Προοπτικές για Αλλαγές στη Σύνταξη με Οφειλές: Διεύρυνση Ορίων και Διευκολύνσεις για Δανειολήπτες

Το Υπουργείο Εργασίας και Κοινωνικής Ασφάλισης εξετάζει την αύξηση του ορίου οφειλών που μπορούν να συμψηφιστούν με τη σύνταξη. Αυτή η πιθανή αλλαγή αποσκοπεί στην παροχή διευκόλυνσης σε περισσότερους οφειλέτες, ιδίως εκείνους με χρέη έως 40.000 ευρώ, οι οποίοι αδυνατούν να καλύψουν το ποσό των 10.000 ευρώ με εφάπαξ πληρωμή. Εφόσον υλοποιηθεί αυτό το σενάριο, θα είναι εφικτό για τους εν λόγω οφειλέτες να μειώσουν περαιτέρω το χρέος τους, φτάνοντας στις 30.000 ευρώ, και στη συνέχεια να προχωρήσουν σε συμψηφισμό με τη σύνταξή τους. Παρόλα αυτά, σύμφωνα με δημοσίευμα της εφημερίδας ‘Ελεύθερος Τύπος’, δεν έχει υπάρξει μέχρι στιγμής καμία επίσημη έγκριση για την επέκταση του ορίου οφειλών προς αυτή την κατεύθυνση.

Τι Ισχύει Σήμερα

Σύμφωνα με την τρέχουσα νομοθεσία, ο συμψηφισμός οφειλών με τη σύνταξη αφορά χρέη από ατομικές εισφορές. Το όριο ανέρχεται έως 30.000 ευρώ για ασφαλισμένους του ΟΑΕΕ και του ΕΤΑΑ, και έως 10.000 ευρώ για τους ασφαλισμένους του ΟΓΑ. Ο συμψηφισμός πραγματοποιείται σε δύο στάδια:

• Πρώτο Στάδιο: Αρχικά, οι οφειλέτες λαμβάνουν το 40% της σύνταξής τους, ενώ το υπόλοιπο 60% συμψηφίζεται με την οφειλή, έως ότου αυτή μειωθεί στις 20.000 ευρώ (από 30.000 ευρώ για επαγγελματίες) ή στις 6.000 ευρώ (από 10.000 ευρώ για αγρότες).
• Δεύτερο Στάδιο: Μετά την ολοκλήρωση του πρώτου σταδίου, ο υπόλοιπος συμψηφισμός της οφειλής με τη σύνταξη γίνεται σε 60 ισόποσες μηνιαίες δόσεις.

Προϋποθέσεις Συνταξιοδότησης

Η βασική προϋπόθεση για την εφαρμογή του παραπάνω μηχανισμού είναι η συμπλήρωση 20 ετών ασφάλισης. Επιπλέον, οι ενδιαφερόμενοι πρέπει να έχουν φτάσει την ηλικία των 67 ετών για να υποβάλουν αίτηση συνταξιοδότησης. Σε περίπτωση που με τον χρόνο για τον οποίο οφείλονται εισφορές συμπληρώνεται 40ετία, η αίτηση συνταξιοδότησης μπορεί να υποβληθεί στα 62 έτη, υπό την προϋπόθεση ότι η συνολική οφειλή για τον απλήρωτο χρόνο ασφάλισης δεν υπερβαίνει τα 30.000 ευρώ (ή τα 10.000 ευρώ για τον ΟΓΑ).

Εάν τα χρέη ξεπερνούν τα 10.000 ευρώ για τον ΟΓΑ ή τα 30.000 ευρώ για ΟΑΕΕ και ΕΤΑΑ, τότε μετά την υποβολή της αίτησης συνταξιοδότησης, οι ασφαλισμένοι οφείλουν να καταβάλουν το υπερβάλλον ποσό εντός διμήνου. Σε αντίθετη περίπτωση, η αίτηση ακυρώνεται.

Άρση Τραπεζικού Απορρήτου και Όρια Καταθέσεων

Ένας απαραίτητος όρος για να λάβουν σύνταξη οι οφειλέτες είναι η συναίνεσή τους στην άρση του τραπεζικού τους απορρήτου. Στόχος της άρσης αυτής είναι η διαπίστωση ότι δεν διαθέτουν καταθέσεις ή άλλα χρηματοοικονομικά προϊόντα που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για την εξόφληση των χρεών τους.

