ΑΑΔΕ: Αναλυτικές Οδηγίες και Απαντήσεις για την Ψηφιακή Έκδοση Παραστατικών Διακίνησης Αγροτικών Προϊόντων

Επιπρόσθετες διευκρινίσεις για την ψηφιακή έκδοση παραστατικών που αφορούν στη διακίνηση αποθεμάτων αγροτικών προϊόντων και τη διαβίβασή τους στην πλατφόρμα myDATA, δόθηκαν μέσω της εγκυκλίου Ε.2038/2026 από τον διοικητή της ΑΑΔΕ, Γιώργο Πιτσιλή. Οι νέες οδηγίες καλύπτουν τόσο τις γενικές υποχρεώσεις των αγροτών και των εμπλεκόμενων επιχειρήσεων, όσο και ειδικές περιπτώσεις, όπως η μεταφορά προϊόντων προς, από και μεταξύ λαϊκών και άλλων υπαίθριων αγορών.

1. Γενικές Οδηγίες για τη Διακίνηση Αγροτικών Προϊόντων

Μεταξύ των σημαντικότερων προβλέψεων περιλαμβάνονται:

• Έκδοση από τον αντισυμβαλλόμενο: Για αγρότες του κανονικού καθεστώτος ΦΠΑ, το παραστατικό διακίνησης μπορεί να εκδίδεται πριν από την έναρξη της μεταφοράς από τον αντισυμβαλλόμενο (έμπορο, συνεταιρισμό, ελαιοτριβείο) με την επισήμανση «Αντίστροφη Διακίνηση». Αυτό ισχύει ακόμη και αν η μεταφορά πραγματοποιηθεί με δικό του όχημα του αγρότη.
• Μεταφορά μεταξύ χωραφιών και αποθηκευτικών χώρων: Δεν απαιτείται ψηφιακό παραστατικό διακίνησης για μεταφορές αγροτικών προϊόντων μεταξύ αγροτικών εκμεταλλεύσεων, χωραφιών και αποθηκευτικών χώρων του ίδιου παραγωγού, εφόσον η απόσταση δεν υπερβαίνει τα δέκα χιλιόμετρα. Η εξαίρεση ισχύει ανεξαρτήτως αν οι χώροι έχουν δηλωθεί στο Μητρώο ως εγκαταστάσεις.
• Απώλεια σύνδεσης ή διακοπή ρεύματος: Σε περίπτωση διακοπής σύνδεσης, η συναλλαγή συνεχίζεται. Το ψηφιακό παραστατικό εκδίδεται με σχετική ένδειξη και διαβιβάζεται μόλις αποκατασταθεί η σύνδεση.
• Χειρόγραφη έκδοση εκτός εγκατάστασης: Όταν η έκδοση γίνεται εκτός εγκατάστασης και δεν είναι εφικτή η χρήση της εφαρμογής myDATAapp, επιτρέπεται η έκδοση χειρόγραφου παραστατικού. Η διαβίβαση γίνεται μέσω των εφαρμογών timologio ή myDATAapp μετά την αποκατάσταση της σύνδεσης.

2. Ειδικές Οδηγίες για Λαϊκές και Υπαίθριες Αγορές

Για τη διακίνηση προϊόντων προς, από και μεταξύ λαϊκών αγορών, ισχύουν τα εξής:

• Μεταφορά προς τη λαϊκή αγορά: Εκδίδεται Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής.
• Χειρόγραφη έκδοση έως 11 Οκτωβρίου 2026: Το Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής μπορεί να εκδίδεται χειρόγραφα έως και τις 11 Οκτωβρίου 2026. Η υποχρεωτική ψηφιακή έκδοση ξεκινά από 12 Οκτωβρίου 2026.
• Επιστροφή αδιάθετων προϊόντων: Η επιστροφή πραγματοποιείται με το ίδιο Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής. Κατά την επιστροφή στην εγκατάσταση του παραγωγού εκδίδεται Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής.
• Συμμετοχή σε περισσότερες λαϊκές αγορές: Αν ο παραγωγός συμμετάσχει διαδοχικά σε πολλές λαϊκές αγορές χωρίς ενδιάμεση επιστροφή στην έδρα του, η διακίνηση καλύπτεται από το αρχικό Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής, στο οποίο πρέπει να αναγράφονται όλες οι αγορές.
• Επαγγελματίες πωλητές αγροτικών προϊόντων: Επιτρέπεται η διακίνηση και επιστροφή προϊόντων για περισσότερες από μία υπαίθριες αγορές με το ψηφιακό παραστατικό αγοράς του προμηθευτή ή χονδρεμπόρου, εφόσον αναγράφονται σε αυτό τα στοιχεία και οι ημερομηνίες των αγορών.
• Πωλητές βιομηχανικών ή βιοτεχνικών ειδών: Όσοι διατηρούν παράλληλα και κατάστημα απαλλάσσονται από την έκδοση ψηφιακού παραστατικού διακίνησης, εφόσον τα τιμολόγια αγοράς εκδίδονται διακριτά για τα εμπορεύματα που προορίζονται για υπαίθριες αγορές.

