«Προσωπικός Βοηθός»: Αναμένονται νέες αιτήσεις – Τι αλλάζει στο πρόγραμμα

Την επόμενη εβδομάδα αναμένεται να ανοίξει η πλατφόρμα υποβολής νέων αιτήσεων για το πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός», το οποίο πλέον έχει σταθερή μορφή και εφαρμόζεται σε όλη τη χώρα, με συνολική ετήσια χρηματοδότηση 53 εκατομμυρίων ευρώ από εθνικούς και ευρωπαϊκούς πόρους. Το πρόγραμμα εισέρχεται σε νέα φάση με σημαντικές αναπροσαρμογές, περιλαμβάνοντας αύξηση στις αμοιβές των προσωπικών βοηθών, καθώς και στις αμοιβές των μελών των επιτροπών αξιολόγησης. Στόχος του προγράμματος είναι η στήριξη ατόμων με αναπηρία στην καθημερινότητά τους, δίνοντάς τους τη δυνατότητα να επιλέγουν τον προσωπικό τους βοηθό και να καθορίζουν το είδος της υποστήριξης που ανταποκρίνεται στις ιδιαίτερες ανάγκες τους. Η παρεχόμενη υπηρεσία μπορεί να καλύπτει δραστηριότητες εντός και εκτός της οικίας, σχετιζόμενες με την εργασία, τις σπουδές, τις καθημερινές ανάγκες και τη συμμετοχή στην κοινωνική ζωή.

Οι δικαιούχοι του προγράμματος

Στο πρόγραμμα «Προσωπικός Βοηθός» μπορούν να ενταχθούν άτομα με κινητική, νοητική, αναπτυξιακή, αισθητηριακή ή ψυχική αναπηρία, ηλικίας από 16 έως 67 ετών. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η μόνιμη και νόμιμη διαμονή στην Ελλάδα, η φορολογική κατοικία στη χώρα και η κατοχή πιστοποίησης αναπηρίας από το Κέντρο Πιστοποίησης Αναπηρίας (ΚΕΠΑ) με ισχύ εφ’ όρου ζωής. Απαιτείται ποσοστό κύριας πάθησης τουλάχιστον 67% ή κρίση ότι το άτομο βρίσκεται σε διαρκή κατάσταση που χρειάζεται υποστήριξη. Κατ’ εξαίρεση, δύνανται να συμμετάσχουν άτομα έως 75 ετών, εφόσον είχαν λάβει το επίδομα κίνησης πριν συμπληρώσουν το 67ο έτος ηλικίας τους.

Τα εισοδηματικά όρια

Το ετήσιο εισοδηματικό όριο καθορίζεται στα 35.000 ευρώ για μονοπρόσωπο νοικοκυριό. Αυτό προσαυξάνεται κατά 17.500 ευρώ για κάθε επιπλέον ενήλικο μέλος ή για το πρώτο ανήλικο μέλος μονογονεϊκού νοικοκυριού, και κατά 8.750 ευρώ για κάθε επιπλέον ανήλικο μέλος. Απαραίτητη προϋπόθεση είναι η διαμονή σε κατοικία. Όσοι δεν διαθέτουν ακόμη κατοικία, θα μπορούν να υποβάλουν αίτηση και να αξιολογηθούν, με την ένταξή τους να ενεργοποιείται μετά τη μετακόμισή τους.

Η διαδικασία των αιτήσεων

Οι αιτήσεις θα υποβάλλονται ψηφιακά μέσω της ιστοσελίδας prosopikosvoithos.gov.gr. Τα στοιχεία θα ελέγχονται αυτοματοποιημένα από τα δημόσια μητρώα, και με την υποβολή της αίτησης θα εκδίδεται άμεσα απόφαση επιλεξιμότητας και μοριοδότησης. Θα υπάρχει δυνατότητα ηλεκτρονικής υποβολής ενστάσεων. Μια εξειδικευμένη διεπιστημονική επιτροπή θα αξιολογεί τους αιτούντες με την υψηλότερη βαθμολογία στον χώρο διαμονής τους, και κατ’ εξαίρεση, μέσω τηλεδιάσκεψης. Η αξιολόγηση θα εστιάζει στις καθημερινές ανάγκες, τη λειτουργικότητα και τη συμβολή της προσωπικής βοήθειας στην εκπαίδευση, την εργασία και την κοινωνική συμμετοχή. Η ήδη παρεχόμενη υποστήριξη από συγγενικό ή άλλο πρόσωπο δεν θα επηρεάζει αρνητικά τον αιτούντα.

