Αυτοκατανάλωση Ηλεκτρικής Ενέργειας: Η Νέα Υπουργική Απόφαση Φέρνει Μόνιμη Μείωση στους Λογαριασμούς Ρεύματος

Μια νέα Υπουργική Απόφαση από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας αναμένεται να επιταχύνει σημαντικά την ανάπτυξη της αυτοπαραγωγής ηλεκτρικής ενέργειας. Με την απλοποίηση και την επιτάχυνση των διαδικασιών, η εγκατάσταση και λειτουργία μικρών φωτοβολταϊκών συστημάτων, είτε με είτε χωρίς μπαταρία, γίνεται πλέον εξαιρετικά εύκολη.

Ιστορικά Ρεκόρ Παραγωγής Ηλιακής Ενέργειας και Ασπίδα κατά της Ακρίβειας

Αυτή η νέα εποχή για την αγορά της αυτοπαραγωγής, η οποία εστιάζει κυρίως σε φωτοβολταϊκά που τοποθετούνται εύκολα σε ταράτσες ή μπαλκόνια με μια απλή δήλωση, εγκαινιάζεται σε μια περίοδο όπου η ηλιακή ενέργεια καταγράφει ιστορικά υψηλά παραγωγής τόσο στην Ελλάδα όσο και στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Η ραγδαία αυτή επέκταση των Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας (ΑΠΕ) λειτουργεί ως ισχυρή άμυνα απέναντι στην ακρίβεια του ηλεκτρικού ρεύματος, περιορίζοντας τις τιμές που αλλιώς θα είχαν αυξηθεί ακόμη περισσότερο λόγω της διεθνούς κρίσης στο φυσικό αέριο.

Σύμφωνα με στοιχεία του οίκου Ember, τον Ιούνιο η ηλιακή ενέργεια κάλυψε για πρώτη φορά στην ιστορία το ένα τέταρτο (25%) της συνολικής ηλεκτρικής ενέργειας της ΕΕ.

<!– /118338042/Enikonomia.gr300×250Inline1 –>

Αλματώδης Άνοδος των Φωτοβολταϊκών στην Ελλάδα

Ειδικότερα, η παραγωγή από φωτοβολταϊκά συστήματα τον Ιούνιο του 2026 έφτασε στο ρεκόρ των 52 TWh ηλεκτρικής ενέργειας στην ΕΕ, αποτελώντας το 25% της συνολικής παραγωγής της Ένωσης. Αυτό ξεπέρασε το προηγούμενο ρεκόρ του 23% που είχε σημειωθεί τον Μάιο. Τον ίδιο μήνα, η ηλιακή ενέργεια είχε μεγαλύτερη συνεισφορά από την πυρηνική ενέργεια (21%), το φυσικό αέριο (15%), τα αιολικά πάρκα (14%) και τα υδροηλεκτρικά (12%), ενώ η παραγωγή από άνθρακα περιορίστηκε μόλις στο 8%.

Στην Ελλάδα, τον ίδιο μήνα, σύμφωνα με τα στοιχεία του Green Tank, τα φωτοβολταϊκά αντιστοιχούσαν στο 31,6% της συνολικής παραγωγής (1456,5 γιγαβατώρες από σύνολο 4608,6). Κατά το πρώτο εξάμηνο του έτους, ο ήλιος κάλυψε το 21% της παραγωγής. Αν συνυπολογιστούν και τα μη διασυνδεδεμένα νησιά, το μερίδιο των φωτοβολταϊκών ανεβαίνει για τον Ιούνιο κοντά στο 34% και για το εξάμηνο στο 25,1%.

Ο Επικεφαλής Αναλυτής Πολιτικής του Green Tank, Νίκος Μάντζαρης, δήλωσε στο ΑΠΕ-ΜΠΕ: «Μετά από χρόνια καθυστερήσεων που είχαν ‘παγώσει’ την αγορά, η πολυαναμενόμενη απόφαση για την ενίσχυση της αυτοκατανάλωσης αποτελεί ένα βήμα προς τη σωστή κατεύθυνση, με σαφή βελτίωση σε σχέση με το αρχικό σχέδιο που είχε τεθεί σε δημόσια διαβούλευση. Πέρα από την τήρηση όλων των προθεσμιών που προβλέπει η Απόφαση, είναι κρίσιμο η Πολιτεία να προχωρήσει σε ενημερωτικές δράσεις για τους πολίτες, ώστε να γνωρίζουν τις δυνατότητες που τους παρέχονται πλέον για τη σημαντική και βιώσιμη μείωση των λογαριασμών ηλεκτρικής ενέργειας».

<!– /118338042/Enikonomia.gr300×250Inline2 –>

Ο Σύνδεσμος Εταιριών Φωτοβολταϊκών εξέφρασε την ικανοποίησή του για την υπουργική απόφαση, επισημαίνοντας ότι, παρά τη σημαντική καθυστέρηση, η απόφαση ενσωματώνει τις περισσότερες προτάσεις της αγοράς, καθώς και νέες ρυθμίσεις που απορρέουν από Κοινοτικές Οδηγίες.

