Δανία: Πρόωρες Βουλευτικές Εκλογές στις 24 Μαρτίου με Αιχμή την Εξωτερική Πολιτική και την Εσωτερική Σταθερότητα

Η Δανία ετοιμάζεται για πρόωρες βουλευτικές εκλογές στις 24 Μαρτίου, όπως ανακοίνωσε η πρωθυπουργός Μέτε Φρεντέρικσεν. Η απόφαση αυτή εκτιμάται ότι στοχεύει στην αξιοποίηση της αυξημένης δημοτικότητας της πρωθυπουργού, η οποία ενισχύθηκε από τη σταθερή στάση της απέναντι στις πιέσεις των Ηνωμένων Πολιτειών σχετικά με τη Γροιλανδία.

Τα τελευταία μηνύματα δείχνουν μια πρωθυπουργό αποφασισμένη να συσπειρώσει τους Ευρωπαίους ηγέτες ενάντια στις προθέσεις του προέδρου Ντόναλντ Τραμπ να αποκτήσει τον έλεγχο του στρατηγικής σημασίας νησιού της Αρκτικής, το οποίο αποτελεί αυτόνομο τμήμα της Δανικής Κοινοπολιτείας.

Οι δημοσκοπήσεις καταγράφουν μια αύξηση στην υποστήριξη προς την Φρεντέρικσεν, η οποία ήρθε ως ανακούφιση μετά από περίοδο δυσαρέσκειας του κοινού λόγω του αυξανόμενου κόστους ζωής και των προκλήσεων στις υπηρεσίες κοινωνικής πρόνοιας.

Η κρίση της Γροιλανδίας έχει αναμφίβολα αναβαθμίσει το διεθνές προφίλ της Φρεντέρικσεν, καθώς έχει κερδίσει αναγνώριση για την ταχεία αντίδρασή της στην πανδημία COVID-19 στη Δανία και για την επιτυχή οικοδόμηση ευρωπαϊκής υποστήριξης προς την Ουκρανία.

«Αυτές θα είναι καθοριστικές εκλογές», τόνισε η πρωθυπουργός, ανακοινώνοντας την προκήρυξη, «διότι στα επόμενα τέσσερα χρόνια, εμείς, ως Δανοί και ως Ευρωπαίοι, θα πρέπει να σταθούμε στα πόδια μας. Είναι επιτακτική ανάγκη να επαναπροσδιορίσουμε τη σχέση μας με τις Ηνωμένες Πολιτείες και να ενισχύσουμε τις αμυντικές μας δυνατότητες για να εξασφαλίσουμε την ειρήνη στην ήπειρό μας».

«Η ενότητα στην Ευρώπη είναι κρίσιμη, και πρέπει να διασφαλίσουμε το μέλλον ολόκληρης της Δανικής Κοινοπολιτείας», πρόσθεσε, αναφερόμενη στη Δανία, τη Γροιλανδία και τις Νήσους Φερόες.

Οι εκλογές της 24ης Μαρτίου θα αποτελέσουν την κρίση των Δανών ψηφοφόρων: θα ανταμείψουν το διεθνές ηγετικό προφίλ της Φρεντέρικσεν και την υπεράσπιση της εθνικής κυριαρχίας, ή θα «τιμωρήσουν» την κυβέρνησή της για την, κατά τους επικριτές, ελλιπή εστίαση στα εσωτερικά προβλήματα της χώρας;

Η τρέχουσα κυβέρνηση είναι ένας ασυνήθιστος διακομματικός συνασπισμός, αποτελούμενος από τους Σοσιαλδημοκράτες της Φρεντέρικσεν, το κεντροδεξιό Φιλελεύθερο Κόμμα (με επικεφαλής τον υπουργό Άμυνας Τρέλς Τρολς Λουντ Πούλσεν) και τους Μετριοπαθείς (με επικεφαλής τον Λαρς Λόκε Ράσμουσεν, νυν υπουργό Εξωτερικών και πρώην πρωθυπουργό). Ο συνασπισμός, που σχηματίστηκε το 2022 ως κυβέρνηση έκτακτης ανάγκης, αντιμετωπίζει τον κίνδυνο απώλειας της πλειοψηφίας, καθώς τα κόμματα φαίνεται να αναπροσαρμόζονται σε πιο παραδοσιακές πολιτικές γραμμές.

Οι Σοσιαλδημοκράτες είχαν υποστεί σημαντική ήττα στις δημοτικές εκλογές του 2025, χάνοντας τη δημαρχία της Κοπεγχάγης για πρώτη φορά μετά από 87 χρόνια. Αν και η υποστήριξη του κόμματος είχε πέσει στο 17% τον Δεκέμβριο, έχει ανακάμψει στο 22%, καθώς η δημοτικότητα της Φρεντέρικσεν ενισχύθηκε από τον χειρισμό της διαμάχης για τη Γροιλανδία. Στις βουλευτικές εκλογές του 2022, το κόμμα είχε λάβει το 28% των ψήφων.

Η απόφαση της κυβέρνησης το 2023 να καταργήσει την αργία της Μεγάλης Ημέρας Προσευχής, με στόχο την αύξηση των αμυντικών δαπανών, αποδείχθηκε αντιδημοφιλής, παρά τη γενική υποστήριξη για στρατιωτικές επενδύσεις. Ορισμένοι οικονομολόγοι επισημαίνουν ότι η κατάργηση της αργίας ήταν περιττή, δεδομένης της πρόσφατης ισχυρής οικονομικής ανάπτυξης της χώρας.

Το κόμμα της Πράσινης Αριστεράς, παραδοσιακός σύμμαχος των Σοσιαλδημοκρατών και νυν στην αντιπολίτευση, έχει δεσμευτεί να επαναφέρει την αργία εάν εκλεγεί, μια πρόταση που οι Σοσιαλδημοκράτες δεν έχουν αποκλείσει.