Διπλωματική Κατακραυγή Ωθεί την Τουρκία σε Ασφυξία: Η Άγκυρα Αιφνιδιάζεται από τη Διεθνή Αντίδραση στο Τουρκολιβυκό Μνημόνιο
Ο Κυριάκος Μητσοτάκης, από το βήμα του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, δήλωσε κατηγορηματικά: «Η γεωγραφία δεν μπορεί να ξαναγραφτεί και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν μπορούν να διαγραφούν με το να χαράσσονται αυθαίρετες γραμμές σε έναν χάρτη». Η κίνηση αυτή πυροδότησε κοινή καταδίκη από Αίγυπτο, Μπαχρέιν, Ελλάδα, Κύπρο και την Ευρωπαϊκή Ένωση, ενώ οι ΗΠΑ διόρθωσαν την τακτική των ίσων αποστάσεων. Ακόμα και ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ τάχθηκε κατά των παραβιάσεων του Δικαίου της Θάλασσας. Παράλληλα, διανύεται κρίσιμη εβδομάδα για το καλώδιο ηλεκτρικής διασύνδεσης Ελλάδας – Κύπρου, καθώς αναμένεται η έκδοση NAVTEX για τις έρευνες βυθού.
Του ΠΑΝΑΓΗ ΓΑΛΙΑΤΣΑΤΟΥ – ΠΗΓΗ: Realnews
Η σθεναρή διπλωματική κινητοποίηση της Αθήνας, αμέσως μετά την κύρωση του αμφιλεγόμενου τουρκολιβυκού μνημονίου από το Κοινοβούλιο της ανατολικής Λιβύης, απέδωσε τα αναμενόμενα αποτελέσματα, οδηγώντας την Άγκυρα σε κατάσταση αιφνιδιασμού λόγω της σφοδρότητας και της καθολικότητας της διεθνούς αντίδρασης.
Ήδη, προ δεκαημέρου, η Άγκυρα είχε εκφράσει έντονη δυσφορία για τη σύσσωμη καταδίκη του μνημονίου από την Ε.Ε. και τα ευρωπαϊκά θεσμικά όργανα, καθώς και για τη σαφή αντίθεση που δήλωσε η Αίγυπτος. Ο Αιγύπτιος υπουργός Εξωτερικών, Μπαντρ Αμπντελάτι, επανέλαβε αυτή τη θέση δημοσίως εντός της Άγκυρας, παρουσία του Τούρκου ομολόγου του, Χακάν Φιντάν. Επιπλέον, η κοινή δήλωση του Μπ. Αμπντελάτι με τον Έλληνα υπουργό Εξωτερικών, Γιώργο Γεραπετρίτη, σχετικά με την έναρξη συζητήσεων για την επέκταση της ελληνοαιγυπτιακής ΑΟΖ, προκάλεσε σοβαρές ανησυχίες στους Τούρκους διπλωμάτες.
Την προηγούμενη εβδομάδα, η Ελλάδα, ασκώντας την προεδρία του Συμβουλίου Ασφαλείας του ΟΗΕ, συνέχισε την άσκηση διπλωματικής πίεσης, δημιουργώντας έναν ασφυκτικό κλοιό γύρω από τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν. Την περασμένη Δευτέρα, ο υπουργός Εξωτερικών Γ. Γεραπετρίτης, εκπροσωπώντας την Αίγυπτο, την Κύπρο, το Μπαχρέιν, τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, την Ευρωπαϊκή Ένωση και την Ελλάδα, χαρακτήρισε το τουρκολιβυκό μνημόνιο «ψευδεπίγραφο», επισημαίνοντας ότι εγείρει σοβαρές ανησυχίες για την περιφερειακή ασφάλεια και σταθερότητα, ενώ αποτελεί «μια ευρύτερη πρόκληση για τη διεθνή έννομη τάξη».
