Κοινωνική Αντιπαροχή: Ρυθμίζονται οι Όροι και οι Ρήτρες για τις Συμβάσεις – Τι Ορίζει η Σχετική Κοινή Υπουργική Απόφαση

Δημοσιεύθηκε η Κοινή Υπουργική Απόφαση (ΚΥΑ) που καθορίζει τους όρους και τις ρήτρες για τις συμβάσεις Κοινωνικής Αντιπαροχής, δίνοντας το πλαίσιο για την αξιοποίηση δημόσιας περιουσίας με κανόνες, διαφάνεια και κοινωνικό προσανατολισμό.

Την ΚΥΑ συνυπογράφουν οι Υπουργοί Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών Κυριάκος Πιερρακάκης, Εσωτερικών Θεόδωρος Λιβάνιος, Υποδομών και Μεταφορών Χρίστος Δήμας, Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρος Παπασταύρου, ο Υφυπουργός Περιβάλλοντος και Ενέργειας Νικόλαος Ταγαράς και η Υπουργός Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας Δόμνα Μιχαηλίδου.

Με την απόφαση αυτή, ορίζεται το συμβατικό πλαίσιο για την κατασκευή νέων κατοικιών, την ανακαίνιση ή επισκευή υφιστάμενων ακινήτων, καθώς και, όπου προβλέπεται, τη διαχείριση κοινωνικών κατοικιών, μέσω της αξιοποίησης δημόσιων ακινήτων που μέχρι πρότινος παρέμεναν ανενεργά.

Η Κοινωνική Αντιπαροχή
Η Κοινωνική Αντιπαροχή αποτελεί ένα νέο εργαλείο στεγαστικής πολιτικής με διττό στόχο: την αύξηση του διαθέσιμου στεγαστικού αποθέματος και τη δημιουργία κοινωνικών κατοικιών. Μέσω της συνεργασίας του Δημοσίου με ιδιώτες αναδόχους, αξιοποιούνται δημόσια ακίνητα για την ανέγερση κατοικιών, με τουλάχιστον το 30% να διατίθεται για κοινωνική χρήση.

Η ΚΥΑ ρυθμίζει δύο βασικούς τύπους συμβάσεων:

• Σύμβαση κατασκευής: Αφορά την ανέγερση νέων κτιρίων ή την ανακαίνιση και επισκευή υφιστάμενων ακινήτων.
• Σύμβαση κατασκευής και διαχείρισης: Περιλαμβάνει την ανέγερση, καθώς και τη διαχείριση μέρους ή του συνόλου των ιδιοκτησιών για λογαριασμό της αναθέτουσας αρχής.

Το νέο πλαίσιο καλύπτει την κατασκευή νέων κατοικιών, την ανακαίνιση ή επισκευή υφιστάμενων ακινήτων που θα αξιοποιηθούν για στεγαστικούς σκοπούς, ενώ παράλληλα ρυθμίζει και τα επόμενα στάδια, όπως τη λειτουργία, συντήρηση, διαχείριση και παρακολούθηση, ώστε η κοινωνική αντιπαροχή να αποτελέσει ένα σταθερό και αξιόπιστο εργαλείο στεγαστικής πολιτικής.

Ποιοτικές Προδιαγραφές
Ιδιαίτερη έμφαση δίνεται στις ποιοτικές προδιαγραφές των ακινήτων. Οι συμβάσεις θα πρέπει να διασφαλίζουν:

• Προσβασιμότητα για άτομα με αναπηρία.
• Τήρηση περιβαλλοντικών κριτηρίων.
• Επαρκή ηλιασμό και αερισμό των κατοικιών.
• Ενεργειακή αυτονομία.
• Πυρασφάλεια.
• Ανθεκτικότητα στην κλιματική αλλαγή.

Τα κτίρια θα πληρούν κατ’ ελάχιστον τις απαιτήσεις σχεδόν μηδενικής κατανάλωσης ενέργειας, με αντίστοιχη ποιότητα κατασκευής και υλικών.

Λοιπές Ρυθμίσεις
Η απόφαση καθορίζει επίσης:

• Το αντάλλαγμα του αναδόχου.
• Τη διάρκεια των συμβάσεων.
• Τους όρους επίβλεψης της κατασκευής.
• Τη διαδικασία σύστασης οριζόντιων ή κάθετων ιδιοκτησιών και τον κανονισμό συνιδιοκτησίας.
• Τη σύναψη μισθώσεων με δικαιούχους κοινωνικής κατοικίας.
• Την είσπραξη και απόδοση μισθωμάτων και κοινοχρήστων.
• Τις υπηρεσίες συντήρησης και επισκευής των κατοικιών.

Διάρκεια Συμβάσεων και Παρακολούθηση
Στις συμβάσεις που περιλαμβάνουν και διαχείριση, η διάρκεια μπορεί να φτάνει έως και 50 έτη για το σκέλος της διαχείρισης, πέραν του σταδίου κατασκευής. Με τη λήξη της σύμβασης, ο ανάδοχος έχει υποχρέωση λογοδοσίας και ακολουθεί διαδικασία παράδοσης-παραλαβής των ακινήτων.

Η πορεία της διαχείρισης παρακολουθείται από τη Γενική Γραμματεία Δημογραφικής και Στεγαστικής Πολιτικής του Υπουργείου Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, μέσω του Μητρώου Συμβάσεων Κοινωνικής Αντιπαροχής, διαμορφώνοντας ένα σαφές πλαίσιο παρακολούθησης και ελέγχου.

Συμπληρωματικότητα και Εφαρμογή
Η νέα ΚΥΑ λειτουργεί συμπληρωματικά προς την πρόσφατη απόφαση για τα πρώτα 8 ακίνητα της ΔΥΠΑ που προορίζονται για αξιοποίηση μέσω κοινωνικής αντιπαροχής. Μετά την απόδοση αυτών των ακινήτων στο Υπουργείο Κοινωνικής Συνοχής και Οικογένειας, καθορίζονται οι βασικοί κανόνες των συμβάσεων για την αξιοποίησή τους με διαφάνεια, ποιότητα και λογοδοσία.

Η Κοινωνική Αντιπαροχή, με τη νέα ΚΥΑ, προχωρά προς την εφαρμογή της, μετατρέποντας δημόσια ακίνητα σε νέες κατοικίες με σαφείς κανόνες, σύγχρονες προδιαγραφές και κοινωνική στόχευση. Με αυτόν τον τρόπο, χτίζεται ένας νέος θεσμός κοινωνικής κατοικίας, που ενισχύει την προσφορά στέγης και δίνει προτεραιότητα σε όσους έχουν μεγαλύτερη ανάγκη.