Δημόσια Διαβούλευση για Νομοσχέδιο με Μέτρα της 90ής ΔΕΘ: Αναλυτικές Παρεμβάσεις από το Υπουργείο Οικονομικών

Το Υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών έχει θέσει σε δημόσια διαβούλευση το νομοσχέδιο που περιλαμβάνει τα μέτρα που ανακοινώθηκαν στην 90ή Διεθνή Έκθεση Θεσσαλονίκης. Το κείμενο θα παραμείνει διαθέσιμο για σχόλια έως την 1η Νοεμβρίου, με στόχο την ψήφισή του εντός του Νοεμβρίου, και αφορά παρεμβάσεις που θα εφαρμοστούν κατά τα έτη 2026 και 2027.

Αναλυτικά τα Μέτρα

Το νομοσχέδιο περιλαμβάνει ένα σύνολο παρεμβάσεων, οι οποίες κατηγοριοποιούνται ως εξής:

Α. Μειώσεις Φόρων και Εισφορών:

Για Τρίτεκνους: Από το φορολογικό έτος 2027, ο συντελεστής φορολόγησης μειώνεται στο 0% έως τα 20.000 ευρώ. Αυτό σημαίνει αύξηση του αφορολόγητου ορίου από 14.364 ευρώ σε 25.364 ευρώ, ωφελώντας περίπου 87.000 τρίτεκνους που βρίσκονται πάνω από το τρέχον αφορολόγητο όριο.

Για Αγρότες: Από το φορολογικό έτος 2026, μειώνεται στο 0% έως τα 20.000 ευρώ ο συντελεστής φορολόγησης για τους κατά κύριο επάγγελμα αγρότες. Το αφορολόγητο όριο για αγρότη χωρίς τέκνα αυξάνεται από 8.633 ευρώ σε 22.204 ευρώ, επηρεάζοντας περίπου 47.000 αγρότες.

Για Ελεύθερους Επαγγελματίες: Από το φορολογικό έτος 2026, προβλέπονται μειώσεις στο ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος:

• Απαλλαγή από Προσαυξήσεις: Συνεπείς ελεύθεροι επαγγελματίες που τηρούν τις υποχρεώσεις τους (myDATA, διασύνδεση POS, μη παραβάσεις) απαλλάσσονται από προσαυξήσεις βάσει κύκλου εργασιών, μισθοδοσίας και κριτηρίων εργαζομένων.
• Επέκταση Μείωσης: Η μείωση 50% στο ελάχιστο ποσό καθαρού εισοδήματος επεκτείνεται σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και 2.200 στη Δυτική Μακεδονία.
• Εκμεταλλευτές Ταξί: Μείωση του ελάχιστου εισοδήματος ώστε να αντιστοιχεί στο ποσοστό ιδιοκτησίας του εκμεταλλευτή. Επίσης, απαλλαγή για ανήλικα τέκνα κατόχους άδειας. Από το φορολογικό έτος 2027, η προκαταβολή φόρου μειώνεται από 55% σε 50%.

Ασφαλιστικές Εισφορές: Από τον Απρίλιο 2027, προβλέπεται μείωση 0,5% στις ασφαλιστικές εισφορές για τον ιδιωτικό τομέα, η οποία θα προέλθει από τις εισφορές του εργαζομένου.

Τέλος Επιτηδεύματος: Από το φορολογικό έτος 2026, καταργείται το τέλος επιτηδεύματος για νομικά πρόσωπα εκτός Περιφέρειας Αττικής και στην Περιφερειακή Ενότητα Νήσων Αττικής. Το 2027 μειώνεται κατά 50% εντός της Περιφέρειας Αττικής, ενώ το 2028 καταργείται πλήρως.

Επιταχυνόμενες Αποσβέσεις: Από το φορολογικό έτος 2027, θεσπίζονται επιταχυνόμενες αποσβέσεις για επενδύσεις σε μηχανολογικό εξοπλισμό, με ποσοστά 10%-10%-15%-15%-25%-25% σε μία εξαετία.

