Η Χρονιά-Ορόσημο του 2025 στην Παγκόσμια Οικονομία

Το 2025 δεν ήταν απλώς μια ευνοϊκή χρονιά για τις χρηματοοικονομικές αγορές. Σηματοδότησε μια καθοριστική περίοδο για τη συγκέντρωση πλούτου στο ανώτερο στρώμα της παγκόσμιας οικονομίας. Οι 500 πλουσιότεροι άνθρωποι του κόσμου αύξησαν τη συνολική τους καθαρή περιουσία κατά 2,2 τρισεκατομμύρια δολάρια, φτάνοντας το συνολικό ποσό στα 11,9 τρισεκατομμύρια δολάρια — ένα ποσό που υπερβαίνει το συνολικό ετήσιο ΑΕΠ των Γερμανίας και Ιαπωνίας μαζί.

Σύμφωνα με τον δείκτη Bloomberg Billionaires Index, η εντυπωσιακή αύξηση του πλούτου των υπερπλουσίων το 2025 δεν προήλθε από γενικευμένη οικονομική ανάπτυξη αλλά από τη δραματική άνοδο συγκεκριμένων κλάδων όπως η τεχνητή νοημοσύνη και οι μεγάλες τεχνολογικές επιχειρήσεις που θεωρούνται οι κύριοι «ωφελημένοι» της νέας ψηφιακής εποχής.

Η άνοδος στις χρηματιστηριακές αγορές, ιδίως οι μετοχές κολοσσών της τεχνολογίας, λειτούργησε ως καταλύτης για την απόκτηση πλούτου μιας μικρής ομάδας ανθρώπων.

Εταιρείες με τεράστιες κεφαλαιοποιήσεις όπως η Tesla, η Nvidia και η Amazon είδαν τις αξίες τους να εκτινάσσονται στα ύψη. Αυτές οι αυξήσεις μεταφέρθηκαν άμεσα στους ιδρυτές και τους βασικούς μετόχους τους. Στην κορυφή βρίσκεται ο Elon Musk,με καθαρή περιουσία που εκτιμάται στα 632 δισεκατομμύρια δολάρια — ενώ είναι διπλάσια από αυτήν του δεύτερου στη λίστα Larry Page. Μόνο μέσα στο έτος αυτό, ο Musk είδε τον πλούτο του να αυξάνεται κατά περίπου 190 δισεκατομμύρια δολάρια — ποσό ισοδύναμο με την καθαρή αξία εθνικών οικονομιών μέσου μεγέθους.

Η περίπτωση του Musk υπογραμμίζει μια ευρύτερη τάση: Η αξία της tesla πλέον δεν βασίζεται αποκλειστικά στις πωλήσεις αυτοκινήτων αλλά στο αφήγημα γύρω από την τεχνητή νοημοσύνη και την αυτόνομη οδήγηση. Παρόμοιες είναι οι εξελίξεις σε άλλες μεγάλες εταιρείες τεχνολογίας όπου οι αποτιμήσεις αντανακλούν προσδοκίες κυριαρχίας στον τομέα της AI αντί για τα σημερινά οικονομικά αποτελέσματα.

Για παράδειγμα, η Alphabet κατέγραψε αύξηση περίπου 65% στη χρηματιστηριακή της αξία μέσα στο έτος φτάνοντας τα 3,8 τρισεκατομμύρια δολάρια κι έτσι αναδείχθηκε σε μία από τις πιο πολύτιμες εταιρείες στον κόσμο. Αντίστοιχα γεγονός αποτέλεσε η Nvidia που έγινε σύμβολο της έκρηξης στον τομέα των AI καθώς η ζήτηση για τα chips της ανέβασε την κεφαλαιοποίησή της σε ιστορικό επίπεδο στα 5 τρισεκατομμύρια δολάρια.

Aυτό έχει οδηγήσει σε μια χωρίς προηγούμενο συγκέντρωση πλούτου: Το σύνολο των σχεδόν 11,9 τρισεκατομμυρίων δολαρίων που κατέχουν οι κορυφαίοι πάροχοι ξεπερνάει το ΑΕΠ πολλών ανεπτυγμένων χωρών και αναδεικνύει σοβαρές ανισότητες στην παρούσα παγκόσμια οικονομική κατάσταση. Ταυτόχρονα προκαλεί ανησυχίες σχετικά με την πιθανότητα δημιουργίας φούσκας αποτίμησης καθώς επίσης κι έναν συσχετισμό ισχύος πολύ περιορισμένο προς όφελος μιας μικρής ελίτ.»