Τα 15 Κομβικά Σημεία της Υπουργικής Απόφασης για την Αυτοκατανάλωση

Τα 15 σημαντικότερα σημεία του νέου πλαισίου, όπως κωδικοποιήθηκαν από τον ΣΕΦ και θεσπίστηκαν με απόφαση των υπουργού Περιβάλλοντος και Ενέργειας Σταύρου Παπασταύρου και υφυπουργού Νίκου Τσάφου, είναι τα εξής:

1. Καθορίζονται οι ροές για την ανταλλαγή δεδομένων μεταξύ των εμπλεκόμενων φορέων και τη διενέργεια όλων των οικονομικών συναλλαγών μεταξύ αυτοκαταναλωτή, Φορέα Σωρευτικής Εκπροσώπησης (ΦοΣΕ) και Προμηθευτή. Αντίστοιχη πρόβλεψη υπάρχει και όταν ο σταθμός εκπροσωπείται από τον ΔΑΠΕΕΠ ή τον ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ.

2. Καταργείται η πρόβλεψη για τριμερή σύμβαση στον ταυτοχρονισμένο συμψηφισμό μεταξύ αυτοκαταναλωτή, προμηθευτή και ΦοΣΕ. Αντ’ αυτού, προβλέπονται διακριτές διμερείς συμβάσεις (αυτοκαταναλωτή-προμηθευτή και αυτοκαταναλωτή-ΦοΣΕ). Ειδικά για τα Μη Διασυνδεδεμένα Νησιά (ΜΔΝ), προβλέπονται διακριτές διμερείς συμβάσεις (αυτοκαταναλωτή-προμηθευτή και αυτοκαταναλωτή-ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ).

3. Καταργείται η πρόβλεψη για τριμερή σύμβαση στον ταυτοχρονισμένο και εικονικό ταυτοχρονισμένο συμψηφισμό για το Πρόγραμμα “Οικιακών Φωτοβολταϊκών έως 10,8 kW” μεταξύ αυτοκαταναλωτή, προμηθευτή και ΔΑΠΕΕΠ. Αντ’ αυτού, προβλέπεται μία διμερής σύμβαση μεταξύ αυτοκαταναλωτή και προμηθευτή.

4. Αποσαφηνίζεται ότι στο Πρόγραμμα “Οικιακών Φωτοβολταϊκών έως 10,8 kW” μπορούν να ενταχθούν καταναλωτές με παροχή οικιακής χρήσης, ανεξαρτήτως αν είναι φυσικά ή νομικά πρόσωπα.

5. Για τους Οργανισμούς Τοπικής Αυτοδιοίκησης (Ο.Τ.Α. Α’ και Β’ Βαθμού), νομικά πρόσωπα δημοσίου ή ιδιωτικού δικαίου του δημοσίου τομέα και κοινωφελή ιδρύματα, η χρηματική αξία για το σύνολο της πλεονάζουσας ενέργειας των σταθμών πιστώνεται στον εκκαθαριστικό λογαριασμό της παροχής κατανάλωσης προς συμψηφισμό, όπως και στους οικιακούς αυτοκαταναλωτές.

6. Αποσαφηνίζεται ότι η αποζημίωση του αυτοκαταναλωτή για την περίσσεια ενέργειας βασίζεται στις τιμές της Αγοράς Επόμενης Ημέρας ή στην Ειδική Τιμή Αγοράς (Ε.Τ.Α.) τεχνολογιών Α.Π.Ε., όπως δημοσιεύεται από τον Διαχειριστή Ανανεώσιμων Πηγών Ενέργειας και Εγγυήσεων Προέλευσης. (Σημείωση: Μέχρι πρότινος προβλεπόταν η λειτουργική ενίσχυση αντί της Ε.Τ.Α.). Για τα ΜΔΝ, υπάρχει πρόβλεψη για Ε.Τ.Α.

7. Επεκτείνεται ο ορισμός της συλλογικής αυτοκατανάλωσης ώστε να περιλαμβάνει καταναλωτές που βρίσκονται όχι μόνο στο ίδιο κτίριο, αλλά και σε καταναλωτές εντός συγκροτήματος κατοικιών, σύμφωνα με τον νόμο. Αποσαφηνίζεται περαιτέρω ότι τα έσοδα από την πλεονάζουσα ενέργεια στην συλλογική αυτοκατανάλωση καταβάλλονται απευθείας στους λογαριασμούς των αυτοκαταναλωτών και όχι στον εξουσιοδοτημένο εκπρόσωπό τους. Επίσης, προβλέπεται η εκπροσώπηση των φωτοβολταϊκών σταθμών έως 10,8 kW για συλλογική αυτοκατανάλωση, που εξυπηρετούν αποκλειστικά παροχές οικιακής χρήσης και κοινόχρηστους χώρους, από τον ΔΑΠΕΕΠ ή τον ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ, αντί από ΦοΣΕ.