«Το εν λόγω μνημόνιο παραμένει άκυρο και ανυπόστατο, αντίκειται στο Διεθνές Δίκαιο και δεν μπορεί να αποτελέσει νόμιμη βάση για την οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών ούτε να παραγάγει έννομα αποτελέσματα για τρίτα κράτη», τονίζεται στη δήλωση. Ταυτόχρονα, μέσω των ενεργειών της ελληνικής πρεσβείας στην Ουάσιγκτον και της συνδρομής της αμερικανικής πρεσβείας στην Αθήνα, επετεύχθη η τροποποίηση της αρχικής δήλωσης του Στέιτ Ντιπάρτμεντ, η οποία αρχικά τηρούσε «ίσες αποστάσεις» για την κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου. Η νέα δήλωση χαρακτηρίζει πλέον την εξέλιξη αυτή «μια μη εποικοδομητική και προκλητική εξέλιξη».
Επιπλέον, ο γενικός γραμματέας του ΟΗΕ Αντόνιο Γκουτέρες, ο οποίος συνήθως τηρεί ουδέτερη στάση σε τέτοιες διενέξεις, τοποθετήθηκε κατηγορηματικά κατά του τουρκολιβυκού μνημονίου, δηλώνοντας ότι «κάθε ενέργεια που δεν συνάδει με τη Σύμβαση των Ηνωμένων Εθνών για το Δίκαιο της Θάλασσας δεν θα πρέπει να γίνεται αποδεκτή», και υπογραμμίζοντας ότι «η ισχύς του δικαίου πρέπει να υπερισχύει του δικαίου της ισχύος».
ΣΥΝΕΧΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ
Την απάτησε, την έπεισε να παραιτηθεί από τη δουλειά, την άφησε έγκυο και τώρα θέλει διαζύγιο – «Βίωσα την απόλυτη προδοσία»
Πλάκα: Απολογούνται σήμερα οι τρεις κατηγορούμενοι για τη φονική έκρηξη με τους 6 νεκρούς – Οι κατηγορίες και τα ντοκουμέντα της τραγωδίας
Δίκη για τα Τέμπη: Στο βήμα του μάρτυρα σήμερα ο αδελφός του Βάιου Βλάχου – Τα έγγραφα που περιμένει το δικαστήριο
LIVE η κίνηση: Μποτιλιάρισμα στα δύο ρεύματα της Εθνικής Οδού Αθηνών – Λαμίας – Καθυστερήσεις άνω των 30 λεπτών στην Αττική Οδό
Διαβάστε όλα τα τελευταία νέα στη
ροή ειδήσεων του enikos.gr
Κλιμάκωση
Η πίεση της Αθήνας κορυφώθηκε με την ομιλία του πρωθυπουργού στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, μια από τις πιο ηχηρές παρεμβάσεις της Ελλάδας στον Οργανισμό τα τελευταία χρόνια. Ο Κυριάκος Μητσοτάκης τόνισε ότι το Διεθνές Δίκαιο δεν μπορεί να εφαρμόζεται επιλεκτικά και οι κανόνες που διέπουν τις θάλασσες δεν μπορούν να αναδιατυπωθούν για να εξυπηρετήσουν μεμονωμένες κρατικές φιλοδοξίες, προχωρώντας στην αναλυτική αποδόμηση του τουρκολιβυκού μνημονίου.
«Το αποκαλούμενο τουρκολιβυκό μνημόνιο για οριοθέτηση θαλάσσιων ζωνών αποτελεί κατάφωρη παραβίαση των θεμελιωδών αρχών του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας. Είναι παράνομο, είναι αυθαίρετο και αντιβαίνει στη γεωγραφία την ίδια. Η Τουρκία και η Λιβύη δεν έχουν -το επαναλαμβάνω, δεν έχουν- αντικείμενες ή παρακείμενες ακτές. Ωστόσο, έχουν επιχειρήσει να καθορίσουν ένα τεχνητό θαλάσσιο σύνορο μεταξύ τους. Αυτό είναι παράλογο. Δεν υπάρχει προηγούμενο -να το επαναλάβω, δεν υπάρχει προηγούμενο- για μια τέτοια διαγώνια οριοθέτηση», δήλωσε ο πρωθυπουργός, χρησιμοποιώντας και έναν χάρτη για να επεξηγήσει τις θέσεις του.
