Ενεργειακή Κρίση: Πόσο Θα Διαρκέσει Παρά την Εκεχειρία – Βαθιές οι Επιδράσεις

Η εύθραυστη εκεχειρία μεταξύ ΗΠΑ και Ιράν, αν και αρχικά χαιρετίστηκε με ανακούφιση από τις αγορές και τους εμπόρους πετρελαίου, προσφέροντας μια αχτίδα αισιοδοξίας για την εκτόνωση της ενεργειακής κρίσης, φαίνεται να έχει περιορισμένη διάρκεια. Αυτή η αισιοδοξία επισκιάζεται από τις συνεχιζόμενες επιθέσεις σε ζωτικές υποδομές, τα ισραηλινά πλήγματα στον Λίβανο και τις πρόσφατες απειλές του Trump για αποκλεισμό όλων των λιμανιών του Ιράν και των Στενών του Ορμούζ.

Σύμφωνα με ρεπορτάζ της Καθημερινής, οι αναλυτές συμφωνούν ότι το πετρελαϊκό σοκ που προκλήθηκε από το κλείσιμο των Στενών του Ορμούζ θα χρειαστεί σημαντικό χρόνο για να εκτονωθεί. Το Bloomberg, επικαλούμενο στοιχεία του Kpler, αναφέρει ότι πάνω από 800 πλοία έχουν εγκλωβιστεί στον Περσικό Κόλπο, με το 70% αυτών να μεταφέρει πετρέλαιο, καύσιμα και προϊόντα πετρελαίου.

Με το Ιράν να διαμηνύει ότι θα παρακολουθεί τα πλοία για όπλα και θα απαιτεί διόδια σε κρυπτονομίσματα, η ροή αναμένεται να παραμείνει χαμηλότερη από το συνηθισμένο, καθυστερώντας τη διοχέτευση του συσσωρευμένου φορτίου στις αγορές. Ο επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας (ΙΕΑ), Φατίχ Μπιρόλ, προειδοποίησε ότι η τρέχουσα ενεργειακή κρίση είναι πιο σοβαρή από τις τρεις μεγαλύτερες πετρελαϊκές κρίσεις της ιστορίας (1973, 1979) και το σοκ του πολέμου στην Ουκρανία (2022) μαζί. Η τιμή του πετρελαίου Brent σημείωσε άνοδο σχεδόν 60% κατά τη διάρκεια των έξι εβδομάδων του πολέμου, και ακόμη και αν τα Στενά του Ορμούζ ανοίξουν, η αποκατάσταση της παραγωγής ενέργειας στην περιοχή θα απαιτήσει χρόνο. Η Αννα-Κάισα Ιτκονεν, εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για θέματα Ενέργειας, τόνισε ότι η κρίση δεν θα είναι βραχύβια.

Εν μέσω αυτής της αβεβαιότητας, μεγάλες ναυτιλιακές εταιρείες, όπως η Maersk, ζητούν ρητές διαβεβαιώσεις ασφαλείας πριν από την επανέναρξη των δρομολογίων, δηλώνοντας ότι η συμφωνία εκεχειρίας δεν παρέχει ακόμη τις απαραίτητες διασφαλίσεις. Ο διευθύνων σύμβουλος της Hapag-Lloyd, Ρολφ Χάμπεν, εκτιμά ότι τα παγκόσμια ναυτιλιακά δίκτυα θα χρειαστούν τουλάχιστον δύο μήνες για να ομαλοποιηθούν, ακόμη και με τήρηση της κατάπαυσης του πυρός.

Οι ζημιές στις ενεργειακές εγκαταστάσεις του Κόλπου, που προκλήθηκαν από ιρανικές επιθέσεις, παραμένουν άγνωστης έκτασης. Ο υπουργός Ενέργειας του Κατάρ, Σάαντ αλ Κάμπι, ανέφερε ότι τα πλήγματα σε εγκαταστάσεις υγροποιημένου φυσικού αερίου μπορούν να περιορίσουν την εξαγωγική ικανότητα της χώρας κατά 17% για έως και πέντε χρόνια. Δεκάδες διυλιστήρια, εγκαταστάσεις αποθήκευσης και κοιτάσματα πετρελαίου και φυσικού αερίου σε τουλάχιστον εννέα χώρες δέχτηκαν επιθέσεις, με αποτέλεσμα τη διακοπή του 10% ή και περισσότερο του παγκόσμιου εφοδιασμού πετρελαίου. Οι εξαγωγές από Ιράκ, Κουβέιτ, Ομάν, Κατάρ, Σαουδική Αραβία και ΗΑΕ μειώθηκαν κατά 44% τον Μάρτιο σε σχέση με τον Φεβρουάριο, σύμφωνα με την Kpler.

Παρά τον περιορισμένο αριθμό εγκαταστάσεων που φαίνεται να έχουν υποστεί καταστροφικά πλήγματα, οι ακριβείς πληροφορίες παραμένουν ελλιπείς. Το παράδειγμα του εργοστασίου εξαγωγής φυσικού αερίου Ρας Λαφάν του Κατάρ είναι ενδεικτικό. Ενώ τα άθικτα μέρη θα λειτουργήσουν προσωρινά, η QatarEnergy εκτιμά ότι η επισκευή και επαναλειτουργία των κατεστραμμένων τμημάτων θα διαρκέσει χρόνια.

Οι αναλυτές δεν προβλέπουν άμεση υποχώρηση των τιμών του πετρελαίου στα προπολεμικά επίπεδα των 60 δολαρίων το βαρέλι. Η ανάγκη αναπλήρωσης στρατηγικών αποθεμάτων και η επιδιόρθωση των ζημιών αναμένεται να διατηρήσουν τις τιμές σε υψηλά επίπεδα.

Κανένα Όπλο Αυταπάτης

«Παρά την παύση των εχθροπραξιών, «δεν πρέπει να έχουμε καμία ψευδαίσθηση ότι αυτή η κρίση που επηρεάζει τις τιμές της ενέργειας θα είναι βραχύβια. Δεν θα είναι», σχολίασε η Αννα-Κάισα Ιτκονεν, εκπρόσωπος της Ευρωπαϊκής Επιτροπής για θέματα Ενέργειας.

Ζημιές σε Υποδομές

«Οι ιρανικές επιθέσεις προκάλεσαν ζημιές σε εγκαταστάσεις υγροποιημένου φυσικού αερίου, αρκετές για να περιορίσουν το 17% της εξαγωγικής ικανότητας του Κατάρ μέχρι και πέντε χρόνια», δήλωσε ο υπουργός Ενέργειας της χώρας Σάαντ αλ Κάμπι.

Μακροχρόνια Αναστάτωση

«Βρισκόμαστε αντιμέτωποι με ένα μεγάλο ενεργειακό σοκ, το οποίο συνδυάζει ένα πετρελαϊκό σοκ, ένα σοκ φυσικού αερίου και ένα σοκ τροφίμων. Πρόκειται για μια μεγάλη αναστάτωση για την οικονομία», σημειώνει ο Φατίχ Μπιρόλ, επικεφαλής του Διεθνούς Οργανισμού Ενέργειας.

Διαβάστε επίσης:

• Επιστροφή στην πυρηνική ενέργεια: Η νέα κρίση αλλάζει το τοπίο
• Σαουδική Αραβία: Αποκαταστάθηκε η λειτουργία του κρίσιμου αγωγού πετρελαίου
• ΗΠΑ: Γιατί οι τιμές της βενζίνης ανεβαίνουν εύκολα, αλλά πέφτουν δύσκολα

Ακολουθήστε το Money Review στο Google News