Επιστροφή 26 Αρχαίων Ελληνικών Αντικειμένων στις ΗΠΑ – Μια Σημαντική Επιτυχία για την Πολιτιστική Κληρονομιά

Η Υπηρεσία Ερευνών Εσωτερικής Ασφάλειας (ICE – HSI) των ΗΠΑ, σε συνεργασία με άλλους κυβερνητικούς φορείς, ανακοίνωσε με υπερηφάνεια τον επιτυχή επαναπατρισμό 26 αρχαίων αντικειμένων στην Ελλάδα. Τα αντικείμενα αυτά είχαν προηγουμένως κατασχεθεί από αμερικανικές διωκτικές αρχές στο πλαίσιο διερευνών που διεξήχθησαν από την HSI, την Υπηρεσία Τελωνείων και Προστασίας Συνόρων (CBP), το FBI και το Στέιτ Ντιπάρτμεντ.
«Η ICE HSI είναι ιδιαίτερα υπερήφανη που αξιοποίησε την ερευνητική της εμπειρία και την τελωνειακή της αρμοδιότητα, σε συνεργασία με τους εταίρους μας, οδηγώντας στον επαναπατρισμό αυτών των 26 ανεκτίμητης αξίας αρχαιοτήτων, οι οποίες είχαν λεηλατηθεί παράνομα από την πατρίδα τους», δήλωσε ο αναπληρωτής διευθυντής της ICE, Τσαρλς Γουόλ. «Αυτά τα πολύτιμα αντικείμενα αποτελούσαν σημαντικό μέρος της ζωής στον αρχαίο κόσμο. Είμαι ιδιαιτέρως ευγνώμων προς την ερευνητική και εισαγγελική ομάδα που ήταν υπεύθυνη για την ανάκτηση και την επιστροφή αυτών των ανεκτίμητων θησαυρών».
Μεταξύ των αντικειμένων που επιστράφηκαν περιλαμβάνονται 25 αρχαία νομίσματα, που καλύπτουν την αρχαία ελληνική, τη ρωμαϊκή και τη βυζαντινή περίοδο, καθώς και ένας μαρμάρινος κορμός του Ασκληπιού, του Έλληνα θεού της ιατρικής και της ίασης, βάρους 500 λιβρών.
Η επιστροφή αυτών των κλεμμένων αντικειμένων αποτελεί συνέχεια της μακρόχρονης δέσμευσης των ΗΠΑ για την προστασία της ελληνικής πολιτιστικής κληρονομιάς. Από το 2007, η HSI έχει επαναπατρίσει πάνω από 200 αντικείμενα πολιτιστικής κληρονομιάς στην Ελλάδα, πολλά από τα οποία κατασχέθηκαν βάσει της διμερούς συμφωνίας πολιτιστικής ιδιοκτησίας, η οποία τέθηκε σε ισχύ το 2011.
Αναλυτικότερα, τα αντικείμενα που επιστράφηκαν είναι:

• Τον μαρμάρινο κορμό του Ασκληπιού, Έλληνα θεού της ιατρικής και της ίασης, που χρονολογείται από τον 1ο ή 2ο αιώνα μ.Χ. και έχει ύψος 40 ίντσες. Το άγαλμα κατασχέθηκε μετά από έρευνα της HSI και της CBP, καθώς οι ισχυρισμοί στα συνοδευτικά έγγραφα αποδείχθηκαν ψευδείς.
• Ένα χρυσό νόμισμα της Λαμψάκου στη Μυσία, κοπής 370 π.Χ., με απεικόνιση του Ηρακλή στην εμπρόσθια όψη και του Πήγασου στην πίσω. Το νόμισμα, που ανασκάφηκε παράνομα και πέρασε από εγκληματικές αλυσίδες, εξήχθη παράνομα από την Ελλάδα στη Γερμανία και εν συνεχεία στις ΗΠΑ, όπου δεν κατέστη δυνατόν να πωληθεί.
• Ένα χάλκινο νόμισμα της Μακεδονίας, 4ου αιώνα π.Χ., με απεικόνιση της Περσεφόνης στην εμπρόσθια όψη και της Ύδρας στην πίσω. Η ελληνική αστυνομία διαπίστωσε παράνομη ανασκαφή και εξαγωγή από την ίδια εγκληματική οργάνωση. Το νόμισμα, αφού πωλήθηκε παράνομα, προσφέρθηκε εκ νέου σε δημοπρασία πριν εμφανιστεί στον ίδιο αμερικανικό οίκο δημοπρασιών με το χρυσό νόμισμα.
• Ένα αργυρό δίδραχμο της Ρόδου, κοπής 304 π.Χ., με απεικόνιση του Ήλιου στην εμπρόσθια όψη και του «Ρόδον της Ρόδου» στην πίσω. Η HSI στο Μέμφις κατάσχεσε το νόμισμα βάσει παραβιάσεων του Νόμου για την Εφαρμογή της Σύμβασης για την Πολιτιστική Ιδιοκτησία, καθώς και παραβάσεων σχετικών με λαθρεμπόριο και εισαγωγή, αφού ο εισαγωγέας δεν παρείχε ικανοποιητικά αποδεικτικά στοιχεία για την εξαγωγή του από την Ελλάδα πριν την επιβολή περιορισμών.

Το Πρόγραμμα Πολιτιστικής Ιδιοκτησίας, Τέχνης και Αρχαιοτήτων (CPAA) της HSI, γνωστό ως Cultural Property, Art and Antiquities Program, έχει ως βασικό στόχο την προστασία και τη διαφύλαξη της παγκόσμιας πολιτιστικής κληρονομιάς. Το CPAA εκπαιδεύει ειδικούς πράκτορες, στελέχη του FBI, τελωνειακούς υπαλλήλους και εισαγγελείς σε σύγχρονες τεχνικές έρευνας και διαχείρισης πολιτιστικών αγαθών, ενώ ενισχύει τις διεθνείς συνεργασίες για την επιστροφή λεηλατημένης πολιτιστικής κληρονομιάς. Από το 2007, το CPAA έχει επαναπατρίσει πάνω από 25.000 αντικείμενα σε περισσότερες από 40 χώρες παγκοσμίως, σε συνεργασία με το Κέντρο Πολιτιστικής Κληρονομιάς του Στέιτ Ντιπάρτμεντ και το Ίδρυμα Smithsonian.
Πηγή: ΑΠΕ-ΜΠΕ