«Απλώς κοιτάξτε τη γεωγραφία. Η Τουρκία και η Λιβύη έχουν προσπαθήσει ουσιαστικά να χαράξουν ένα θαλάσσιο σύνορο μεταξύ τους, σαν να μην υπάρχουν τα ελληνικά νησιά που βρίσκονται ανάμεσα στις ακτές τους… Όμως, η γεωγραφία δεν μπορεί να ξαναγραφτεί. Και τα κυριαρχικά δικαιώματα δεν μπορούν να διαγραφούν με το να χαράσσονται αυθαίρετες γραμμές σε έναν χάρτη», υπογράμμισε ο Κυριάκος Μητσοτάκης, προσθέτοντας: «Η Μεσόγειος μοιράζεται μεταξύ 21 παραθαλάσσιων κρατών.
Τα θαλάσσια σύνορα προορίζονται για οριοθέτηση μεταξύ γειτονικών κρατών, όχι απλώς μεταξύ φίλων. Η συμφωνία οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών που συνήφθη μεταξύ της Ελλάδας και της Αιγύπτου, το 2020, αποτελεί πρότυπο για τον τρόπο με τον οποίο γειτονικά κράτη μπορούν να καταλήξουν σε αμοιβαία συμφωνημένες λύσεις, σε πλήρη ευθυγράμμιση με το Διεθνές Δίκαιο.
Η Ελλάδα και η Αίγυπτος έχουν αντικείμενες ακτές. Χωρίς σεβασμό στους κοινούς κανόνες, “η θάλασσά μας” (Mare Nostrum) κινδυνεύει να μετατραπεί σε μια ζούγκλα ανταγωνιστικών διεκδικήσεων και ιδιοτελών ρυθμίσεων. Φανταστείτε η Ελλάδα και η Τυνησία να αποφάσιζαν να οριοθετήσουν θαλάσσιες ζώνες μεταξύ τους σαν να μην υπήρχαν καθόλου η Σικελία και η Μάλτα. Θα θεωρούσε κανείς, σοβαρά, νόμιμη μια τέτοια ρύθμιση;».
Κυριαρχικά δικαιώματα
Όπως ανέδειξε ο πρωθυπουργός, το Διεθνές Δίκαιο είναι απολύτως σαφές: τα νησιά δικαιούνται θαλάσσιες ζώνες, συμπεριλαμβανομένων της υφαλοκρηπίδας και της Αποκλειστικής Οικονομικής Ζώνης… «Καμία συμφωνία μεταξύ δύο κρατών δεν μπορεί να στερήσει από τρίτο κράτος τα κυριαρχικά του δικαιώματα. Και καμία διμερής συμφωνία δεν μπορεί να υπερισχύει του Διεθνούς Δικαίου.
Το τουρκολιβυκό μνημόνιο παραβιάζει αυτές τις θεμελιώδεις αρχές. Δεν παράγει έννομα αποτελέσματα όσον αφορά τα κυριαρχικά δικαιώματα της Ελλάδας. Και η πρόσφατη επικύρωσή του από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης δεν μπορεί να μετατρέψει ένα παράνομο μνημόνιο σε νόμιμη συμφωνία», τόνισε ο πρωθυπουργός, επισημαίνοντας παράλληλα ότι το παράνομο μνημόνιο δεν μπορεί να λειτουργήσει ως πρόσχημα «για την αμφισβήτηση νόμιμων δραστηριοτήτων στη θάλασσα ή για την παρεμπόδιση στρατηγικών έργων συνδεσιμότητας».