Υψηλότερες αμοιβές

Μία από τις σημαντικότερες αλλαγές είναι η αύξηση της μηνιαίας προσωπικής βοήθειας. Συγκεκριμένα, από την 1η Ιανουαρίου 2027, η μηνιαία αξία της προσωπικής βοήθειας θα κυμαίνεται ως εξής: έως 416 ευρώ για μικρή ανάγκη, έως 831 ευρώ για μέτρια ανάγκη, έως 1.352 ευρώ για μεγάλη ανάγκη, και έως 1.939 ευρώ για απόλυτη και διαρκή εξάρτηση. Η κατάταξη θα γίνεται από ειδικές επιτροπές μετά από αξιολόγηση των αναγκών του κάθε ωφελούμενου.

Η επιλογή των βοηθών

Κάθε ωφελούμενος θα έχει τη δυνατότητα να επιλέγει από το Μητρώο, από έναν έως τέσσερις Προσωπικούς Βοηθούς για ωριαία παροχή υπηρεσιών, ή έναν Προσωπικό Βοηθό σε καθεστώς συνοίκησης. Η ωριαία αποζημίωση (μεικτή) θα κυμαίνεται από 6 έως 7 ευρώ. Στην περίπτωση συνοίκησης, η μηνιαία αποζημίωση (μεικτή) θα ανέρχεται σε 1.200 ευρώ, με τον ωφελούμενο να λαμβάνει επιπλέον οικονομική ενίσχυση 250 ευρώ μηνιαίως. Σε ορεινούς και νησιωτικούς δήμους με πληθυσμό έως 5.000 κατοίκους, οι ωφελούμενοι θα μπορούν να επιλέγουν ως Προσωπικό Βοηθό τον/τη σύζυγό τους, το πρόσωπο με το οποίο έχουν συνάψει σύμφωνο συμβίωσης, ή συγγενή α’ ή β’ βαθμού εξ αίματος ή εξ αγχιστείας. Οι υποψήφιοι Προσωπικοί Βοηθοί πρέπει να είναι ηλικίας από 18 έως 67 ετών, να έχουν δικαίωμα εργασίας στην Ελλάδα και να πληρούν τα προβλεπόμενα κριτήρια. Η οριστική εγγραφή τους στο Μητρώο θα απαιτεί την επιτυχή ολοκλήρωση δωρεάν ψηφιακού προγράμματος εκπαίδευσης του Οργανισμού Προνοιακών Επιδομάτων και Κοινωνικής Αλληλεγγύης.

Η πρόβλεψη για τους σημερινούς ωφελούμενους

Κατά το πιλοτικό πρόγραμμα, που χρηματοδοτήθηκε από το Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας, εντάχθηκαν 1.825 άτομα με αναπηρία και απασχολήθηκαν 3.043 Προσωπικοί Βοηθοί. Όσοι είχαν λάβει τουλάχιστον 60 ημέρες Προσωπικής Βοήθειας έως τις 30 Ιουνίου 2026, ή κατοικούσαν μόνιμα σε ορεινό ή νησιωτικό δήμο με πληθυσμό έως 5.000 κατοίκους, θα παραμείνουν ωφελούμενοι έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Για τη συνέχιση της συμμετοχής τους από την 1η Ιανουαρίου 2027, θα υποβάλουν μόνο Δήλωση Συναίνεσης, χωρίς νέα διαδικασία ελέγχου επιλεξιμότητας, μοριοδότησης ή επαναξιολόγησης. Όσοι είχαν ενεργό συμφωνητικό στις 30 Ιουνίου 2026, αλλά δεν εμπίπτουν στην παραπάνω κατηγορία, θα παραμείνουν επίσης ωφελούμενοι έως τις 31 Δεκεμβρίου 2026. Για να συνεχίσουν από την 1η Ιανουαρίου 2027, θα υποβάλουν νέα αίτηση συμμετοχής, ακολουθώντας την ίδια διαδικασία που θα ισχύει για τους νέους αιτούντες. Οι υπόλοιποι συμμετέχοντες στο πιλοτικό πρόγραμμα θα πρέπει να υποβάλουν νέα αίτηση από την αρχή.