Τεχνητή Νοημοσύνη στο «στόχαστρο» των αδικαιολόγητων ανατιμήσεων: Ψηφιακοί έλεγχοι με ένα κλικ

Εκατομμύρια ψηφιακοί έλεγχοι, με το πάτημα… ενός κουμπιού, θα διενεργεί σύντομα η Ανεξάρτητη Αρχή Ελέγχου της Αγοράς και Προστασίας του Καταναλωτή, με στόχο τον εντοπισμό και τον περιορισμό φαινομένων αδικαιολόγητων ανατιμήσεων.

Συντάκτης: Δημήτρης Χριστούλιας

Εν μέσω της ενεργειακής κρίσης, το υπουργείο Ανάπτυξης και η Ανεξάρτητη Αρχή σχεδιάζουν τη δημιουργία ενός ψηφιακού «μπλόκου» κατά όσων επιχειρούν να εκμεταλλευτούν τις συγκυρίες για αδικαιολόγητες αυξήσεις τιμών. Σκοπός του υπουργείου και της Αρχής είναι η ανάπτυξη κατάλληλων υποδομών που θα επιτρέψουν περισσότερους, αλλά κυρίως πιο στοχευμένους και αποτελεσματικούς ελέγχους.

Ο υπουργός Ανάπτυξης, Τάκης Θεοδωρικάκος, έχει ήδη αναφερθεί στο ενδεχόμενο νέων παρεμβάσεων για την αντιμετώπιση αδικαιολόγητων ανατιμήσεων, αξιολογώντας θετικά την πρόταση της Ανεξάρτητης Αρχής για άμεσο έλεγχο σε περιπτώσεις εντοπισμού αδικαιολόγητων αυξήσεων. Η διοικήτρια της Ανεξάρτητης Αρχής, Δέσποινα Τσαγγάρη, εδώ και περίπου έναν μήνα, καταστρώνει το σχέδιο για τη συγκρότηση ομάδας που θα αναλάβει την επέκταση αυτού του «ψηφιακού δικτύου» ελέγχου στην ελληνική αγορά. Το ψηφιακό αυτό «ραντάρ» θα καλύπτει βασικά αγαθά, όπως τρόφιμα, καθώς και άλλα προϊόντα και υπηρεσίες, ενώ στο επίκεντρο των ελέγχων θα βρεθεί και η αγορά καυσίμων.

Το Στρατηγικό Σχέδιο

Σύμφωνα με πληροφορίες, το σχέδιο προβλέπει τη δημιουργία μιας ομάδας αποτελούμενης κυρίως από προγραμματιστές και ειδικούς της πληροφορικής και των τεχνολογιών. Αυτοί θα αναπτύξουν αλγορίθμους που θα «σκανάρουν» καθημερινά εκτεταμένες βάσεις δεδομένων με χιλιάδες προϊόντα και υπηρεσίες, εντοπίζοντας εκείνα με αδικαιολόγητες ανατιμήσεις. Ουσιαστικά, θα διαπιστώνεται εάν οι αυξήσεις δικαιολογούνται από τις τιμές των πρώτων υλών, των υλικών συσκευασίας και του μεταφορικού κόστους. Ο έλεγχος θα καλύπτει ολόκληρη τη χώρα, από μεγάλα καταστήματα στην Αθήνα έως μικρότερα στην Περιφέρεια.

Στη συνέχεια, οι πληροφορίες αυτές θα διαβιβάζονται σε εξειδικευμένα στελέχη, τα οποία θα διενεργούν στοχευμένους και εξονυχιστικούς ελέγχους.

Η τεχνητή νοημοσύνη και οι αλγόριθμοι θα παρέχουν στους ελεγκτές την απαραίτητη πληροφόρηση για την αύξηση της αποτελεσματικότητας των ελέγχων. Όπως έχει δηλώσει ο κ. Θεοδωρικάκος, αναζητείται μια αποτελεσματική μεθοδολογία για τον διαχωρισμό των δικαιολογημένων από τις αδικαιολόγητες ανατιμήσεις, με την αξιοποίηση της τεχνητής νοημοσύνης. Πρόκειται για ένα σχέδιο της Ανεξάρτητης Αρχής που εξετάζεται με ιδιαίτερη προσοχή και, μετά την ολοκλήρωσή του, θα τεθεί υπόψη του Πρωθυπουργού. Είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι μια αύξηση τιμής από μόνη της δεν συνιστά αδικαιολόγητη ενέργεια ούτε αυτόματα παράβαση.

Ο ρόλος της Αρχής θα είναι να διακρίνει τις πραγματικές πιέσεις κόστους από αθέμιτες πρακτικές, αξιοποιώντας δεδομένα που θα συλλέγονται με τη βοήθεια της τεχνολογίας.

Στο «στόχαστρο» θα βρίσκονται καθημερινά κατηγορίες προϊόντων που επηρεάζουν σημαντικά τον οικογενειακό προϋπολογισμό ή παρουσιάζουν έντονη μεταβλητότητα. Αυτές περιλαμβάνουν βασικά τρόφιμα, καφέ, γαλακτοκομικά, κρέας, καύσιμα, ασφάλειες και προϊόντα ηλεκτρονικού εμπορίου.

Για τη στοχευμένη διεξαγωγή των ελέγχων, θα λαμβάνονται υπόψη δεδομένα, μεταβολές τιμών και καταγγελίες, ώστε οι ελεγκτές να παρεμβαίνουν εκεί όπου υπάρχει μεγαλύτερη πιθανότητα παράβασης και μεγαλύτερη επίπτωση για τον καταναλωτή. Οι έλεγχοι θα πραγματοποιούνται τόσο σε φυσικά όσο και σε ηλεκτρονικά καταστήματα, ενώ θα συνεχισθούν και οι έλεγχοι με φυσική παρουσία των ελεγκτών, όπου κρίνεται απαραίτητο.