Ελλάδα «ακυρώνει» συμφωνία Τουρκίας για πυραύλους Meteor, αφήνοντας «γυμνά» τα Eurofighter

Με στρατηγικές κινήσεις χαμηλού προφίλ, το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας κατάφερε να ανατρέψει μια συμφωνία που φάνταζε αδιαπραγμάτευτη, «τορπιλίζοντας» την προμήθεια των πυραύλων Meteor από την Τουρκία και αφήνοντας ουσιαστικά τα τουρκικά Eurofighter χωρίς αυτό που θεωρούνταν κρίσιμο οπλικό σύστημα.
Από τον Χρήστο Μαζανίτη

«Μην προδικάζετε ότι η Τουρκία θα παραλάβει τους πυραύλους Meteor. Τουλάχιστον όχι όπως τους είχε σχεδιάσει». Με αυτή την αινιγματική δήλωση, ένα υψηλόβαθμο στέλεχος του ελληνικού Πενταγώνου υπαινίχθηκε ότι οι ανακοινώσεις σχετικά με την τουρκική προμήθεια πυραύλων Meteor ενδέχεται να μην αντικατοπτρίζουν την πλήρη εικόνα.

Σύμφωνα με πληροφορίες του webreporter, το Υπουργείο Εθνικής Άμυνας, μέσω διακριτικών κινήσεων, σύναψε κρίσιμες συμφωνίες με τις χώρες-μέλη της κοινοπραξίας κατασκευής του πυραύλου. Αυτές οι συμφωνίες έχουν ως αποτέλεσμα την ανατροπή των τουρκικών σχεδιασμών. Αξίζει να υπενθυμιστεί ότι τον περασμένο Ιανουάριο, η πρέσβειρα της Γαλλίας στην Ελλάδα κλήθηκε στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας από τον Νίκο Δένδια, προκειμένου να δοθούν εξηγήσεις για το φημολογούμενο «πράσινο φως» από το Παρίσι για την πώληση πυραύλων Meteor στην Άγκυρα.

Με την ανακοίνωση της απόκτησης των μαχητικών αεροσκαφών Rafale, η Ελλάδα προχώρησε ταυτόχρονα και στην προμήθεια ενός σημαντικού αριθμού πυραύλων METEOR. Η απόκτηση του Rafale σηματοδότησε την πρώτη παραγγελία δικινητήριου μαχητικού αεροσκάφους από την Ελλάδα μετά το 1973, ανατρέποντας τις ισορροπίες δυνάμεων στο Αιγαίο. Η προσθήκη των πυραύλων Meteor ενίσχυσε περαιτέρω αυτό το στρατηγικό πλεονέκτημα.

Τα Rafale απέκτησαν ένα τρομακτικό πλεονέκτημα, καθώς είχαν τη δυνατότητα να εμπλέκονται σε χτυπήματα «πέρα από τον ορίζοντα», αποφεύγοντας την ανάγκη για κλειστές αερομαχίες με τουρκικά μαχητικά. Ωστόσο, αυτό το πλεονέκτημα θα μειωνόταν εάν η Τουρκία αποκτούσε επίσης τους πυραύλους Meteor, μετά το γαλλικό «πράσινο φως».

Οι Γάλλοι φέρονται να είχαν εγκρίνει σε ανώτατο επίπεδο την άρση της απαγόρευσης πώλησης όπλων στην Τουρκία, με τους Meteor να βρίσκονται στην κορυφή της λίστας. Αυτό προκάλεσε ανησυχίες σχετικά με τη Στρατηγική Συμφωνία Ελλάδας-Γαλλίας, η οποία περιλαμβάνει ρήτρα αμυντικής συνδρομής σε περίπτωση επίθεσης σε μία από τις δύο χώρες. Εξ ου και η κλήση της Γαλλίδας πρέσβεως στην Ελλάδα, Laurence Auer, στο Υπουργείο Εθνικής Άμυνας από τον Νίκο Δένδια, μετά τη διαφαινόμενη απόφαση της Γαλλίας να δώσει το «πράσινο φως» για την πώληση των πυραύλων.

Ωστόσο, φαίνεται πως η Ελλάδα προχώρησε σε επιπλέον διπλωματικές ενέργειες, με αποτέλεσμα τα δεδομένα να μην εξελίσσονται όπως επιθυμούσε η Τουρκία.

