ΔΕΘ: Οριστικοποίηση πακέτου μέτρων – Στο επίκεντρο φοροελαφρύνσεις για ελεύθερους επαγγελματίες και στοχευμένες παρεμβάσεις

Το σημερινό υπουργικό συμβούλιο, το πρώτο μετά την καλοκαιρινή ανάπαυλα, θέτει τις βάσεις για την οριστικοποίηση της δέσμης μέτρων και παρεμβάσεων που θα ανακοινώσει ο πρωθυπουργός από το βήμα της Διεθνούς Έκθεσης Θεσσαλονίκης (ΔΕΘ) στις 5 Σεπτεμβρίου. Μέχρι το τέλος της εβδομάδας, το “παζλ” αναμένεται να ολοκληρωθεί, με γνώμονα τη δημοσιονομική ισορροπία και τη διατήρηση της αναπτυξιακής δυναμικής της οικονομίας.

Για τη στήριξη ευάλωτων οικονομικά κοινωνικών ομάδων, την ενίσχυση της αγοραστικής δύναμης μισθωτών και συνταξιούχων, τους ελεύθερους επαγγελματίες και αυτοαπασχολούμενους, τους αγρότες, το στεγαστικό, τη στήριξη της παραγωγής και την προώθηση των επενδύσεων, θα διατεθούν πόροι τουλάχιστον 1,7 δισ. ευρώ, ποσό αντίστοιχο με αυτό που διατέθηκε πέρυσι.

Στο επίκεντρο οι αυτοαπασχολούμενοι:
Περισσότεροι από 400.000 με ετήσια καθαρά εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ, πέραν των οφελών που θα έχουν το 2027 από την ήδη ψηφισθείσα μείωση των συντελεστών φόρου εισοδήματος, θα ενημερωθούν για νέες διορθωτικές παρεμβάσεις στο σύστημα του τεκμαρτού προσδιορισμού των φορολογητέων εισοδημάτων τους και μείωση της προκαταβολής φόρου εισοδήματος.

Την επόμενη χρονιά, για όλες τις ατομικές επιχειρήσεις με ετήσια εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ, θα προκύψουν μειώσεις φόρου εισοδήματος από τις νέες, ευνοϊκότερες φορολογικές κλίμακες. Τα οφέλη κυμαίνονται από 20 έως και 3.300 ευρώ ετησίως για όλους τους αυτοαπασχολούμενους ηλικίας άνω των 30 ετών, που ασκούν ατομικές επιχειρηματικές δραστηριότητες, αποκτούν ετήσια εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ και είτε δεν βαρύνονται με εξαρτώμενα τέκνα είτε βαρύνονται με 1 έως 3 εξαρτώμενα τέκνα. Για τους πολύτεκνους αυτοαπασχολούμενους ηλικίας άνω των 30 ετών με ετήσια εισοδήματα άνω των 10.000 ευρώ, οι μειώσεις φόρων θα κυμαίνονται από 240 έως και 5.300 ευρώ ετησίως.

Υπενθυμίζεται ότι στις νέες φορολογικές κλίμακες που θα ισχύσουν για τη φορολόγηση των εισοδημάτων του 2026, οι συντελεστές φόρου 22%, 28%, 36% και 44% που επιβάλλονται πάνω από το επίπεδο ετήσιου εισοδήματος των 10.000 ευρώ, θα είναι μειωμένοι κατά 2 έως και 8 ποσοστιαίες μονάδες, για τους αυτοαπασχολούμενους χωρίς τέκνα ή με 1 έως 3 τέκνα. Για τους πολύτεκνους αυτοαπασχολούμενους, ο συντελεστής φόρου 22% (εισόδημα 10.000,01 – 20.000 ευρώ) θα μηδενιστεί, και ο συντελεστής 28% (εισόδημα 20.000,01 – 30.000 ευρώ) θα μειωθεί κατά 10 έως και 22 ποσοστιαίες μονάδες, ανάλογα με τον αριθμό των τέκνων. Πάνω από το επίπεδο εισοδήματος των 30.000 ευρώ, θα ισχύουν μειώσεις συντελεστών φόρου ίδιες με των λοιπών αυτοαπασχολουμένων.

