Βουλή: Σφοδρή αντιπαράθεση κυβέρνησης και αντιπολίτευσης για το νομοσχέδιο «υποθέσεων διαφθοράς» – «Δεν υπάρχουν σαφείς εγγυήσεις»

Αθήνα – Το νομοσχέδιο με τίτλο «Σύσταση και λειτουργία Ενιαίου Ψηφιακού Μητρώου παρακολούθησης υποθέσεων διαφθοράς, παρεμβάσεις στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας και λοιπές διατάξεις» τέθηκε σε συζήτηση και επεξεργασία στην αρμόδια κοινοβουλευτική επιτροπή. Ο όρος “υποθέσεις διαφθοράς” στον τίτλο του νομοσχεδίου προκάλεσε έντονες αντιδράσεις και κριτική από κόμματα της αντιπολίτευσης, τα οποία εστίασαν στα φαινόμενα διαφθοράς στη χώρα.

Η κυβέρνηση, μέσω του Υφυπουργού Δικαιοσύνης, Γιάννη Μπούγα, απέρριψε τα επιχειρήματα της αντιπολίτευσης. Ο κ. Μπούγας παρέθεσε στοιχεία από διεθνείς εκθέσεις, τονίζοντας την πρόοδο που έχει συντελεστεί τα τελευταία επτά χρόνια, γεγονός που έχει βελτιώσει σημαντικά τόσο την κατάταξη της Ελλάδας στον δείκτη αντίληψης της διαφθοράς, όσο και τους χρόνους απονομής της δικαιοσύνης. Η κυβέρνηση απέρριψε επίσης τις αιτιάσεις ότι το νομοσχέδιο αποδυναμώνει την άμυνα του οφειλέτη. Κατά τον Υφυπουργό, οι παρεμβάσεις αφορούν σε ήσσονος σημασίας διατάξεις, τις οποίες έχουν ζητήσει δικηγόροι και δικαστές, διατάξεις που βελτιώνουν τη διαφάνεια και την αποτελεσματικότητα των διαδικασιών.

Απαντώντας στις επικρίσεις για την κατάσταση της δικαιοσύνης, ο κ. Μπούγας υπογράμμισε ότι τα στατιστικά στοιχεία, τόσο σε εθνικό επίπεδο όσο και από ευρωπαϊκούς οργανισμούς, δείχνουν ανεξαρτησία και αποτελεσματικότητα. Ειδικότερα, ανέφερε εντυπωσιακά αποτελέσματα από τον πρώτο χρόνο εφαρμογής του νέου Δικαστικού Χάρτη, με αύξηση του δείκτη επιτάχυνσης στο Πρωτοδικείο Αθηνών στο 118% από 86%.

Ενιαίο Ψηφιακό Μητρώο

Ο Υφυπουργός Δικαιοσύνης, Γιάννης Μπούγας, περιέγραψε το Ενιαίο Ψηφιακό Μητρώο ως μια οργανωμένη προσπάθεια εκσυγχρονισμού, βασισμένη στη διαφάνεια, την αποτελεσματικότητα και τη θεσμική λογοδοσία. «Η διαφθορά δεν είναι για εμάς απλά ένα ποινικό αδίκημα. Είναι διαβρωτικό φαινόμενο που πλήττει τη δημοκρατία, αποθαρρύνει τις επενδύσεις και εν τέλει, υπονομεύει την εμπιστοσύνη του πολίτη προς τη δικαιοσύνη και τους θεσμούς», δήλωσε, τονίζοντας ότι το Μητρώο θα παρέχει οργανωμένα δεδομένα για τις υποθέσεις διαφθοράς, συμβάλλοντας στην ταχύτερη απονομή δικαιοσύνης και στην ενίσχυση του αισθήματος ασφάλειας των πολιτών.

Μέχρι σήμερα, επισήμανε, δεν υπήρχε σύστημα παρακολούθησης των υποθέσεων διαφθοράς, με αποτέλεσμα τα παρεχόμενα στατιστικά στοιχεία να μην είναι αξιόπιστα. Το Ενιαίο Ψηφιακό Μητρώο, με τις απαραίτητες διασφαλίσεις, θα προστατεύει τα προσωπικά δεδομένα. Η λειτουργία του θα εποπτεύεται από τριμελή επιτροπή υπό τον Εισαγγελέα Οικονομικού Εγκλήματος, χωρίς ταυτοποίηση προσώπων, αλλά με αποκλειστικό κωδικό ανά υπόθεση, διασφαλίζοντας την προστασία των προσωπικών δεδομένων.

Ο κ. Μπούγας διαβεβαίωσε ότι η κυβέρνηση λαμβάνει όλα τα μέτρα για τον εντοπισμό, την παραπομπή σε δίκη και την επιβολή ποινών σε όσους εμπλέκονται σε υποθέσεις διαφθοράς, ιδίως όσον αφορά τη διασπάθιση δημοσίου χρήματος.

Παραθέτοντας στοιχεία της Διεθνούς Διαφάνειας, ο Υφυπουργός ανέφερε ότι η Ελλάδα έχει βελτιώσει τη θέση της στον δείκτη αντίληψης για τη διαφθορά, από την 59η στην 56η θέση για το 2025, και από την 67η το 2018, σημειώνοντας βελτίωση 11 θέσεων την επταετία 2019-2026. «Αυτό δείχνει ότι η χώρα βελτιώνει τη θέση της», υπογράμμισε, απαντώντας στις προσπάθειες της αντιπολίτευσης να δημιουργήσει την εντύπωση ότι η Ελλάδα είναι βυθισμένη στη διαφθορά.