Συχνές Ερωτήσεις – Απαντήσεις για την Ψηφιακή Παρακολούθηση της Διακίνησης Αγροτικών Προϊόντων

1. Πότε ξεκίνησε η υποχρεωτική ψηφιακή παρακολούθηση (Α’ Φάση) για όλες τις οντότητες;
   Από 01/12/2025.
2. Πότε τίθεται σε υποχρεωτική εφαρμογή η Β’ Φάση (διαδικασίες φόρτωσης, μεταφόρτωσης, παραλαβής);
   Η Β’ Φάση ενεργοποιείται υποχρεωτικά από 12/10/2026. Μέχρι τότε, η διαβίβαση αυτών των δεδομένων στην πλατφόρμα myDATA είναι προαιρετική.
3. Τι ισχύει για τους ελαιοπαραγωγούς του κανονικού καθεστώτος ΦΠΑ (με τζίρο έως 200.000€ το 2022);
   Παρατείνεται η απαλλαγή τους από την υποχρέωση έκδοσης ψηφιακού δελτίου αποστολής για τη μεταφορά ελαιοκάρπου προς ελαιοτριβείο έως 11/10/2026, υπό την προϋπόθεση έκδοσης δελτίου ποσοτικής παραλαβής από το ελαιοτριβείο.
4. Υποχρεούνται οι αγρότες του ειδικού καθεστώτος ΦΠΑ να εκδίδουν ψηφιακό δελτίο αποστολής;
   Όχι, εξαιρούνται. Για τις διακινήσεις από αυτούς, ο λήπτης (έμπορος, συνεταιρισμός) εκδίδει Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής. Αν παραδίδουν στην αγροτική τους εκμετάλλευση σε υπόχρεες οντότητες, αυτές εκδίδουν ψηφιακό Δελτίο Αποστολής με την ένδειξη «Αντίστροφη Διακίνηση».
5. Μπορεί κάποιος άλλος να εκδώσει το παραστατικό διακίνησης αντί για τον αγρότη του κανονικού καθεστώτος ΦΠΑ;
   Ναι, ο αντισυμβαλλόμενος (έμπορος, συνεταιρισμός, ελαιοτριβείο) μπορεί να εκδώσει το παραστατικό πριν την έναρξη της διακίνησης, με την ένδειξη «Αντίστροφη Διακίνηση», ακόμη και αν η μεταφορά γίνεται με όχημα του αγρότη.
6. Τι ισχύει για τη διακίνηση αγροτικών προϊόντων προς και από τη λαϊκή αγορά;
   Για τη διακίνηση προς τη λαϊκή αγορά εκδίδεται Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής, το οποίο επιτρέπεται να εκδίδεται χειρόγραφα έως 11/10/2026. Η υποχρεωτική ψηφιακή έκδοση ισχύει από 12/10/2026. Η επιστροφή αδιάθετων προϊόντων γίνεται με το ίδιο Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής, και κατά την άφιξη στην εγκατάσταση του παραγωγού εκδίδεται Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής.
7. Τι ισχύει στην περίπτωση συμμετοχής του παραγωγού-αγρότη σε περισσότερες λαϊκές αγορές χωρίς ενδιάμεση επιστροφή στην έδρα του;
   Η διακίνηση καλύπτεται από το αρχικά εκδοθέν Συγκεντρωτικό Δελτίο Αποστολής, στο οποίο αναγράφονται όλες οι λαϊκές αγορές. Με την επιστροφή στις εγκαταστάσεις του, εφόσον υπάρχει αδιάθετο, εκδίδεται Δελτίο Ποσοτικής Παραλαβής.
8. Χρειάζεται ψηφιακό παραστατικό διακίνησης για μεταφορά μεταξύ των αγροτικών εκμεταλλεύσεων (π.χ. χωράφια) και αποθηκευτικών χώρων του ίδιου παραγωγού;
   Όχι, εφόσον η απόσταση δεν υπερβαίνει τα δέκα (10) χιλιόμετρα, ανεξάρτητα από τη δήλωση των χώρων στο Μητρώο.
9. Ποιο ψηφιακό εργαλείο παρέχει η ΑΑΔΕ για την έκδοση παραστατικών από κινητές συσκευές;
   Την εφαρμογή myDATAapp, η οποία υποστηρίζει την έκδοση ψηφιακών παραστατικών διακίνησης και τις λειτουργικότητες της Β’ Φάσης.
10. Τι συμβαίνει σε περίπτωση απώλειας διασύνδεσης (διακοπή ρεύματος ή αδυναμία σύνδεσης στο διαδίκτυο);
    Τα ψηφιακά παραστατικά διακίνησης εκδίδονται με διακριτή ένδειξη για την απώλεια διασύνδεσης και διαβιβάζονται άμεσα με την επαναφορά της σύνδεσης. Σε περίπτωση έκδοσης εκτός εγκατάστασης και αδυναμίας χρήσης του myDATAapp, μπορεί να εκδοθεί χειρόγραφο παραστατικό και να διαβιβαστεί μέσω timologio ή myDATAapp αργότερα.

Για περαιτέρω διευκρινίσεις, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνούν με την Εξυπηρέτηση Φορολογουμένων της ΑΑΔΕ, my1521:

• Τηλεφωνικά: στο 1521 (χωρίς χρέωση), Δευτέρα έως Παρασκευή, 7:00-20:00.
• Ψηφιακά: μέσω της πλατφόρμας my1521 (24/7), επιλέγοντας: Θέματα Ελληνικών Λογιστικών Προτύπων & myDATA > Ψηφιακό Δελτίο Αποστολής.