Ειδικά για τους νέους αυτοαπασχολούμενους ηλικίας έως 30 ετών, θα ισχύσουν ακόμη πιο ευνοϊκές φορολογικές κλίμακες. Για το φορολογικό έτος 2026, η κυβέρνηση προωθεί νέες νομοθετικές παρεμβάσεις που προβλέπουν περαιτέρω διορθώσεις στο σύστημα της τεκμαρτής φορολόγησης των αυτοαπασχολουμένων, με σκοπό τη μείωση των φορολογικών επιβαρύνσεων.

Φορολογική συνέπεια:
Σύμφωνα με πληροφορίες, το νέο μοντέλο που βρίσκεται υπό επεξεργασία προβλέπει ένα είδος «μπόνους» φορολογικής συνέπειας. Η πλήρης συμμόρφωση με τα myDATA, τα POS, την ηλεκτρονική τιμολόγηση και τα ψηφιακά δελτία αποστολής, η εμπρόθεσμη καταβολή ή ρύθμιση φορολογικών και ασφαλιστικών οφειλών, καθώς και η έκταση των ηλεκτρονικών συναλλαγών, θα μπορούσαν να λειτουργούν υπέρ του επαγγελματία, οδηγώντας σε χαμηλότερο τεκμαρτό εισόδημα. Με βάση το σχέδιο, συγκεκριμένοι οικονομικοί δείκτες και ένας ειδικός αλγόριθμος θα «μετρούν» τον βαθμό συμμόρφωσης και θα μπορούν να οδηγούν σε σταδιακή μείωση ή ακόμη και σε μη εφαρμογή του τεκμαρτού εισοδήματος για επαγγελματίες ή κλάδους που εμφανίζουν σταθερά υψηλή φορολογική και ασφαλιστική συνέπεια. Στην πράξη, όσο περισσότερα πραγματικά δεδομένα έχει στη διάθεσή της η ΑΑΔΕ για τα έσοδα, τα έξοδα και τις συναλλαγές μιας επιχείρησης, τόσο μικρότερη θα είναι η ανάγκη προσδιορισμού του φορολογητέου εισοδήματος με τεκμαρτό τρόπο.

Εξετάζονται ακόμη: η αποσύνδεση από τον κατώτατο μισθό, «κούρεμα» του κριτηρίου του ετήσιου κόστους μισθοδοσίας, διεύρυνση των απαλλαγών (με επέκταση των κοινωνικών και γεωγραφικών εξαιρέσεων από το τεκμαρτό σύστημα) και απλοποίηση της γραφειοκρατικής και αποτρεπτικής διαδικασίας αμφισβήτησης του τεκμαρτού εισοδήματος.

Στα «σκαριά» και η μείωση της προκαταβολής φόρου εισοδήματος:
Η προκαταβολή φόρου εισοδήματος είναι τώρα στο 55% για τις μικρές επιχειρήσεις (φθάνει το 80% για τις μεγάλες). Για τις επιχειρήσεις συνολικά (μικρές και μεγάλες) το «πάζλ» των μέτρων θα συμπληρώσουν:

• Η οριστική κατάργηση του Τέλους Επιτηδεύματος στα νομικά πρόσωπα (400-1.000 ευρώ ετησίως ανά επιχείρηση και έως 600 ευρώ για κάθε υποκατάστημα).
• Η μεταφορά φορολογικών ζημιών προς απόσβεση για μία δεκαετία, αντί πενταετίας που ισχύει σήμερα.
• Φθηνότερος δανεισμός για τους μικρομεσαίους από την Ελληνική Τράπεζα Επενδύσεων (δάνεια συνολικού ύψους έως 5 δισ. ευρώ), καθώς ολοκληρώνονται τα προγράμματα του Ταμείου Ανάκαμψης.
• Περαιτέρω μείωση ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,5%.

Αγρότες:
Στο επίκεντρο των εξαγγελιών θα βρεθούν και οι αγρότες, για τους οποίους η κυβέρνηση σχεδιάζει:

• Νέο σύστημα πληρωμών, τακτικές καταβολές και ταχύτερη εκταμίευση επιδοτήσεων για όσους υποβάλουν την Ενιαία Αίτηση Πληρωμής νωρίτερα από την καταληκτική διορία.
• Νέα μέτρα αντιμετώπισης του αυξημένου κόστους παραγωγής.
• Ελάφρυνση από τα δανειακά βάρη που προκάλεσε η κρίση σε αγρότες – κτηνοτρόφους.
• Νέο Ταμείο Αγροτικής Επιχειρηματικότητας για τον πρωτογενή τομέα, μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας (ΕΑΤ). Το Ταμείο θα παρέχει δάνεια σε αγρότες, αλλά και επιχορήγηση για όσους καταρτίζουν ένα επιχειρηματικό πλάνο για τις αγροτικές δραστηριότητες που ασκούν.

