Η Ψηφιακή Μεταμόρφωση του Δημοσίου: 1,2 δισ. σελίδες αρχείων αποδίδουν 180 εκατ. ευρώ ετησίως

Η ψηφιοποίηση 1,2 δισεκατομμυρίων σελίδων αρχείων του Ελληνικού Δημοσίου αναμένεται να αποφέρει ετήσιο οικονομικό όφελος που αγγίζει τα 180 εκατομμύρια ευρώ. Αυτή η εντυπωσιακή εκτίμηση προέρχεται από το Εθνικό Κέντρο Τεκμηρίωσης και Ηλεκτρονικού Περιεχομένου (ΕΚΤ), φορέας που υπάγεται στο Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης.

Η μελέτη εστιάζει στα έργα που υλοποιήθηκαν μέσω της Δράσης 16778 του Υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης και Τεχνητής Νοημοσύνης, με τη χρηματοδότηση να προέρχεται από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Η συνολική επένδυση, ύψους 590 εκατομμυρίων ευρώ, αφορά την ψηφιοποίηση αρχείων σε εννέα κρίσιμους τομείς της Δημόσιας Διοίκησης. Αυτοί οι τομείς περιλαμβάνουν, μεταξύ άλλων, τη Δικαιοσύνη, την Υγεία, τα Γενικά Αρχεία του Κράτους, τη Μετανάστευση και το Άσυλο, το Εθνικό Κτηματολόγιο, τον Ψηφιακό Χάρτη Απαλλοτριώσεων, τον Πολεοδομικό Σχεδιασμό και το Υπουργείο Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής. Τα έργα ολοκληρώθηκαν επιτυχώς τον Ιούνιο του 2026.

Πέρα από την άμεση οικονομική εξοικονόμηση των 180 εκατομμυρίων ευρώ ετησίως για τη Δημόσια Διοίκηση, η ψηφιοποίηση προσφέρει σημαντικά περιβαλλοντικά οφέλη. Εκτιμάται ότι κάθε χρόνο εξοικονομούνται περίπου 130 εκατομμύρια φύλλα χαρτιού. Επιπλέον, η επέκταση των ψηφιακών υπηρεσιών και η μείωση της ανάγκης για φυσική παρουσία των πολιτών στις δημόσιες υπηρεσίες οδηγούν σε περιορισμό των εκπομπών διοξειδίου του άνθρακα κατά περίπου 2.100 τόνους ετησίως.

Το ΕΚΤ αναφέρει ότι για την αποτίμηση των έργων χρησιμοποιήθηκε μια καινοτόμος μεθοδολογία, η οποία συνδυάζει ποσοτικά και ποιοτικά κριτήρια. Η μεθοδολογία αυτή βασίζεται στο διεθνώς αναγνωρισμένο «Τυποποιημένο Μοντέλο Κόστους». Η προσέγγιση αυτή επιτρέπει την καταγραφή όχι μόνο της οικονομικής, αλλά και της κοινωνικής και τεχνολογικής αξίας της ψηφιοποίησης. Παράλληλα, λαμβάνεται υπόψη το διοικητικό βάρος που αντιμετωπίζουν δημόσιοι λειτουργοί, πολίτες και επιχειρήσεις κατά την εξυπηρέτησή τους.

Ο Διευθυντής του ΕΚΤ, Δρ. Κυριάκος Τολιάς, τονίζει ότι η αποτίμηση της Δράσης 16778 επιβεβαιώνει πως η ψηφιοποίηση των αρχείων του Δημοσίου αποτελεί βασικό μοχλό εκσυγχρονισμού της Δημόσιας Διοίκησης, με ουσιαστικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία.

«Η αποτίμηση της Δράσης 16778 τεκμηριώνει ότι η ψηφιοποίηση των αρχείων του Δημοσίου αποτελεί βασικό μοχλό εκσυγχρονισμού της δημόσιας διοίκησης, με ουσιαστικά οφέλη για την οικονομία και την κοινωνία. Παράλληλα, τα περιβαλλοντικά οφέλη της ψηφιοποίησης ευθυγραμμίζονται με τους στόχους για την κλιματική ουδετερότητα, αναδεικνύοντας τη σύνδεση ψηφιακού μετασχηματισμού και περιβαλλοντικής βιωσιμότητας. Για πρώτη φορά, αποτυπώνεται με μετρήσιμο τρόπο ο αντίκτυπος ενός τόσο μεγάλου έργου, ενισχύοντας τον τεκμηριωμένο σχεδιασμό δημόσιων πολιτικών», δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ.

Έξω από τα οικονομικά και περιβαλλοντικά μεγέθη, η μελέτη καταγράφει σημαντικές βελτιώσεις στη λειτουργία της Δημόσιας Διοίκησης. Η άμεση αναζήτηση, ανάκτηση και διαχείριση πληροφοριών μειώνει σημαντικά τους χρόνους διεκπεραίωσης υποθέσεων, αυξάνει την παραγωγικότητα των υπηρεσιών και διευκολύνει την επιχειρηματική δραστηριότητα και την υλοποίηση επενδύσεων.

Επιπλέον, η δυνατότητα παρακολούθησης της πορείας εγγράφων και υποθέσεων σε κάθε στάδιο, σε συνδυασμό με την ασφαλή πρόσβαση σε αξιόπιστα και επικαιροποιημένα δεδομένα, ενισχύει τη διαφάνεια και την αξιοπιστία της Δημόσιας Διοίκησης.

Η ανάπτυξη ψηφιακών υπηρεσιών επιτρέπει επίσης την απομακρυσμένη εξυπηρέτηση πολιτών και επιχειρήσεων. Αυτό περιορίζει την ανάγκη αυτοπρόσωπης παρουσίας στις δημόσιες υπηρεσίες και συμβάλλει στη μείωση των γεωγραφικών ανισοτήτων, διασφαλίζοντας ισότιμη πρόσβαση στις ψηφιακές υπηρεσίες.

Σύμφωνα με το ΕΚΤ, η συγκρότηση αξιόπιστων και δομημένων ψηφιακών βάσεων δεδομένων δημιουργεί τις απαραίτητες προϋποθέσεις για την αξιοποίηση προηγμένων τεχνολογιών, όπως εφαρμογές τεχνητής νοημοσύνης. Αυτές οι τεχνολογίες μπορούν να υποστηρίξουν την αυτοματοποίηση διοικητικών διαδικασιών, να μειώσουν τους χρόνους εξυπηρέτησης των πολιτών και να ενισχύσουν τη διαδικασία λήψης αποφάσεων στον δημόσιο τομέα.

Η αποτίμηση πραγματοποιήθηκε στο πλαίσιο του έργου για την ανάπτυξη των υποδομών διακυβέρνησης και επανάχρησης δεδομένων του Δημοσίου. Το έργο εντάσσεται στο Εθνικό Σχέδιο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας «Ελλάδα 2.0» και χρηματοδοτείται από την Ευρωπαϊκή Ένωση μέσω του προγράμματος NextGenerationEU.