Η Κατάπαυση του Πυρός στη Μέση Ανατολή Υπό Σοβαρή Αμφισβήτηση Μετά τους Σφοδρούς Βομβαρδισμούς του Ισραήλ στον Λίβανο

Η σημερινή ημέρα έχει κηρυχτεί ως ημέρα εθνικού πένθους στον Λίβανο, έπειτα από τους πλέον αιματηρούς βομβαρδισμούς που έχει δεχθεί η χώρα από την έναρξη του πολέμου στη Μέση Ανατολή. Τα γεγονότα αυτά εγείρουν την ανησυχία της διεθνούς κοινότητας, η οποία κρίνει ότι η εύθραυστη κατάπαυση του πυρός, που συμφωνήθηκε από το Ιράν και τις ΗΠΑ και εισήλθε στην δεύτερη ημέρα εφαρμογής της, απειλείται σοβαρά.

Ο Γενικός Γραμματέας του ΟΗΕ, Αντόνιο Γκουτέρες, τόνισε κατά τη διάρκεια της νύχτας, μέσω ανακοίνωσης του εκπροσώπου του Στεφάν Ντουζαρίκ στη Νέα Υόρκη, ότι τα πλήγματα που εξαπέλυσαν οι ένοπλες δυνάμεις του Ισραήλ στον Λίβανο χθες, θέτουν «σε σοβαρό κίνδυνο την κατάπαυση του πυρός και τις προσπάθειες που καταβάλλονται προκειμένου να υπάρξει διαρκής και συνολική ειρήνη στην περιοχή» της Μέσης Ανατολής.

Οι ταυτόχρονοι βομβαρδισμοί, ιδίως αυτοί χωρίς καμία προειδοποίηση σε πυκνοκατοικημένες συνοικίες της Βηρυτού, προκάλεσαν τον θάνατο τουλάχιστον 182 ανθρώπων και τον τραυματισμό άλλων 890, σύμφωνα με μη τελικό απολογισμό του υπουργείου Υγείας του Λιβάνου. Η λιβανική πολιτική προστασία, από την πλευρά της, κάνει λόγο για τουλάχιστον 254 νεκρούς και πάνω από 1.100 τραυματίες σε όλη τη χώρα.

«Είδα έναν βομβαρδισμό, ήταν πολύ ισχυρός (…) παιδιά σκοτώθηκαν» και άνθρωποι «είχαν κομμένα άκρα» στη συνοικία Μπάστα, στην καρδιά της πρωτεύουσας, περιέγραψε στο Γαλλικό Πρακτορείο ο Γιάσερ Αμπντάλα, έμπορος στην περιοχή.

Ο ισραηλινός στρατός παρουσίασε την επιχείρηση ως το «μεγαλύτερο συντονισμένο πλήγμα» εναντίον του σιιτικού κινήματος Χεζμπολά, που πρόσκειται στο Ιράν, αφότου ξεκίνησε ο πόλεμος στη Μέση Ανατολή την 28η Φεβρουαρίου, ο οποίος έχει στοιχίσει τη ζωή σε χιλιάδες ανθρώπους, στη μεγάλη πλειονότητά τους στο Ιράν και στον Λίβανο.

Το κίνημα, το οποίο δεν είχε αναλάβει την ευθύνη για καμία επίθεση από την ανακοίνωση της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης, ανακοίνωσε τις πρώτες πρωινές ώρες ότι εκτόξευσε ρουκέτες εναντίον παραμεθόριας κοινότητας του Ισραήλ, σε ανταπόδοση της δικής του «παραβίασης της κατάπαυσης του πυρός». Αυτές «οι παραβιάσεις υπονομεύουν το πνεύμα της ειρηνευτικής διαδικασίας», επισήμανε χθες ο Σαμπάζ Σαρίφ, πρωθυπουργός του Πακιστάν, ο οποίος έχει αναλάβει ρόλο μεσολαβητή σε αυτόν τον πόλεμο. Σύμφωνα με τον ίδιο, η κατάπαυση του πυρός θα εφαρμοζόταν «παντού», μη εξαιρουμένου του Λιβάνου. Ωστόσο, τόσο η ισραηλινή όσο και η αμερικανική κυβέρνηση απέρριψαν κάτι τέτοιο κατά τη διάρκεια της ημέρας.

«Αν το Ιράν θέλει να καταρρεύσει αυτή η διαπραγμάτευση εξαιτίας του πολέμου στον Λίβανο που υποκίνησε (…) ενώ οι ΗΠΑ ουδέποτε είπαν ότι είναι μέρος της κατάπαυσης του πυρός, είναι δική του επιλογή», δήλωσε χθες ο αμερικανός αντιπρόεδρος Τζέι Ντι Βανς. Αντίθετα, για το Ιράν, η κατάπαυση του πυρός στον Λίβανο αποτελεί μια από τις «αναγκαίες προϋποθέσεις» της συμφωνίας κατάπαυσης του πυρός με τις ΗΠΑ, τόνισε χθες ο ιρανός πρόεδρος Μασούντ Πεζεσκιάν, σύμφωνα με το πρακτορείο ειδήσεων ISNA.

Ο Τζέι Ντι Βανς αναμένεται να ηγηθεί της αμερικανικής αντιπροσωπείας που θα διεξαγάγει διαπραγματεύσεις με αυτή του Ιράν στο Πακιστάν από αύριο, Παρασκευή. Οι λεπτομέρειες σχετικά με αυτές τις συνομιλίες παραμένουν ασαφείς.

