Φυσικό αέριο: Ρεκόρ αρνητικών θέσεων από το 2020 – Ο κίνδυνος του αρκτικού ψύχους και οι επιπτώσεις στην αγορά

Οι επενδυτές στις ΗΠΑ «στοιχηματίζουν» σε έναν ήπιο χειμώνα, με χαμηλές ανάγκες θέρμανσης και μειωμένες τιμές φυσικού αερίου, βασιζόμενοι στην πιθανή επίδραση ενός ισχυρού φαινομένου El Niño. Ωστόσο, οι μετεωρολόγοι προειδοποιούν ότι αυτή η κλιματική συνθήκη μπορεί να συνοδευτεί από αιφνίδια κύματα αρκτικού ψύχους, τα οποία ενέχουν τον κίνδυνο σοβαρών αναταραχών στην ενεργειακή αγορά.

Το παράδοξο είναι ότι, ενώ το El Niño συνδέεται γενικά με υψηλότερες χειμερινές θερμοκρασίες, ανάλυση του BloombergNEF υποδεικνύει ότι τα επεισόδια απότομης πτώσης της θερμοκρασίας, οφειλόμενα σε αρκτικές αέριες μάζες, εμφανίζονται συχνότερα κατά τη διάρκειά του.

Ο κίνδυνος τέτοιων επεισοδίων εκτιμάται ότι αυξάνεται ιδιαίτερα από τον Ιανουάριο του 2027, καθώς ακόμη και λίγες ημέρες έντονου ψύχους θα μπορούσαν να ανατρέψουν τις ισορροπίες μεταξύ προσφοράς και ζήτησης.

Στα υψηλότερα επίπεδα από το 2020 οι θέσεις πώλησης (short positions)

Η αισιοδοξία για έναν θερμότερο χειμώνα αντικατοπτρίζεται στις τοποθετήσεις των επενδυτών.

Σύμφωνα με τα τελευταία διαθέσιμα στοιχεία της αμερικανικής Επιτροπής Εμπορίας Συμβολαίων Μελλοντικής Εκπλήρωσης (CFTC), στις 9 Οκτωβρίου οι διαχειριστές κεφαλαίων διατηρούσαν καθαρές αρνητικές θέσεις (short positions) άνω των 140.000 συμβολαίων σε επτά βασικές αγορές φυσικού αερίου των ΗΠΑ.

Πρόκειται για τη μεγαλύτερη καθαρή αρνητική θέση από τον Μάρτιο του 2020, χρονιά που ξέσπασε η πανδημία.

Η μεταβολή είναι εντυπωσιακή, δεδομένου ότι κατά το 87% της τελευταίας πενταετίας οι διαχειριστές κεφαλαίων διατηρούσαν καθαρές θετικές θέσεις (long positions).

Τα συμβόλαια Ιανουαρίου στο Henry Hub διαπραγματεύονται περίπου 10% χαμηλότερα σε σύγκριση με το περασμένο φθινόπωρο, γεγονός που αντικατοπτρίζει τις προσδοκίες για μειωμένη ζήτηση θέρμανσης.

Ωστόσο, όπως επισημαίνει ο Eli Rubin της EBW Analytics Group, ακόμη και μια μικρή μετατόπιση των μετεωρολογικών προβλέψεων προς χαμηλότερες θερμοκρασίες θα μπορούσε να αναγκάσει τους επενδυτές να κλείσουν μαζικά τις αρνητικές τους θέσεις, προκαλώντας μια απότομη άνοδο των τιμών.

Το προηγούμενο του Ιανουαρίου του 2026

Η αγορά έχει ήδη βιώσει τις συνέπειες ενός ακραίου ψυχρού επεισοδίου.

Τον Ιανουάριο του 2026, ένα ισχυρό κύμα παγετού έθεσε εκτός λειτουργίας περίπου το 10% της αμερικανικής παραγωγής φυσικού αερίου, ενώ η ζήτηση αυξήθηκε κατά 20%.