Η παρέμβαση του Κυριάκου Μητσοτάκη προκάλεσε έντονη αντίδραση στην τουρκική κυβέρνηση και στον Τούρκο μόνιμο αντιπρόσωπο στον ΟΗΕ, Αχμέντ Γιλντίζ.
«Το Συμβούλιο αυτό δεν είναι δικαιοδοτικό όργανο οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών. Ενας χάρτης μπορεί να απεικονίζει έναν ισχυρισμό, αλλά δεν μπορεί να τον κρίνει νομικά», δήλωσε ο Τούρκος διπλωμάτης, υπερασπιζόμενος τη νομιμότητα της συμφωνίας του 2019 και υποστηρίζοντας επιπλέον ότι πολιτικές διακηρύξεις άλλων κρατών δεν υποκαθιστούν δικαστική απόφαση, ούτε μπορούν να ακυρώσουν επιλογές κυρίαρχου κράτους. Στο επίκεντρο της τοποθέτησής του βρέθηκε το ζήτημα της επήρειας των νησιών.
Η Άγκυρα, όπως διευκρίνισε, δεν αμφισβητεί την ύπαρξη, τον πληθυσμό ή την ελληνική κυριαρχία σε αυτά. «Το νομικό ζήτημα είναι διαφορετικό. Αφορά την επήρεια που πρέπει να αποδίδεται στα νησιά κατά την οριοθέτηση επικαλυπτόμενων θαλάσσιων διεκδικήσεων», ανέφερε, επικαλούμενος τη διεθνή νομολογία και ειδικές γεωγραφικές περιστάσεις. Ο Τούρκος εκπρόσωπος υπενθύμισε επίσης ότι η χώρα του δεν είναι συμβαλλόμενο μέρος στη Σύμβαση του ΟΗΕ για το Δίκαιο της Θάλασσας και αμφισβήτησε ότι κάθε διάταξή της δεσμεύει αυτομάτως τα μη συμβαλλόμενα κράτη.
Στον Α. Γιλντίζ απάντησε άμεσα η Ελληνίδα μόνιμη αντιπρόσωπος, Αγλαΐα Μπαλτά, απορρίπτοντας τις τουρκικές αιτιάσεις και επαναλαμβάνοντας ότι το μνημόνιο αντιβαίνει στη γεωγραφική πραγματικότητα και στο Διεθνές Δίκαιο, και ότι η πρόσφατη επικύρωσή του από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης δεν μπορεί να μεταβάλει τη νομική του φύση.
Η αρνητική τροπή που πήραν τα πράγματα σε διπλωματικό επίπεδο μετά την κύρωση του τουρκολιβυκού μνημονίου ανησύχησε τον Ρετζέπ Ταγίπ Ερντογάν, ο οποίος στην ομιλία του για την επέτειο ίδρυσης του τουρκικού κράτους επανέλαβε τις απειλές του.
«Όπως η ιδρυτική βούληση της δημοκρατίας μας, πριν από 103 χρόνια, γονάτισε τις επτά δυνάμεις και απελευθέρωσε αυτή την πατρίδα από την κατοχή, έτσι και εμείς είμαστε αποφασισμένοι να εξουδετερώσουμε με τον ίδιο τρόπο όσους επιχειρούν να μπουν ανάμεσα σε εμάς και στους στόχους μας», δήλωσε χαρακτηριστικά.
Ο Ερντογάν, ωστόσο, δέχθηκε σφοδρή κριτική για την εξωτερική πολιτική της Τουρκίας από τον αρχηγό του Νέου Κόμματος, Οζγκιούρ Οζέλ, ο οποίος τον κατηγόρησε για διαδοχικές διπλωματικές αποτυχίες απέναντι στην Ελλάδα, την Ευρωπαϊκή Ένωση και τις Ηνωμένες Πολιτείες.