Οι METEOR

Ο λόγος για τον οποίο η Τουρκία επιθυμούσε διακαώς αυτόν τον πύραυλο οφείλεται στις προηγμένες δυνατότητες πλήγματος που προσφέρει. Κατασκευασμένος από την ευρωπαϊκή κοινοπραξία MBDA, ο Meteor είναι ένας πύραυλος αέρος-αέρος επόμενης γενιάς, με δυνατότητα πλήγματος πέραν της οπτικής εμβέλειας (BVRAAM). Αναπτύχθηκε από κοινού από το Ηνωμένο Βασίλειο, τη Γερμανία, την Ιταλία, τη Γαλλία, τη Σουηδία και την Ισπανία. Χάρη στον κινητήρα ramjet, ο πύραυλος διατηρεί συνεχή ώθηση μέχρι την επίτευξη του στόχου, προσφέροντας τη μεγαλύτερη δυνατή ζώνη αποφυγής σε σύγκριση με τους υφιστάμενους πυραύλους αέρος-αέρος μεσαίου βεληνεκούς. Αυτή η παρατεταμένη ώθηση επιτρέπει στον πύραυλο να διατηρεί υψηλή ευελιξία στην τελική φάση, καθιστώντας δύσκολους τους ελιγμούς αποφυγής του στόχου. Ο Meteor, αποτελεσματικός σε όλες τις καιρικές συνθήκες χάρη στον ενεργό ανιχνευτή ραντάρ του, διακρίνεται για τις δικτυοκεντρικές του δυνατότητες και την εξαιρετικά θανατηφόρα κεφαλή του. Η πιστοποίησή του σε μαχητικά αεροσκάφη όπως τα Eurofighter Typhoon, Rafale και Gripen έχει ολοκληρωθεί, ενώ πιστοποιείται επίσης για χρήση στα μαχητικά F-35 και KF-21. Ο πύραυλος μεγιστοποιεί τη φονικότητά του μέσω της κεφαλής θρυμματισμού του και, σε συνδυασμό με την απαράμιλλη ευελιξία του στο τερματικό στάδιο, ενισχύει δραματικά την αποτελεσματικότητά του. Επιπλέον, η διαθεσιμότητα τόσο των πυροκροτητών πρόσκρουσης όσο και των πυροκροτητών προσέγγισης, προσφέρει υψηλή πιθανότητα καταστροφής κατά διαφόρων τύπων στόχων. Ένας πυροκροτητής προσέγγισης RF (Radio Frequency) είναι αυτός που χρησιμοποιεί σήματα ραδιοσυχνοτήτων σε μια συγκεκριμένη απόσταση από τον στόχο, πυροδοτώντας την κεφαλή χωρίς την ανάγκη άμεσης επαφής.

«Γυμνά» τα Eurofighter

Εάν οι φήμες επιβεβαιωθούν, τότε ένα από τα σημαντικότερα πλεονεκτήματα των τουρκικών Eurofighter ακυρώνεται, καθώς η Τουρκία αναμένεται να τα παραλάβει χωρίς τους πυραύλους Meteor. Η Τουρκία και το Ηνωμένο Βασίλειο υπέγραψαν πρόσφατα σύμβαση για την προμήθεια 20 μαχητικών αεροσκαφών Eurofighter Typhoon Tranche 4. Σύμφωνα με ανακοίνωση του Υπουργείου Εθνικής Άμυνας, Τούρκοι πιλότοι θα σταλούν στο Ηνωμένο Βασίλειο τον Αύγουστο του 2026 για την έναρξη της πτητικής τους εκπαίδευσης. Η αποστολή προσωπικού στο Ηνωμένο Βασίλειο θα συνεχιστεί και τα επόμενα χρόνια. Σύμφωνα με πληροφορίες, η Βρετανική Βασιλική Πολεμική Αεροπορία θα παράσχει εκπαίδευση σε 10 Τούρκους εκπαιδευτές πιλότους και περίπου 100 εκπαιδευτές συντήρησης. Η βρετανική αμυντική εταιρεία BAE Systems θα προσφέρει επίσης τεχνική υποστήριξη για τα πρώτα τρία χρόνια λειτουργίας των αεροσκαφών. Το Ηνωμένο Βασίλειο σχεδιάζει να παραδώσει την πρώτη παρτίδα μαχητικών Eurofighter Typhoon στην Τουρκία το 2030, με τη διάθεση των αεροσκαφών 4,5 γενιάς, εξοπλισμένων με ραντάρ AESA, να κατανέμεται ως εξής: 6 το 2030, 8 το 2031 και 6 το 2032. Η συμφωνία περιλαμβάνει επίσης ένα ολοκληρωμένο πακέτο πυρομαχικών αέρος-αέρος, αέρος-εδάφους και ατρακτιδίων. Παράλληλα, η Τουρκία συνεχίζει τις επαφές της με το Κατάρ και το Ομάν για την προμήθεια μεταχειρισμένων μαχητικών αεροσκαφών. Αξίζει να σημειωθεί ότι το 2030, όταν η Τουρκία θα παραλάβει τα πρώτα 6 Eurofighter, η Ελλάδα θα διαθέτει 6 F-35, πάνω από 80 F-16 Viper (με στόχο τα 120) και τουλάχιστον 24 Rafale.