Από την πλευρά του, ο Ντόναλντ Τραμπ συνεχίζει την πίεση προς την Τεχεράνη. Μέσω του Truth Social, διεμήνυσε ότι οι αμερικανικές ένοπλες δυνάμεις θα διατηρήσουν τα στοιχεία που έχουν αναπτύξει σε απόσταση βολής γύρω από το Ιράν, μέχρι να εφαρμοστεί πλήρως μια «αληθινή συμφωνία». Σε διαφορετική περίπτωση, απείλησε, το πυρ θα ξαναρχίσει, «μεγαλύτερο και καλύτερο και ισχυρότερο από ό,τι έχει δει ποτέ κανείς».

Πουθενά αλλού πλήγματα

Ο πρόεδρος της Γαλλίας Εμανουέλ Μακρόν τόνισε χθες στον Αμερικανό ομόλογό του Ντόναλντ Τραμπ και στον ιρανό Μασούντ Πεζεσκιάν την ανάγκη η ανακωχή να επεκταθεί στον Λίβανο, χαρακτηρίζοντάς την «αναγκαία προϋπόθεση» ώστε η εκεχειρία να είναι «αξιόπιστη και διαρκής».

Πέρα από τους βομβαρδισμούς του Ισραήλ και τις εκτοξεύσεις ρουκετών της Χεζμπολάχ σε αντίποινα, δεν έχει αναφερθεί καμία άλλη εχθροπραξία στη Μέση Ανατολή μέχρι στιγμής για χθες και σήμερα.

Ένα ακόμη στοιχείο που θέτει σε κίνδυνο την κατάπαυση του πυρός είναι ότι αξιωματούχος του Λευκού Οίκου δήλωσε πως το σχέδιο δέκα σημείων που δημοσιοποιήθηκε από το Ιράν δεν αποτελεί το κείμενο πάνω στο οποίο θα βασιστούν οι διμερείς διαπραγματεύσεις. Το κείμενο που δημοσιεύθηκε από ιρανικά μέσα ενημέρωσης αναφέρει πως η Ισλαμική Δημοκρατία θα διατηρήσει τον έλεγχο των στενών του Ορμούζ, πως το πρόγραμμα πυρηνικής ενέργειας της χώρας θα συνεχιστεί, μη εξαιρουμένου του εμπλουτισμού ουρανίου, καθώς και ότι θα αρθούν όλες οι κυρώσεις σε βάρος της Τεχεράνης, πρωτογενείς και δευτερογενείς ανεξαιρέτως.

Ο Ντόναλντ Τραμπ, ο οποίος προχθές απειλούσε να αφανίσει «τον ιρανικό πολιτισμό», δήλωσε χθες διατεθειμένος να «συζητήσει» την «άρση» των κυρώσεων που πλήττουν ασφυκτικά την ιρανική οικονομία, ωστόσο επέμεινε ότι δεν θα γίνεται «κανένας εμπλουτισμός ουρανίου».

Σύμφωνα με τον σύμμαχό του, τον πρωθυπουργό του Ισραήλ Μπενιαμίν Νετανιάχου, η κατάπαυση του πυρός δεν σηματοδοτεί «το τέλος της εκστρατείας» εναντίον του Ιράν και ο στρατός του «είναι έτοιμος να ξαναρχίσει τη μάχη ανά πάσα στιγμή».

Το Ισραήλ ανακοίνωσε πως σήμερα θα ανοίξουν ξανά οι ιεροί τόποι τριών μονοθεϊστικών θρησκειών στα Ιεροσόλυμα.

Αβεβαιότητα για το Ορμούζ

Το ναυτικό των Φρουρών της Επανάστασης ανακοίνωσε τις πρώτες πρωινές ώρες ότι τα πλοία που διέρχονται από το στενό του Χορμούζ θα πρέπει να ακολουθούν δύο εναλλακτικά δρομολόγια, πλησιέστερα στις ιρανικές ακτές, για να αποφύγουν «νάρκες» που πιθανόν έχουν ποντιστεί στα συνηθισμένα δρομολόγια, πιο ανοικτά.

Νωρίτερα, η εκπρόσωπος του Λευκού Οίκου Κάρολαϊν Λέβιτ είχε προειδοποιήσει πως θα ήταν «απαράδεκτο» για την Ουάσινγκτον το Ιράν να κλείσει ξανά το Ορμούζ, μετά από αναφορά ιρανικού μέσου ενημέρωσης, κάτι που πάντως δεν επιβεβαίωσαν οι αρχές.

Χθες, μόλις μερικά πλοία πέρασαν το στενό, από το οποίο υπό κανονικές συνθήκες διέρχεται περίπου το 20% του αργού πετρελαίου και του υγροποιημένου φυσικού αερίου (ΥΦΑ) που προορίζεται για τις παγκόσμιες αγορές. Πάνω από 800 πλοία παραμένουν ακινητοποιημένα στον Κόλπο.

Στις αγορές, οι ελπίδες που γέννησε η ανακοίνωση της κατάπαυσης του πυρός μοιάζουν να δίνουν ξανά τη θέση τους στην αβεβαιότητα. Οι τιμές του πετρελαίου αυξήθηκαν κατά σχεδόν 2% το πρωί στις ασιατικές αγορές, παραμένοντας πάντως κάτω από το φράγμα των 100 δολαρίων το βαρέλι – είχαν πέσει κατά περίπου 15% προχθές.