Το νομοσχέδιο, σύμφωνα με τον κ. Μπούγα, έρχεται κατόπιν σύστασης της ετήσιας έκθεσης της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για το κράτος δικαίου, η οποία το 2025 συνέστησε τη δημιουργία Μητρώου για την αντιμετώπιση υποθέσεων διαφθοράς.

Ως προς τις παρεμβάσεις στον Κώδικα Πολιτικής Δικονομίας, ο Υφυπουργός τις χαρακτήρισε «ήσσονος σημασίας», επισημαίνοντας ότι έχουν προταθεί από δικηγόρους και δικαστές για τη βελτίωση της λειτουργίας του Κώδικα. Τόνισε ότι δεν υπάρχουν ουσιαστικές μεταβολές σε σχέση με το ισχύον δίκαιο και ότι οι διατάξεις αυτές, όπως και αυτές που αφορούν την πλατφόρμα των δικαστικών επιμελητών για τις κατασχέσεις, είχαν προαναγγελθεί, διασφαλίζοντας την ενημέρωση όλων των εμπλεκομένων φορέων.

Αντιδράσεις από την Αντιπολίτευση

Ο εισηγητής της Νέας Δημοκρατίας, Αθανάσιος Ζεμπίλης, ανέφερε ότι το νομοσχέδιο στοχεύει στη συστηματική αντιμετώπιση της διαφθοράς, καλύπτοντας το κενό ενός ολοκληρωμένου μηχανισμού παρακολούθησης, με στόχο την αξιόπιστη στατιστική αποτίμηση και την εξαγωγή συμπερασμάτων για την αποτελεσματικότητα του ποινικού συστήματος.

Η εισηγήτρια του ΠΑΣΟΚ, Ευαγγελία Λιακούλη, χαρακτήρισε το νομοσχέδιο ως “το μεγαλύτερο ανέκδοτο” και κατηγόρησε την κυβέρνηση για “σύγχρονο φακέλωμα”, υποστηρίζοντας ότι έχει καταρρακώσει το κράτος δικαίου και τη δημοκρατία με σκάνδαλα.

Ο ειδικός αγορητής του ΣΥΡΙΖΑ, Γιώργος Παπαηλιού, έκανε λόγο για “καταρράκωση του κράτους δικαίου” και κατήγγειλε την κακή νομοθέτηση και την προχειρότητα του νομοσχεδίου. Αμφισβήτησε τη σύνδεση του Ενιαίου Ψηφιακού Μητρώου με άλλα συστήματα και τόνισε ότι η ψηφιοποίηση, από μόνη της, δεν αποτελεί πολιτική κατά της διαφθοράς.

Η ειδική αγορήτρια του ΚΚΕ, Μαρία Κομνηνάκα, δήλωσε ότι το νομοσχέδιο υπηρετεί την αντιδραστική και αντιλαϊκή στόχευση της κυβέρνησης, με τη δικαιοσύνη να γίνεται πιο φιλική προς τους επιχειρηματικούς ομίλους και εχθρική προς τους εργαζόμενους. Αμφισβήτησε την αποτελεσματικότητα του Μητρώου στην καταπολέμηση της διαφθοράς, επισημαίνοντας ότι αυτή είναι σύμφυτη με το καπιταλιστικό σύστημα.

Ο ειδικός αγορητής της Νέας Αριστεράς, Δημήτρης Τζανακόπουλος, χαρακτήρισε την κυβέρνηση Νέας Δημοκρατίας ως “μηχανή παραγωγής σκανδάλων” και απαρίθμησε πρόσφατα σκάνδαλα.

Ο ειδικός αγορητής της Ελληνικής Λύσης, Βασίλης Γραμμένος, υποστήριξε ότι η κυβέρνηση εξυπηρετεί ισχυρά συμφέροντα και ότι το Ενιαίο Ψηφιακό Μητρώο στερείται ανεξαρτησίας και διαφάνειας, καθώς η λειτουργία του παραπέμπεται σε μελλοντικές εξουσιοδοτικές διατάξεις.

Η ειδική αγορήτρια της Πλεύσης Ελευθερίας, Έλλη Ρούσσου, δήλωσε ότι το νομοσχέδιο υπονομεύει το κράτος δικαίου και τα ανθρώπινα δικαιώματα, αμφισβητώντας την αποτελεσματικότητα ενός ψηφιακού εργαλείου στην αντιμετώπιση φαινομένων διαφθοράς. Επισήμανε ασάφειες σχετικά με τα δεδομένα που θα καταγράφονται, τον φορέα ελέγχου και τις εγγυήσεις ανεξαρτησίας.

Η πρόεδρος της Πλεύσης Ελευθερίας, Ζωή Κωνσταντοπούλου, κατήγγειλε κακή νομοθέτηση, απαξίωση του κοινοβουλίου και υποκρισία του υπουργείου Δικαιοσύνης, ενώ έθεσε ερωτήματα σχετικά με κονδύλια και αναθέσεις στο υπουργείο.