Το όριο καταθέσεων που επιτρέπεται ορίζεται στα 12.000 ευρώ για τους επαγγελματίες και στα 6.000 ευρώ για τους οφειλέτες του ΟΓΑ, υπολογιζόμενο με βάση τον μέσο όρο των καταθέσεων του τελευταίου δωδεκαμήνου πριν την υποβολή της αίτησης. Εάν, κατά τον μήνα υποβολής της αίτησης ή κατά το προηγούμενο 12μηνο, οι καταθέσεις υπερβαίνουν τα προαναφερθέντα όρια, η αίτηση συνταξιοδότησης απορρίπτεται.

Παραδείγματα Συμψηφισμού

Ακολουθούν δύο ενδεικτικά παραδείγματα που απεικονίζουν τη διαδικασία συμψηφισμού οφειλών με τη σύνταξη:

• Παράδειγμα 1 (Ασφαλισμένος ΟΑΕΕ): Ένας ασφαλισμένος του ΟΑΕΕ με οφειλές 30.000 ευρώ, ο οποίος δικαιούται σύνταξη 800 ευρώ, θα λάβει αρχικά 40% της σύνταξης, δηλαδή 320 ευρώ. Τα υπόλοιπα 480 ευρώ θα συμψηφιστούν με το χρέος των 10.000 ευρώ. Ο συμψηφισμός αυτός θα διαρκέσει 20 μήνες, κατά τους οποίους θα παρακρατούνται 480 ευρώ μηνιαίως από τη σύνταξη. Στη συνέχεια, ο συνταξιούχος θα λαμβάνει το ποσό των 800 ευρώ, από το οποίο θα αφαιρείται μηνιαίως η δόση των 333,3 ευρώ για 60 μήνες, προκειμένου να εξοφληθεί το υπόλοιπο χρέος των 20.000 ευρώ. Επομένως, για αυτούς τους 60 μήνες, η σύνταξη θα ανέρχεται σε 466,7 ευρώ. Μετά την πλήρη εξόφληση του χρέους, θα λαμβάνει πλέον ολόκληρη τη σύνταξη των 800 ευρώ.
• Παράδειγμα 2 (Ασφαλισμένος ΟΑΕΕ με υψηλότερη σύνταξη): Ένας ασφαλισμένος του ΟΑΕΕ με οφειλές 30.000 ευρώ, ο οποίος δικαιούται σύνταξη 1.100 ευρώ, θα λάβει αρχικά 40% της σύνταξης, δηλαδή 440 ευρώ. Τα υπόλοιπα 660 ευρώ θα παραμένουν στο ταμείο για τον συμψηφισμό της οφειλής των 10.000 ευρώ. Αυτός ο συμψηφισμός θα οδηγήσει στην πλήρη εξόφληση της οφειλής σε 15 μήνες. Κατόπιν, ο συνταξιούχος θα λαμβάνει σύνταξη 1.100 ευρώ, με μηνιαία παρακράτηση 333 ευρώ για 60 μήνες, οπότε η σύνταξη θα ανέρχεται σε 767 ευρώ. Μετά τη λήξη των 60 μηνών και την πλήρη εξόφληση, θα λαμβάνει το πλήρες ποσό των 1.100 ευρώ.

Στατιστικά Στοιχεία

Είναι αξιοσημείωτο ότι έως σήμερα, πάνω από 5.500 οφειλέτες του ΕΦΚΑ έχουν λάβει σύνταξη μέσω του μηχανισμού συμψηφισμού χρεών, αξιοποιώντας τη σχετική διάταξη. Σε διάστημα 18 μηνών από την εφαρμογή του μέτρου, υποβλήθηκαν 9.691 αιτήσεις. Από αυτές, 2.251 απορρίφθηκαν, 5.567 εγκρίθηκαν, ενώ 1.873 αιτήσεις βρίσκονται υπό εκκρεμότητα, με προοπτική θετικής έκδοσης, καθώς οι αιτούντες πληρούν τις απαραίτητες ηλικιακές και ασφαλιστικές προϋποθέσεις.