Αλλαγές στις εγκυκλίους δημοσίων φορέων από 1η Οκτωβρίου 2026: Τι προβλέπει ο νέος νόμος Χατζηδάκη

Από την 1η Οκτωβρίου 2026, οι εγκύκλιοι των δημοσίων φορέων που δεν θα αναρτώνται στις επίσημες ιστοσελίδες τους θα καθίστανται άκυρες. Αυτή η υποχρεωτική ανάρτηση αποτελεί μία από τις βασικές ρυθμίσεις του νόμου 5293/2026, με τίτλο «Παρεμβάσεις για ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη», ο οποίος εισηγήθηκε ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης.

Για την εφαρμογή αυτής της διάταξης, το Υπουργείο Εσωτερικών, μέσω εγκυκλίου που υπογράφει ο Γενικός Γραμματέας κ. Ιωάννης Φουστανάκης, καθορίζει τη διαδικασία που οφείλουν να ακολουθήσουν οι δημόσιοι φορείς. Ως εκ τούτου, η ανάρτηση των εγκυκλίων στις ιστοσελίδες των αρμόδιων φορέων παύει να θεωρείται απλή πρακτική και γίνεται πλέον προϋπόθεση για την ισχύ τους.

Η δήλωση του Κωστή Χατζηδάκη

Ο αντιπρόεδρος της κυβέρνησης, Κωστής Χατζηδάκης, δήλωσε σχετικά:

«Η υποχρεωτική ανάρτηση των εγκυκλίων στις ιστοσελίδες των φορέων του δημοσίου, που τις εκδίδουν, είναι ένα ακόμα σημαντικό βήμα διαφάνειας με στόχο την καλύτερη εξυπηρέτηση των πολιτών και των επιχειρήσεων από το Κράτος. Επί δεκαετίες, ο τρόπος με τον οποίο εφαρμόζεται στην πράξη ο νόμος καθοριζόταν σε μεγάλο βαθμό από εγκυκλίους, που ο πολίτης δεν μπορούσε να εντοπίσει. Χιλιάδες εγκύκλιες οδηγίες, άλλες σε ισχύ και άλλες σιωπηρά ξεπερασμένες από μεταγενέστερες τροποποιήσεις της νομοθεσίας, παρέμεναν διάσπαρτες στα αρχεία των υπηρεσιών. Ο πολίτης και η επιχείρηση δεν μπορούσαν να γνωρίζουν με βάση ποιες οδηγίες κρίνεται το αίτημά τους, ενώ συχνά ούτε ο ίδιος ο υπάλληλος ήταν σε θέση να βεβαιωθεί ποια οδηγία εξακολουθεί να ισχύει. Τώρα θεσπίζουμε έναν κανόνα απλό και απόλυτο: Ό,τι δεν αναρτάται δεν ισχύει! Και δώσαμε προθεσμία μέχρι την 30ή Σεπτεμβρίου ώστε η Διοίκηση να βάλει σε τάξη το υλικό της και να το κωδικοποιήσει σε ενιαία κείμενα. Από την 1η Οκτωβρίου, όσες εγκύκλιοι δεν έχουν αναρτηθεί παύουν να ισχύουν. Ευχαριστώ το Υπουργείο Εσωτερικών και τις αρμόδιες υπηρεσίες του για την εγκύκλιο, που εξέδωσαν σε συνεργασία με την Αντιπροεδρία της Κυβέρνησης. Αυτό ακριβώς σημαίνει ένα κράτος πιο φιλικό στον πολίτη, ένα κράτος που δεν κρατά κρυφούς τους κανόνες του και διευκολύνει τον πολίτη στην κατανόηση τους».

Τι ορίζει ο νόμος Χατζηδάκη (ν. 5293/2026)

Μέχρι σήμερα, μια εγκύκλιος θεωρούνταν ισχυρή από τη στιγμή της ανάρτησής της στη «Διαύγεια». Από εδώ και στο εξής, η ανάρτηση στη «Διαύγεια» δεν επαρκεί. Κάθε εγκύκλιος πρέπει να αναρτάται ταυτόχρονα και στην ιστοσελίδα της υπηρεσίας που την εκδίδει. Εάν έστω και μία από τις δύο αναρτήσεις λείπει, η εγκύκλιος δεν θα ισχύει και δεν θα παράγει κανένα αποτέλεσμα.

