ΑΑΔΕ: Νέες Στρατηγικές για την Καταπολέμηση της Φοροδιαφυγής και την Προστασία της Υγιούς Επιχειρηματικότητας

Η Ανεξάρτητη Αρχή Δημοσίων Εσόδων (ΑΑΔΕ) επανασχεδιάζει τις διαδικασίες έναρξης επιχειρηματικής δραστηριότητας, με πρωταρχικό στόχο την ενίσχυση της υγιούς επιχειρηματικότητας και την αποτελεσματικότερη αντιμετώπιση του φαινομένου της φοροδιαφυγής.

Στο πλαίσιο αυτό, η Αρχή εξετάζει την επιβολή υποχρεωτικής φυσικής παρουσίας στις αρμόδιες υπηρεσίες της, προκειμένου να ολοκληρωθεί η έναρξη επιχειρηματικής δραστηριότητας για πρόσωπα που εμφανίζουν χαρακτηριστικά «μπροστινών».

Αναγνώριση «Εικονικών» Επιχειρήσεων

Μέσα από την ανάλυση πρόσφατων υποθέσεων φοροδιαφυγής, η ΑΑΔΕ σκιαγραφεί το προφίλ ατόμων που τυπικά εμφανίζονται ως μέτοχοι, εταίροι ή διαχειριστές εταιρειών, χωρίς όμως να ασκούν τον πραγματικό έλεγχο. Αυτές οι επιχειρήσεις συστήνονται στο όνομά τους, ενώ η πραγματική διαχείριση και η είσπραξη των κερδών ανήκουν σε άλλα πρόσωπα.

Όταν οι εταιρείες αυτές συσσωρεύουν χρέη προς το Δημόσιο και τον ΕΦΚΑ, οι πραγματικοί ιδιοκτήτες είναι σε θέση να τις εγκαταλείψουν και να συνεχίσουν την ίδια επιχειρηματική δραστηριότητα μέσω νέων εταιρειών, με διαφορετικό ΑΦΜ και νέους «αχυρανθρώπους». Έτσι, η επιχείρηση μπορεί να συνεχίσει να λειτουργεί στον ίδιο χώρο, με τους ίδιους πραγματικούς διαχειριστές, αλλά με νέα εταιρική ταυτότητα, αφήνοντας πίσω της ανεκπλήρωτες φορολογικές και ασφαλιστικές υποχρεώσεις.

Εντοπισμός Ενδείξεων Κινδύνου

Ο Διοικητής της ΑΑΔΕ, Γιώργος Πιτσιλής, τόνισε ότι η απλούστευση των διαδικασιών έναρξης επιχειρήσεων έχει αξιοποιηθεί κατά κόρον από ορισμένους. Οι πρόσφατες υποθέσεις έχουν παράσχει στη φορολογική διοίκηση συγκεκριμένα κριτήρια για τον εντοπισμό ύποπτων περιπτώσεων.

«Οι αχυράνθρωποι έχουν ένα προφίλ. Έχουν κάποια χαρακτηριστικά», δήλωσε ο κ. Πιτσιλής, επισημαίνοντας ότι η ΑΑΔΕ εξετάζει το ενδεχόμενο, όταν εντοπίζονται συγκεκριμένες ενδείξεις κινδύνου, να μην ολοκληρώνεται αυτόματα η διαδικασία έναρξης. Σε αυτές τις περιπτώσεις, οι ενδιαφερόμενοι θα καλούνται για πρόσθετο έλεγχο. «Δεν λέμε να μη συσταθεί εταιρεία, αλλά να σε δούμε πρώτα», διευκρίνισε ο Διοικητής.

Ενισχυμένες Παρεμβάσεις

Οι προτεινόμενες παρεμβάσεις περιλαμβάνουν την εντατικότερη διασταύρωση στοιχείων για τα φυσικά πρόσωπα που εμπλέκονται στη σύσταση επιχειρήσεων.