Εξαρτώμενο Τέκνο: Για τον υπολογισμό του εξαρτώμενου τέκνου, εισοδήματα από συντάξεις θανάτου δεν συνυπολογίζονται στο όριο των 3.000 ευρώ, προστατεύοντας φορολογικά τη μονογονεϊκότητα λόγω χηρείας (αναμένεται να ωφεληθούν περίπου 14.000 οικογένειες). Ισχύει από το φορολογικό έτος 2026.

Ηλεκτρονικές Πληρωμές: Παρατείνεται για το 2027 η έκπτωση 30% από το φορολογητέο εισόδημα για δαπάνες με ηλεκτρονικά μέσα πληρωμής (έως 5.000 ευρώ ετησίως). Οι δαπάνες για ιατρικές υπηρεσίες υπολογίζονται διπλά για την κάλυψη του 30% του εισοδήματος.

Φιλοδωρήματα: Από το φορολογικό έτος 2026, αυξάνεται ετησίως στα 6.000 ευρώ η απαλλαγή φόρου για τα φιλοδωρήματα που λαμβάνουν οι μισθωτοί.

Β. Εισοδηματικές Ενισχύσεις:

Συνταξιούχοι: Από τον Νοέμβριο 2026, η ενίσχυση αυξάνεται σε 400 ευρώ καθαρά και επεκτείνεται μόνιμα σε όλους τους συνταξιούχους άνω των 65 ετών (επιπλέον 270.000 δικαιούχοι, συνολικά 2,2 εκατ.). Το ίδιο ποσό θα λαμβάνουν συνταξιούχοι άνω των 60 με σύνταξη χηρείας, άτομα με αναπηρία και ανασφάλιστοι υπερήλικες.

Επίδομα Εορτών Δημοσίων Υπαλλήλων: Από το 2027, χορηγείται επίδομα 500 ευρώ μικτά στις 16 Δεκεμβρίου κάθε έτους σε δημοσίους υπαλλήλους και λειτουργούς. Το επίδομα είναι συντάξιμο.

Αναπηρικά Επιδόματα: Τιμαριθμοποιούνται από 1/1/2027 με βάση το ΑΕΠ και τον πληθωρισμό.

Επίδομα Γέννησης για Πολύτεκνους: Από 1/1/2026, αυξάνεται κατά 1.000 ευρώ ανά τέκνο για οικογένειες με 4 ή περισσότερα παιδιά (από 3.500 ευρώ σε 4.500 ευρώ για 4 παιδιά, 5.500 για 5, κ.ο.κ.). Αφορά περίπου 2.500 οικογένειες ετησίως.

Γ. Παρεμβάσεις για το Στεγαστικό Πρόβλημα:

Κατάργηση ΕΝΦΙΑ: Από το 2027, καταργείται ο ΕΝΦΙΑ σε οικισμούς έως 2.000 κατοίκους και 2.200 στη Δυτική Μακεδονία, ωφελώντας περίπου 62.000 επιπλέον ιδιοκτήτες.

Φόρος Μεταβίβασης: Από 1/7/2027, αυξάνεται ο φόρος μεταβίβασης κατοικιών για φυσικά πρόσωπα εκτός ΕΕ/ΕΟΧ.

Κενά Ακίνητα: Επεκτείνεται για το 2027 η απαλλαγή φόρου για κενά ακίνητα που ενοικιάζονται.

Φόρος Υπεραξίας: Παρατείνεται για το 2027 η αναστολή του άρθρου 41 του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος.

ΦΠΑ Νέων Κτιρίων: Επεκτείνεται για το 2027 η απαλλαγή ΦΠΑ.

Αναβάθμιση Κτιρίων: Παρατείνεται για το 2027 η μείωση φόρου εισοδήματος για δαπάνες αναβάθμισης.