Επιπλέον, ο νόμος θέτει δύο επιπρόσθετες απαιτήσεις:

• Κάθε υπηρεσία οφείλει να οργανώνει τις εγκυκλίους της σε θεματικές κατηγορίες, διευκολύνοντας τον πολίτη στην άμεση εύρεση των εγγράφων που τον αφορούν.
• Οφείλει να δηλώνει ευκρινώς ποιες εγκύκλιοι ή ποια σημεία τους έχουν παύσει να ισχύουν λόγω τροποποιήσεων της νομοθεσίας.

Την ευθύνη του συντονισμού φέρει η αρμόδια υπηρεσία για τη διοικητική υποστήριξη κάθε φορέα. Η υποχρέωση αυτή εκτείνεται σε όλους τους φορείς που ασκούν δημόσια εξουσία, ανεξαρτήτως νομικής μορφής, περιλαμβάνοντας Υπουργεία, Αποκεντρωμένες Διοικήσεις, δήμους, περιφέρειες, νομικά πρόσωπα δημοσίου δικαίου και ανεξάρτητες αρχές.

Η προθεσμία της 30ής Σεπτεμβρίου 2026

Ο νόμος παρέχει στις υπηρεσίες το απαραίτητο χρονικό διάστημα για την προσαρμογή τους. Οι παλαιότερες εγκύκλιοι, που ήταν σε ισχύ κατά την έναρξη ισχύος του νόμου, παραμένουν σε ισχύ έως τις 30 Σεπτεμβρίου 2026, χωρίς να απαιτείται η ανάρτησή τους στην ιστοσελίδα του φορέα. Ωστόσο, από την 1η Οκτωβρίου 2026, κάθε εγκύκλιος που δεν έχει αναρτηθεί παύει αυτομάτως να ισχύει, χωρίς την ανάγκη οποιασδήποτε περαιτέρω ενέργειας ή εξαίρεσης.

Τι ζητά η εγκύκλιος από τις υπηρεσίες

Η εγκύκλιος απευθύνεται σε όλα τα Υπουργεία, τις Γενικές και Ειδικές Γραμματείες, τις Αποκεντρωμένες Διοικήσεις, τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης α΄ και β΄ βαθμού, τις ανεξάρτητες αρχές και το Νομικό Συμβούλιο του Κράτους, με ρητή πρόβλεψη για κοινοποίηση στα εποπτευόμενα νομικά πρόσωπα δημοσίου και ιδιωτικού δικαίου. Πέραν της υπενθύμισης των προθεσμιών, παρέχει δύο πρακτικές κατευθύνσεις:

• Αυτοματοποίηση της ανάρτησης: Συνιστάται η σύνδεση των ιστοσελίδων των φορέων με τη διεπαφή (API) του προγράμματος «Διαύγεια», ώστε η ανάρτηση να γίνεται αυτόματα, μειώνοντας τον κίνδυνο παραλείψεων. Η σχετική τεκμηρίωση είναι διαθέσιμη στη διεύθυνση https://diavgeia.gov.gr/api/help.
• Έκδοση νέων, ενιαίων εγκυκλίων: Αντί της απλής επισήμανσης τμημάτων που έχουν παύσει να ισχύουν, οι φορείς καλούνται να εκδώσουν νέες, ολοκληρωμένες εγκυκλίους. Αυτές οι νέες εγκύκλιοι θα πρέπει να κωδικοποιούν όλες τις ισχύουσες οδηγίες για κάθε αντικείμενο και να καταργούν πλήρως τις προγενέστερες. Αυτή η κατεύθυνση έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς, εάν εφαρμοστεί, θα διασφαλίζει ότι κάθε υπηρεσία θα διαθέτει ένα ενιαίο, προσβάσιμο κείμενο οδηγιών για κάθε θέμα, αντί για μια αλληλουχία τροποποιημένων εγκυκλίων που καθιστούσαν την αναζήτηση δυσχερή για τους πολίτες.

Διαβάστε εδώ την σχετική εγκύκλιο του ΥΠΕΣ.