Κομβικό ρόλο αναμένεται να παίξει η συνδυαστική αξιοποίηση των πληροφοριών του Γενικού Εμπορικού Μητρώου (ΓΕΜΗ) και των αρχείων της φορολογικής διοίκησης. Η επεξεργασία αυτών των δεδομένων μπορεί να αποκαλύψει διασυνδέσεις μεταξύ επιχειρήσεων, συχνές εναλλαγές διοικήσεων και επαναλαμβανόμενη συμμετοχή κοινών προσώπων, στοιχεία που μπορεί να υποδηλώνουν συντονισμένη καταστρατήγηση των κανόνων.

Ο σχεδιασμός επικεντρώνεται σε στοχευμένους ελέγχους όπου προκύπτουν ενδείξεις καταχρηστικών πρακτικών, με στόχο να αποφευχθεί η επιβολή πρόσθετων εμποδίων στο σύνολο των επιχειρηματιών. Οι τελικές ρυθμίσεις θα συνδυάζουν την προστασία των δημόσιων εσόδων με την ουσιαστική αξιολόγηση των εταιρικών συμμετοχών και την αποκάλυψη των πραγματικών δικαιούχων πίσω από τις τυπικές καταχωρίσεις.

Αναδιάρθρωση Περιφερειακών Υπηρεσιών

Στο πλαίσιο της γενικότερης αναδιοργάνωσής της, η ΑΑΔΕ προχωρά παράλληλα στην αναδιάρθρωση των Περιφερειακών Υπηρεσιών της Γενικής Διεύθυνσης Φορολογικών Λειτουργιών (ΓΔΦΛ). Με δύο επείγουσες αποφάσεις, συστήνεται Ομάδα Διοίκησης Έργου (Ο.Δ.Ε.) για τον σχεδιασμό, την παρακολούθηση και τον συντονισμό των δράσεων υλοποίησης του έργου αναδιάρθρωσης.

Η Ο.Δ.Ε., αποτελούμενη από τον επικεφαλής και 30 μέλη (κυρίως υψηλόβαθμους υπαλλήλους), θα έχει τις ακόλουθες αρμοδιότητες:

• Θα εισηγείται στη Συντονιστική Επιτροπή τις απαιτούμενες ενέργειες, διαδικασίες και οργανωτικές/τεχνικές αλλαγές, συντονίζοντας τις εμπλεκόμενες υπηρεσίες.
• Θα μεριμνά, σε συνεργασία με τις αρμόδιες υπηρεσίες, για την εξασφάλιση και λειτουργική ετοιμότητα των απαιτούμενων κτιριακών και υλικοτεχνικών υποδομών.
• Θα εισηγείται στη Συντονιστική Επιτροπή τα χρονοδιαγράμματα υλοποίησης του έργου και θα παρακολουθεί την πορεία τους.
• Θα υποβάλλει προτάσεις για τη μετάπτωση στη νέα οργανωτική και παραγωγική λειτουργία, συμπεριλαμβανομένων των προσαρμογών σε διαδικασίες, πληροφοριακά συστήματα και φυσικό αρχείο.
• Θα δημιουργεί αναφορές προόδου του έργου και παρακολούθησης των κινδύνων.

Συντονιστική Επιτροπή και Εποπτεία

Η 12μελής Συντονιστική Επιτροπή, με πρόεδρο τον προϊστάμενο της Γενικής Διεύθυνσης Φορολογικών Λειτουργιών (Γ.Δ.Φ.Λ.) της ΑΑΔΕ και μέλη τους προϊσταμένους σχεδόν όλων των Γενικών Διευθύνσεων (Φορολογίας, Ανθρώπινου Δυναμικού και Οργάνωσης, Ψηφιακών Υπηρεσιών και Συστημάτων, Οικονομικών και Τεχνικών Υπηρεσιών, Στρατηγικού Σχεδιασμού, Εξυπηρέτησης, Διαχείρισης Ανθρώπινου Δυναμικού, Οργάνωσης, Διαχείρισης Μεταρρυθμίσεων και Έργων, και Νομικής Υποστήριξης), θα έχει την εποπτεία του έργου αναδιάρθρωσης των Περιφερειακών Υπηρεσιών της Γ.Δ.Φ.Λ. της Αρχής.