Κίνητρο για Μεγίστη: Θεσπίζεται ετήσια οικονομική ενίσχυση 5.000 ευρώ (προσαυξανόμενη κατά 1.000 ευρώ ανά ανήλικο) για μόνιμους κατοίκους ή όσους μεταφέρουν την κύρια κατοικία τους στον Δήμο Μεγίστης, με απαίτηση παραμονής τουλάχιστον ενός έτους.

Δ. Θέσπιση Επενδυτικού Λογαριασμού (Κουμπαρά) για τη Νέα Γενιά:

Δημιουργείται ο Ατομικός Επενδυτικός Λογαριασμός Ανηλίκων (Α.Ε.Λ.Α.), ένας ειδικός επενδυτικός λογαριασμός μακροχρόνιας αποταμίευσης για τη δημιουργία περιουσιακών στοιχείων για τους νέους.

• Δικαίωμα Υπαγωγής: Για κάθε παιδί που γεννιέται ή πληροί τις προϋποθέσεις, ο ασκών τη γονική μέριμνα μπορεί να ανοίξει έναν μοναδικό Α.Ε.Λ.Α. πριν το παιδί συμπληρώσει τα δύο έτη.
• Διαχείριση: Οι γονείς επιλέγουν ελεύθερα πάροχο ή αυτοδιαχείριση.
• Κρατική Συνεισφορά: Το ελληνικό δημόσιο καλύπτει το 100% των επιλέξιμων εισφορών, έως 1.200 ευρώ ετησίως, με δυνατότητα αύξησης ανά πενταετία.
• Μέγιστο Ποσό Εισφορών: 10.000 ευρώ ετησίως ανά Α.Ε.Λ.Α.
• Επενδύσεις: Τα κεφάλαια επενδύονται σε επιλέξιμα χρηματοπιστωτικά μέσα (εκτός υψηλού κινδύνου προϊόντων).
• Επενδυτικό Προφίλ: Δυνατότητα επιλογής συντηρητικού, ισορροπημένου, αναπτυξιακού ή δυναμικού προφίλ, με προεπιλογή το συντηρητικό προφίλ εγγυημένου κεφαλαίου.
• Πάροχοι: Πιστωτικά ιδρύματα, Εταιρείες Παροχής Επενδυτικών Υπηρεσιών και ασφαλιστικές επιχειρήσεις. Δυνατότητα μεταφοράς λογαριασμού.
• Ανάληψη Κεφαλαίων: Δεν επιτρέπεται η ανάληψη πριν τη συμπλήρωση του 18ου έτους, εκτός από περιπτώσεις θανάτου, σοβαρών λόγων υγείας ή χειρουργικής επέμβασης.
• Φορολογία: Οι εισφορές και το εισόδημα από επενδύσεις είναι αφορολόγητα.

Ε. Λοιπές Διατάξεις:

Συμπληρωματικός Κρατικός Προϋπολογισμός 2026: Αύξηση 300 εκατ. για δράσεις ενεργειακής αυτονομίας, ανθεκτικότητας και έργα υποδομών.

Αμοιβές Μελών Δ.Σ.: Αμοιβές από διανομή κερδών άνω των 60.000 ευρώ φορολογούνται με 15%.

Συνταξιοδοτικές Διατάξεις (Μικρό Δημόσιο):

• Σύνταξη σε Γονείς: Δυνατότητα χορήγησης σύνταξης σε γονείς ένστολου λειτουργού που απεβίωσε λόγω τρομοκρατικής πράξης ή εγκλήματος λόγω της ιδιότητάς του.
• Συντάξεις Θανάτου: Μη περικοπή των συντάξεων θανάτου λόγω απασχόλησης για ειδικές κατηγορίες συνταξιούχων του Δημοσίου, με ισχύ από 1/9/2026 (αφορά περίπου 340 περιπτώσεις).