«Η Συμφωνία με τη Λιβύη δεν αρκεί για την προστασία των δικαιωμάτων μας στην ανατολική Μεσόγειο. Οι διαταραγμένες σχέσεις με την Αίγυπτο […] οδήγησαν τον Ερντογάν να περιμένει στην πόρτα του Σίσι. Η συμφωνία που υπέγραψε η Αίγυπτος με την Ελλάδα γίνεται αποδεκτή από όλους, ενώ η συμφωνία μας με τη Λιβύη -η οποία υπεγράφη από δύο κυρίαρχα κράτη- επικρίνεται, καταδικάζεται και δεν γίνεται αποδεκτή από αυθάδειους Ευρωπαίους. Σε αυτή την κατάσταση μας έφεραν το AKP, που στερείται διορατικότητας, και οι παράλογοι ελιγμοί της εξωτερικής πολιτικής του».
Ο Οζ. Οζέλ καυτηρίασε τον αποκλεισμό της Τουρκίας από το πρόγραμμα SAFE και το «Made in Europe», επεσήμανε πως «για να κλειστεί ένα ραντεβού με τον Τραμπ, η Τουρκία αγόρασε 250 Boeing και υγροποιημένο φυσικό αέριο (LNG) σε υπέρογκες τιμές χωρίς κάποιο αντάλλαγμα», ενώ κατηγόρησε και τον Χ. Φιντάν για υποχωρητικότητα απέναντι στην Ελλάδα.
Σε αυτό το κλίμα έντασης στις διμερείς σχέσεις, ξεκινά μια ιδιαίτερα κρίσιμη εβδομάδα για την ηλεκτρική διασύνδεση Κρήτης – Κύπρου. Το πλοίο «Abeille Marengo», το οποίο έχει ναυλώσει η γαλλική εταιρεία Nexans, κατασκευάστρια του καλωδίου, κατέπλευσε την Τρίτη στο Ηράκλειο και αναμένεται η έκδοση της απαραίτητης NAVTEX. Το πλοίο θα χρησιμοποιήσει την Κρήτη ως βάση για τις εργασίες, οι οποίες σχεδιάζεται να ξεκινήσουν νοτιοανατολικά της Καρπάθου και να συνεχιστούν προς την Κύπρο. Σύμφωνα με πληροφορίες, η NAVTEX αναμένεται να εκδοθεί έως το τέλος της ερχόμενης εβδομάδας.
Η άφιξη του «Abeille Marengo» στην Κρήτη συνέπεσε με την τηλεφωνική επικοινωνία του Εμανουέλ Μακρόν με τον Ερντογάν, αν και οι επίσημες ανακοινώσεις δεν ανέφεραν συζήτηση για το καλώδιο. Ωστόσο, σύμφωνα με πληροφορίες, υπάρχει δίαυλος επικοινωνίας μεταξύ της γαλλικής και της τουρκικής κυβέρνησης για το θέμα.
Ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών, Χ. Φιντάν, δήλωσε ότι η Άγκυρα δεν αντιτίθεται στο καλώδιο, υπό την προϋπόθεση ότι θα λάβει γραπτή ενημέρωση για τις εργασίες και τις συντεταγμένες του. Ο Γ. Γεραπετρίτης έχει διατυπώσει τη θέση της ελληνικής κυβέρνησης, με σαφή διάκριση μεταξύ άδειας και ενημέρωσης.
«Η Ελλάδα είναι η μόνη χώρα από την οποία θα ζητηθεί άδεια», ανέφερε, προσθέτοντας ότι μετά την ελληνική αδειοδότηση θα μπορούσε να υπάρξει ενημέρωση για τις έρευνες και την πόντιση, υπό τον όρο ότι θα διευκρινίζεται ρητά πως δεν πρόκειται για διαδικασία αδειοδότησης. Σύμφωνα με πληροφορίες, η ενημέρωση προς την Τουρκία για τις εργασίες του πλοίου έχει ήδη γίνει γραπτώς με τη μορφή communique, που περιλαμβάνει αυτές τις προϋποθέσεις, από τη γαλλική πρεσβεία στην Άγκυρα.
