Η Τελική Συνάντηση του Έργου LIVEMOUNT στα Ιωάννινα

Από τις 28 έως τις 30 Νοεμβρίου 2025, τα Ιωάννινα φιλοξένησαν τη τελική συνάντηση του ερευνητικού προγράμματος LIVEMOUNT (Achieving sustainability of livestock farming in the high mountains under climate change), το οποίο υποστηρίχθηκε από το ΕΛΙΔΕΚ στο πλαίσιο του προγράμματος Ελλάδα 2.0.

Το έργο, που αναμένεται να ολοκληρωθεί στις 31 Δεκεμβρίου 2025, έχει διάρκεια 23 μηνών και είναι υπό την καθοδήγηση του Πανεπιστημίου Ιωαννίνων, με τη συμμετοχή ακαδημαϊκών από Πανεπιστήμια όπως της Θεσσαλίας, Πατρών και το Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών.

Το LIVEMOUNT έχει επιτύχει να αναπτύξει πρωτότυπες επιστημονικές δράσεις με στόχο την ανάπτυξη βιώσιμων πρακτικών κτηνοτροφίας για τα ψευδαλπικά λιβάδια της Πίνδου, σε μια εποχή που η κλιματική αλλαγή επηρεάζει σημαντικά τα ορεινά οικοσυστήματα.Η έρευνα εστιάστηκε στη διατήρηση της βιοποικιλότητας καθώς και στην κατανόηση των οικοσυστημικών διεργασιών που παρατηρούνται στην περιοχή.

Ο καθηγητής Μιχάλης Βραχνάκης από το Πανεπιστήμιο Θεσσαλίας επισημαίνει ότι η έρευνα επικεντρώθηκε σε τέσσερις βασικούς άξονες:

• Aξιολόγηση των επιπτώσεων της βόσκησης στη φυτική κάλυψη και στην εντομοπανίδα σε συνθήκες ξηρασίας.
• Μελέτες σχετικά με τους λειτουργικούς μηχανισμούς των λιβαδικών οικοσυστημάτων στα βουνά.
• Anάλυση στρατηγικών για την προσαρμογή της κτηνοτροφίας στις αλλαγές που φέρνει η κλιματική αλλαγή.
• Eνίσχυση τόσο του επιστημονικού όσο και κοινωνικού αντίκτυπου των αποτελεσμάτων αυτών των δράσεων.

Η Ρόλος της Ποιμενικής Κτηνοτροφίας ως Περιβαλλοντικός Φρουρός

Σύμφωνα με τον κ. Βραχνάκη, οι συνέπειες της κλιματικής αλλαγής απαιτούν μια νέα αξιολόγηση του σημασίας που έχει η παραδοσιακή εκτατική κτηνοτροφία στα ελληνικά ορεινά περιβάλλοντα: «Η ποιμενική κτηνοτροφία διαφυλάσσει τη βιοποικιλότητα, προστατεύει τα φυσικά οικολογικά συστήματα και παρέχει κρίσιμες υπηρεσίες όπως η επικονίαση και η διαχείριση υδάτινων πόρων». Ωστόσο τονίζει ότι υπάρχει πρόβλημα ανισοκατανομής στη διαδικασία βόσκησης. Σε πολλές περιοχές αντιμετωπίζεται υπερβόσκηση ή αντίθετα υποβόσκηση — μία κατάσταση που χειροτερεύει λόγω πρόσφατων μεγάλων απωλειών κοπαδιών εξαιτίας ασθενειών ή ακραίων καιρικών φαινομένων.

Nέα Πολιτικά Σχέδια για Ορεινά Οικοσυστήματα

Τα αποτελέσματα αυτού του έργου ενδέχεται να προσφέρουν σημαντικές βάσεις για τη δημιουργία νέων πολιτικών στον αγροτικό τομέα.Όπως δηλώνει ο καθηγητής Βραχνάκης, οι προτάσεις οι οποίες βρίσκονται στη διαδικασία επεξεργασίας περιλαμβάνουν:

• Aμεση δημιουργία Διαχειριστικών Σχεδίων Βόσκησης.
• Eνίσχυση μετακινούμενης μορφής κτηνοτροφίας.
• Kαταγραφή και αξιοποίηση παραδοσιακών γνώσεων από τους ποιμένες.
• Pροστασία αυτόχθονων φυλών ζώων μέσω κατάλληλων πολιτικών μέτρων。
• Sύνδεση παραγωγής φυτών και ζώων για μειώσεις κόστους καθώς επίσης ενίσχυση ανθεκτικότητας).
• S στοχευμένες παρεμβάσεις στις περιοχές Natura 2000>.

Ο καθηγητής τονίζει επίσης την ανάγκη συνεργασιών ανάμεσα σε υπουργεία κι άλλους φορείς ώστε να δημιουργηθεί ένα Εθνικό Σχέδιο Υποστήριξης Ποιμενικής Κτηνιατρικής δραστηριότητας βοηθώντας παράλληλα τις ορεινές κοινότητες να αποφευχθεί περαιτέρω εγκατάλειψη τους. «Μια βιώσιμη στρατηγική πρέπει να συνδυάζει οικονομικές ευκαιρίες μαζί με περιβαλλοντικά ωφέλιμη δραστηριότητα», καταλήγει χαρακτηριστικά.< / p >

To LIVEMOUNT αφήνει πίσω μια ισχυρή παρακαταθήκη στον επιστημονικό χώρο ανοίγοντας παράλληλα δρόμους προς ένα νέο μοντέλο ποιοτικής ανάπτυξης στην Ελληνική Κτηνιατροφή ανταγωνίζοντας τις σύγχρονες προκλήσεις γύρω από την αλλαγή μας.< / p >