8. Παρέχεται η δυνατότητα στους σταθμούς αυτοκατανάλωσης που εγχέουν ενέργεια στο δίκτυο αλλά δεν επιθυμούν αποζημίωση, να εκπροσωπούνται από τον ΔΑΠΕΕΠ ή τον ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ αντί από ΦοΣΕ. Σε αυτή την περίπτωση, τυχόν έσοδα των σταθμών πιστώνονται στον ΕΛΑΠΕ. Για αυτούς τους σταθμούς, δεν απαιτείται σύμβαση ταυτοχρονισμένου ή εικονικού ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού, αλλά μόνο εγγραφή στο Μητρώο του ΔΑΠΕΕΠ ή του ΔΕΔΔΗΕ ΜΔΝ.

9. Πρόβλεψη για σταθμούς αυτοκατανάλωσης που ενσωματώνουν συστήματα αποθήκευσης:

Για το Διασυνδεδεμένο Σύστημα, το σύστημα αποθήκευσης φορτίζει από το φωτοβολταϊκό. Αν είναι zero feed-in (δηλαδή δεν εγχέει ενέργεια στο δίκτυο), μπορεί να απορροφά ενέργεια και από το δίκτυο.

Για τα ΜΔΝ, το σύστημα αποθήκευσης δεν ανταλλάσσει ενέργεια με το Δίκτυο ΜΔΝ (δεν απορροφά ούτε εγχέει ενέργεια).

10. Εφαρμογή αυτοκατανάλωσης από σταθμούς αποθήκευσης χωρίς έγχυση:

Επιτρέπεται η εγκατάσταση σταθμών αποθήκευσης από φυσικά και νομικά πρόσωπα.

Η εγκατεστημένη ισχύς των σταθμών αποθήκευσης δεν πρέπει να υπερβαίνει το 100% της συμφωνημένης ισχύος της παροχής κατανάλωσης.

Για την εγκατάσταση σταθμού αποθήκευσης, ενδέχεται να απαιτηθεί επαύξηση της παροχής (αν η υφιστάμενη δεν επαρκεί), εγκατάσταση αισθητήρα κατεύθυνσης και συστήματος τηλεμέτρησης.

Υπό προϋποθέσεις, επιτρέπεται η συμμετοχή της παροχής που εγκαθιστά σταθμό αποθήκευσης και σε άλλα συστήματα αυτοκατανάλωσης.

11. Καθορίζεται διαδικασία online ενημέρωσης του Διαχειριστή για την εγκατάσταση μικροηλιακών συστημάτων με ρευματολήπτη έως 800 W μέγιστης ισχύος έγχυσης και 1000 kW εγκατεστημένης ισχύος. Η απόφαση υιοθετεί σε μεγάλο βαθμό τις απόψεις της αγοράς και απλοποιεί τη διαδικασία για τα λεγόμενα “φωτοβολταϊκά μπαλκονιού”.

12. Σε περίπτωση αυτοκατανάλωσης μέσω τρίτου προσώπου, το τρίτο πρόσωπο μπορεί να είναι ο κάτοχος του σταθμού (με όλες τις άδειες στο όνομά του), αλλά δεν μπορεί να συνάψει τη σύμβαση ταυτοχρονισμένου και εικονικού ταυτοχρονισμένου συμψηφισμού, την οποία υποχρεωτικά συνάπτει ο αυτοκαταναλωτής (που λαμβάνει και το οικονομικό όφελος). Ορίζεται ότι σε αυτή την περίπτωση, εγκαθίσταται διακριτός μετρητής για τον σταθμό και εφαρμόζεται εικονικός ταυτοχρονισμένος συμψηφισμός. Έτσι, το τρίτο πρόσωπο αναλαμβάνει την ευθύνη και τις υποχρεώσεις για τον σταθμό, ενώ ο αυτοκαταναλωτής για την παροχή κατανάλωσης.

13. Οι Προμηθευτές, κατόπιν συμφωνίας με τον αυτοκαταναλωτή, μπορούν να επεκτείνουν το χρονικό διάστημα διενέργειας των εκκαθαρίσεων κατά την εφαρμογή του ενεργειακού συμψηφισμού και του εικονικού ενεργειακού συμψηφισμού.

14. Σε περίπτωση αλλαγής προμηθευτή ή ΦοΣΕ, λύεται η σύμβαση συμψηφισμού και συνάπτεται νέα για το υπόλοιπο διάστημα της αρχικής 20ετούς σύμβασης.

15. Επικαιροποιούνται και αντικαθίστανται όλα τα υποδείγματα των απαιτούμενων συμβάσεων συμψηφισμού.

Πηγή πληροφοριών: AΠΕ-ΜΠΕ