Η Επιστροφή των Αμερικανικών Πετρελαϊκών Εταιρειών στη Βενεζουέλα

Ο εκλεγμένος πρόεδρος που απολαμβάνει την υποστήριξη ισχυρών πετρελαϊκών συμφερόντων, φαίνεται να έχει βάλει σε εφαρμογή ένα σχέδιο εκδίκησης για τους αμερικανικούς κολοσσούς που είχαν βγει από τη Βενεζουέλα το 2007, λόγω των εθνικοποιήσεων του Ούγο Τσάβες. Αντιστρέφει τις πολιτικές του διαδόχου του Νικολας Μαδούρο και ανοίγει τον δρόμο για την επιστροφή των Αμερικανών πετρελαιάδων σε μία χώρα με τα μεγαλύτερα, αν και χαμηλής ποιότητας, αποθέματα πετρελαίου παγκοσμίως.

Καθώς οι τελευταίοι μήνες έφεραν μια ιδιότυπη «πολιορκία» της Βενεζουέλας, ο Τραμπ δήλωνε ότι κύριος στόχος του ήταν να ανακτήσει «το πετρέλαιο που αφαιρέθηκε από τις αμερικανικές εταιρείες» μέσω των εθνικοποιήσεων.Φαίνεται ότι οι προσπάθειές του είναι αποτελεσματικές – ωστόσο η διαδικασία υποταγής της χώρας μπορεί να αντιμετωπίσει πολλές προκλήσεις.

Για την κορυφαία αμερικανική εταιρεία ExxonMobil, η επιστροφή στη Βενεζουέλα μετά από σχεδόν δύο δεκαετίες απαγόρευσης είναι κάτι παραπάνω από ευπρόσδεκτη: επανέρχεται όχι μόνο για να εκμεταλλευτεί τα κοιτάσματα αλλά και για να ασκήσει επιρροή στη διακυβέρνηση της χώρας.

Στην πρόσφατη ομιλία του, ο Αμερικάνος πρόεδρος ανέφερε καθαρά το αποτέλεσμα της παρέμβασής τους στην υπόθεση Μαδούρο, ο οποίος βρίσκεται στις ΗΠΑ κατηγορούμενος για σοβαρές εγκληματικές πράξεις όπως το λαθρεμπόριο ναρκωτικών με ποινές φυλάκισης άνω των 30 χρόνων: “Οι αμερικάνικες εταιρείες θα ξανακερδίσουν τον έλεγχο της παραγωγής πετρελαίου στη Βενεζουέλα”, σημείωσε χαρακτηριστικά.

Ο Τραμπ ξεκαθάρισε ότι οι ΗΠΑ θα φέρουν τη διοίκηση στην προσπαθεία «μέχρι την ολοκλήρωση μιας ασφαλούς και οργανωμένης μετάβασης». Η Ουάσιγκτον θα έχει κυρίαρχο λόγο στην αξιοποίηση φυσικών πόρων. Ο πρόεδρος δεν άφησε περιθώρια παρερμηνειών: «Θα έχουμε τους μεγαλύτερους πετρελαϊκούς μας κολοσσούς στο έδαφος σας», είπε αναφερόμενος στις επενδύσεις δισεκατομμυρίων δολαρίων σε υποδομές.

Σύμφωνα με τον ίδιον, η στρατηγική παρέμβαση ή ακόμη και στρατιωτική κατοχή δεν θα επιβαρύνει οικονομικά τον Αμερικανό φορολογούμενο. Το κόστος αυτής της επιχείρησης καθώς και η προσωρινή διοίκηση προγραμματίζεται να καλυφθεί πλήρως μέσω εσόδων από τα πλούσια κοιτάσματα ουσίας που διαθέτει η χώρα.

A αυτή τη στιγμή μόνο η Chevron εξακολουθεί να δραστηριοποιείται εκεί (με περίπου 140.000 βαρέλια ημερησίως μέχρι το τέλος του 2025), ενώ τα σχέδια περιλαμβάνουν επιστροφή όλων των μεγάλων αμερικανικών εταιρειών όπως οι ExxonMobil και ConocoPhillips προκειμένου να ανατρέψουν πλήρως τις εθνικοποιήσεις επί εποχής Τσάβες.

Απειλές προς οποιαδήποτε αντίσταση

Ο πρόεδρος εξέπεμψε ένα σαφές μήνυμα στους αντιπάλους εντός Βενεζουέλας προειδοποιώντας ότι οι Ηνωμένες Πολιτείες είναι έτοιμες για «μια δεύτερη πολύ πιο σφοδρή επίθεση» αν κριθεί αναγκαίο ώστε να προστατευτούν τα συμφέροντά τους.

“Η κατάρα του πετρελαίου”

Benzenezuela φιλοξενεί κάποια από τα μεγαλύτερα γνωστά αποθέματα βαρέος (και χαμηλής ποιότητας) μαύρου χρυσού στον κόσμο αλλά δεν κατόρθωσε ποτέ ν’ αποφύγει αυτό που συχνά χαρακτηρίζεται ως “κατάρα” αυτού του φυσικού πόρου: χώρες πλούσιες σε φυσικούς πόρους συχνά έχουν περιορισμένη οικονομική ανάπτυξη κι χειρότερα πολιτικά αποτελέσματα συγκριτικά με χώρες χωρίς τέτοιους θησαυρούς.