Μισθωτοί και συνταξιούχοι:
Στη ΔΕΘ θα επιβεβαιωθεί ο «οδικός χάρτης» για τη σταδιακή αύξηση του κατώτατου μισθού στον ιδιωτικό τομέα, προς τα 950-970 ευρώ μέχρι το 2027, ο οποίος επηρεάζει και τους μισθούς των δημοσίων υπαλλήλων. Η κυβέρνηση δεν συζητά επαναφορά του 13ου και 14ου μισθού στο Δημόσιο. Ωστόσο, για τους δημοσίους υπαλλήλους, αναμένεται να ανακοινωθεί νέο σύστημα κινήτρων επίτευξης στόχων (bonus) και αναπροσαρμογή ειδικών μισθολογίων.

Στο τραπέζι βρίσκεται και το θέμα των διατακτικών και καρτών σίτισης. Υπάρχει αίτημα από εργοδότες και εργαζόμενους για αύξηση του ποσού στα 10 ευρώ, από 6 ευρώ που παραμένει εδώ και είκοσι χρόνια. Εκτός από αυξήσεις μισθών και μειώσεις κρατήσεων (0,5% και για τους εργαζόμενους), δεν αποκλείεται και κάποιο μέτρο έκπληξη για οικογένειες με παιδιά.

Αύξηση συντάξεων:
Προγραμματίζεται οριζόντια αύξηση των κύριων συντάξεων κατά 2,5% έως 2,7% (βάσει ΑΕΠ και πληθωρισμού) με ισχύ από την 1η Ιανουαρίου 2027. Επίσης, προωθείται η κατάργηση ή αναπροσαρμογή της ειδικής εισφοράς αλληλεγγύης, ενώ στο τραπέζι βρίσκεται και η δημιουργία μιας νέας, μόνιμης πρόσθετης παροχής για το σύνολο των συνταξιούχων.

Τον προσεχή Νοέμβριο προβλέπεται η καταβολή αυξημένου επιδόματος, από 250 ευρώ σε 300 ευρώ, με πιθανές αλλαγές στα κριτήρια χορήγησης. Στη ΔΕΘ αναμένονται ανακοινώσεις και για τη μείωση της επιρροής της προσωπικής διαφοράς και τη χορήγηση έκτακτης οικονομικής ενίσχυσης (επίδομα προσωπικής διαφοράς) τον Δεκέμβριο.

Όσον αφορά στα κοινωνικά επιδόματα, θα ανακοινωθεί αναμόρφωση των κριτηρίων για το Επίδομα Παιδιού (ΟΠΕΚΑ) και το Ελάχιστο Εγγυημένο Εισόδημα, με σκοπό την αύξηση των ποσών.

Στεγαστικό:
Παρεμβάσεις θα ανακοινωθούν και για το Στεγαστικό, με επικρατέστερο σενάριο την εξαγγελία νέου προγράμματος «Σπίτι μου 3» (με διευρυμένα ηλικιακά και εισοδηματικά κριτήρια), επίσης μέσω της Ελληνικής Αναπτυξιακής Τράπεζας. Στο πλαίσιο του δεκαετούς (2026-2035) Εθνικού Σχεδίου για τη Στεγαστική Πολιτική, θα ενεργοποιηθούν σταδιακά περισσότερα από 14 μέτρα, περιλαμβάνοντας φθηνότερα στεγαστικά δάνεια, φορολογικά κίνητρα για άνοιγμα κλειστών διαμερισμάτων και περιορισμούς στη Golden Visa για βραχυχρόνιες μισθώσεις.

Σε ό,τι αφορά αλλαγές και περαιτέρω μείωση φόρων στα ενοίκια κατοικίας, πολλά θα εξαρτηθούν από τα στοιχεία των φετινών φορολογικών δηλώσεων και την αποτελεσματική ενεργοποίηση του Μητρώου Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ). Για τον ΕΝΦΙΑ, από το 2027, ο φόρος για την πρώτη κατοικία θα καταργηθεί πλήρως για ιδιοκτήτες ακινήτων σε χωριά και οικισμούς με πληθυσμό κάτω των 1.500 κατοίκων.