σε πληθώρα ευεργετικών επιδράσεων για την υγείας μας.

Μερικά από τα οφέλη που έχουν καταγραφεί είναι:

1. Μας εφοδιάζει με την απαιτούμενη ενέργεια.
Ο ανθρώπινος οργανισμός “δουλεύει” συνεχώς καθ΄ όλο το 24ωρο της ημέρας και προκειμένου να καλύψει τις ενεργειακές του απαιτήσεις κατά τη διάρκεια του ύπνου στρέφεται προς τις αποθήκες ενέργειας, όπως είναι το αποθηκευμένο γλυκογόνο του. Επομένως, η κατανάλωση ενός γεύματος αφότου ξυπνήσουμε θα εφοδιάσει τον οργανισμό μας με την απαιτούμενη ενέργεια ώστε να ξεκινήσει την ημέρα του και ταυτόχρονα θα συμβάλλει στην αναπλήρωση των αποθεμάτων ενέργειας.

2. Συμβάλλει στην καλύτερη ποιότητα διατροφής.
Παρότι δεν υπάρχει αιτιολογική σχέση καθώς τα δεδομένα προέρχονται κατά βάση από μελέτες παρατήρησης, τα άτομα που καταναλώνουν τακτικά πρωινό φαίνεται ότι καλύπτουν περισσότερο τις ημερήσιες ανάγκες τους σε μάκρο- και μικροθρεπτικά συστατικά, ειδικά όταν προτιμώνται υγιεινές και ισορροπημένες επιλογές.

Ωστόσο, δεν υπάρχει ξεκάθαρη αιτιολογική συνάφεια.

Με απλά λόγια δεν έχει ξεκαθαριστεί εάν το πρωινό, ως ένας ανεξάρτητος παράγοντας, συμβάλλει στην καλύτερη ποιότητα διατροφής ή εάν τα άτομα που καταναλώνουν τακτικά πρωινό ακολουθούν γενικά μία πιο υγιεινή και ισορροπημένη διατροφή.

Σίγουρα όμως το πρωινό αποτελεί μία ευκαιρία να προσλάβουμε πληθώρα θρεπτικών συστατικών, απαραίτητων για την καλή υγεία και ανάπτυξη.

3. Συμβάλλει στην διαχείριση του σωματικού βάρους.
Υπάρχουν αρκετές μελέτες παρατήρησης που έχουν υπογραμμίσει την αναγκαιότητα της κατανάλωσης του πρωινού στη ρύθμιση του σωματικού βάρους. Τα δεδομένα φαίνεται να δείχνουν ότι τα άτομα που καταναλώνουν τακτικά πρωινό εμφανίζουν μικρότερη πρόσληψη βάρους με την πάροδο του χρόνου σε σύγκριση με τα άτομα που παραλείπουν συχνά το πρωινό γεύμα. (3)

Αυτό φαίνεται να αποδίδεται στην πιθανή επίδραση του πρωινού στις ορμόνες που ρυθμίζουν την όρεξη και τον κορεσμό καθώς η κατανάλωση πρωινού έχει συσχετιστεί με μικρότερο αίσθημα πείνας μέχρι το επόμενο γεύμα, το οποίο μπορεί να αποτρέψει αρκετούς από το να στραφούν ενδεχομένως σε ενεργειακά πυκνές και ανθυγιεινές επιλογές σνακ.

Μάλιστα, μετα-ανάλυση που συμπεριέλαβε 14 προοπτικές μελέτες έδειξε ότι τα άτομα που καταναλώνουν πρωινό με συχνότητα >3 φορές/εβδομάδα είχαν μικρότερο κίνδυνο εμφάνισης παχυσαρκίας κατά 26%, σε σύγκριση με εκείνους που κατανάλωναν πρωινό με συχνότητα < 3 φορές/εβδομάδα. (4)

Αυτά τα αποτελέσματα είναι ιδιαίτερα ενθαρρυντικά καθώς η παχυσαρκία αποτελεί μία από τις σημαντικότερες προκλήσεις δημόσιας υγείας του 21ου αιώνα, που συνδέεται με την εμφάνιση διαφόρων χρόνιων νοσημάτων υγείας.

4. Συμβάλλει στην πρόληψη του διαβήτη.
Είναι πιθανόν η τακτική κατανάλωση πρωινού να σχετίζεται με μειωμένο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη.

Μετα-ανάλυση που μελέτησε το κατά πόσο η παράλειψη του πρωινού γεύματος μπορεί να οδηγήσει στην εμφάνιση σακχαρώδη διαβήτη, έδειξε ότι τα άτομα που παραλείπουν το πρωινό είχαν μεγαλύτερο κίνδυνο εμφάνισης διαβήτη κατά 32%, σε σύγκριση με εκείνους που το καταναλώνουν τακτικά. (5)

5. Συμβάλλει στη νοητική λειτουργία.
Η κατανάλωση πρωινού γεύματος έχει συσχετιστεί με καλύτερη απόδοση, μνήμη και συγκέντρωση, ενώ η παράλειψή του φαίνεται ότι μειώνει την αποτελεσματικότητα σε δοκιμασίες λεκτικής, αριθμητικής και οπτικής ικανότητας. (6)(7)

Ο λόγος που το πρωινό επιδρά θετικά στην απόδοση του ατόμου είναι επειδή παρέχει ενέργεια στο σώμα, γλυκόζη συγκεκριμένα. Η γλυκόζη είναι η βασική πηγή ενέργειας για τον εγκέφαλο, την οποία όμως δεν μπορεί να αποθηκεύσει. Γι’ αυτό και είναι ιδιαίτερα σημαντικό μετά από πολλές ώρες νηστείας όπως συμβαίνει όσο κοιμόμαστε, να εφοδιάζουμε τον οργανισμό με την απαραίτητη ενέργεια.