Οι τιμές για άμεσες φυσικές παραδόσεις στο Henry Hub εκτινάχθηκαν σε ιστορικό υψηλό, καθώς οι χαμηλές θερμοκρασίες επηρέασαν ταυτόχρονα την παραγωγή και την κατανάλωση.

Το πρόβλημα δεν περιορίζεται στην αυξημένη ανάγκη θέρμανσης. Σε συνθήκες έντονου παγετού, το νερό μπορεί να παγώσει στις εγκαταστάσεις εξόρυξης, διακόπτοντας τη λειτουργία των γεωτρήσεων και περιορίζοντας έτσι την προσφορά.

Οι επιπτώσεις μετακυλίονται τελικά και στους καταναλωτές.

Η αμερικανική Υπηρεσία Πληροφοριών Ενέργειας (EIA) προβλέπει ότι τα νοικοκυριά που χρησιμοποιούν κυρίως φυσικό αέριο για θέρμανση θα δαπανήσουν κατά μέσο όρο 640 δολάρια από τον Νοέμβριο έως τον Μάρτιο, ποσό μειωμένο κατά 9% σε σχέση με τον προηγούμενο χειμώνα.

Το φυσικό αέριο αποτελεί το βασικό καύσιμο θέρμανσης για το 46% των αμερικανικών νοικοκυριών.

Ακριβό diesel και LNG περιορίζουν τις εναλλακτικές λύσεις

Ένας επιπλέον παράγοντας κινδύνου είναι ότι η αγορά διαθέτει φέτος λιγότερες εναλλακτικές λύσεις σε περίπτωση απότομης αύξησης των τιμών.

Οι μονάδες ηλεκτροπαραγωγής μπορούν υπό ορισμένες συνθήκες να αντικαταστήσουν το φυσικό αέριο με πετρέλαιο. Ωστόσο, η περιορισμένη προσφορά diesel έχει οδηγήσει τα σχετικά συμβόλαια στα υψηλότερα επίπεδα που έχουν καταγραφεί για τις αρχές Οκτωβρίου.

Παράλληλα, στη Νέα Αγγλία, όπου οι αγωγοί συχνά λειτουργούν στα όριά τους κατά τη διάρκεια έντονου ψύχους, οι εισαγωγές LNG αποτελούν σημαντική εναλλακτική. Όμως και οι τιμές του υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) βρίσκονται κοντά στα υψηλότερα επίπεδα από την έναρξη του πολέμου Ρωσίας – Ουκρανίας.

Οι μετεωρολόγοι αναγνωρίζουν ότι οι μακροπρόθεσμες προβλέψεις παραμένουν εξαιρετικά αβέβαιες. Ένα τόσο ισχυρό El Niño, σε συνδυασμό με την κλιματική αλλαγή και τις ασυνήθιστα υψηλές θερμοκρασίες των ωκεανών, δημιουργεί συνθήκες χωρίς σαφές ιστορικό προηγούμενο.

Για την αγορά φυσικού αερίου, επομένως, ο μεγαλύτερος κίνδυνος δεν είναι απαραίτητα ένας παρατεταμένα ψυχρός χειμώνας. Αρκεί ένα σύντομο αλλά ισχυρό επεισόδιο αρκτικού ψύχους για να αυξήσει απότομα τη ζήτηση, να περιορίσει την παραγωγή και να αναγκάσει τους επενδυτές να αναθεωρήσουν τις θέσεις τους.

Moneyreview.gr με πληροφορίες από Bloomberg

Στ. Παπασταύρου: Έργο εθνικής σημασίας και ευρωπαϊκής εμβέλειας ο Κάθετος Διάδρομος

BBC: Τι κρύβεται πίσω από τη συμφωνία-σοκ του Trump με τον Putin για το πετρέλαιο

Φυσικό αέριο: Συναγερμός στην Ευρώπη για έλλειμμα 14 δισ. κυβικών τον χειμώνα

Ακολουθήστε το Money Review στο Google News