Πρόβλεψη IEA: Ο πόλεμος με το Ιράν αναμένεται να μειώσει την παγκόσμια ζήτηση πετρελαίου κατά 1 εκατομμύριο βαρέλια ημερησίως

Για πρώτη φορά μετά την πανδημία, αναμένεται να μειωθεί φέτος η παγκόσμια ζήτηση πετρελαίου. Ο πόλεμος με το Ιράν έχει προκαλέσει σημαντικές διαταραχές στην παραγωγή, τις εξαγωγές και τη γενικότερη οικονομική δραστηριότητα στη Μέση Ανατολή. Σύμφωνα με την μηνιαία έκθεσή του για την αγορά πετρελαίου, ο Διεθνής Οργανισμός Ενέργειας (IEA) προβλέπει ότι η παγκόσμια κατανάλωση θα υποχωρήσει κατά 1 εκατομμύριο βαρέλια ημερησίως το 2026, σε σύγκριση με το προηγούμενο έτος. Αυτή αποτελεί την πρώτη ετήσια πτώση από το 2020, περίοδο κατά την οποία τα περιοριστικά μέτρα λόγω Covid-19 είχαν ακινητοποιήσει τις μετακινήσεις και την οικονομική δραστηριότητα.
Η πτώση αυτή δεν επηρεάζει ομοιόμορφα όλες τις περιοχές ή όλα τα είδη καυσίμων. Έναν κρίσιμο ρόλο διαδραμάτισε ο περιορισμός της κυκλοφορίας στα Στενά του Ορμούζ, που αποτελούν τη βασική θαλάσσια οδό για τις εξαγωγές πετρελαίου και φυσικού αερίου από τον Περσικό Κόλπο.

Ανάκαμψη από τα χαμηλά του Μαΐου
Η παγκόσμια ζήτηση υποχώρησε τον Μάιο στα 97,9 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, καταγράφοντας πτώση 5,3 εκατομμυρίων βαρελιών σε ετήσια βάση. Ο IEA εκτιμά ότι η κατανάλωση θα ανακάμψει σταδιακά. Η διαφορά σε σχέση με το 2025 αναμένεται να μειωθεί από 4,8 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως το δεύτερο τρίμηνο σε 1,7 εκατομμύρια το τρίτο τρίμηνο. Για το τελευταίο τρίμηνο του έτους, προβλέπεται επιστροφή σε αύξηση κατά 1,2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, κυρίως λόγω της εποχικής ζήτησης και της σταδιακής αποκατάστασης της προσφοράς καυσίμων. Για το 2027, ο οργανισμός αναμένει άνοδο της κατανάλωσης κατά 2 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως.
Ωστόσο, η ανάκαμψη δεν αναμένεται να είναι ούτε γρήγορη ούτε ομαλή. Η επικεφαλής του τμήματος αγορών πετρελαίου του IEA, Toril Bosoni, προειδοποίησε ότι η κατάσταση στην περιοχή παραμένει εξαιρετικά αβέβαιη και ασταθής.

Η προσφορά αυξήθηκε, αλλά παραμένει χαμηλή
Η παγκόσμια παραγωγή πετρελαίου παρουσίασε αύξηση τον Ιούνιο κατά 4,1 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, φτάνοντας τα 98,8 εκατομμύρια βαρέλια. Αυτό οφείλεται στη μερική επαναφορά των διελεύσεων από τα Στενά του Ορμούζ, γεγονός που επέτρεψε την επανεκκίνηση μέρους της παραγωγής στον Κόλπο. Παρά την άνοδο, η παραγωγή παρέμεινε 9,4 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως χαμηλότερη από τα επίπεδα που επικρατούσαν πριν από τον πόλεμο. Σε ετήσια βάση, η παγκόσμια προσφορά αναμένεται να μειωθεί κατά 3,7 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως το 2026, φτάνοντας τα 102,6 εκατομμύρια βαρέλια.
Οι συνολικές εξαγωγές πετρελαίου από τον Κόλπο αυξήθηκαν τον Ιούνιο κατά 6,5 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως, φτάνοντας τα 16,1 εκατομμύρια. Ωστόσο, παρέμειναν αισθητά χαμηλότερες από τα περίπου 24 εκατομμύρια βαρέλια που διακινούνταν καθημερινά πριν από την έναρξη του πολέμου.
Η αποκατάσταση ήταν ακόμη πιο αργή για τα διυλισμένα προϊόντα, καθώς βασικά εξαγωγικά διυλιστήρια της περιοχής δεν έχουν επιστρέψει σε πλήρη λειτουργία. Αυτό έχει περιορίσει τη διαθεσιμότητα βενζίνης και diesel, οδηγώντας τα περιθώρια διύλισης σε υψηλά τετραετίας.

Η πρόβλεψη εξαρτάται από τα Στενά του Ορμούζ
Ο IEA εκτιμά ότι η παγκόσμια αγορά θα μπορούσε να επιστρέψει σε πλεόνασμα προς το τέλος του έτους. Αυτή η πρόβλεψη, όμως, βασίζεται στην παραδοχή ότι οι ροές δεξαμενόπλοιων μέσω των Στενών του Ορμούζ θα συνεχίσουν να ανακάμπτουν. Μια νέα κλιμάκωση των εχθροπραξιών θα μπορούσε να περιορίσει εκ νέου τη ναυσιπλοΐα, να καθυστερήσει την επανεκκίνηση κοιτασμάτων και διυλιστηρίων και να ανατρέψει τις εκτιμήσεις για την προσφορά.
Οι νέες ανταλλαγές πυρών στον Κόλπο καταδεικνύουν, σύμφωνα με τον οργανισμό, ότι μια διαρκής ειρηνευτική συμφωνία αποτελεί βασική προϋπόθεση για την ομαλοποίηση της αγοράς πετρελαίου.
moneyreview.gr
Διαβάστε επίσης:
Τα εγκλωβισμένα πλοία έφυγαν από τον Περσικό Κόλπο – Αλλά το «back to normal» είναι δύσκολο
Αγορές καυσίμων: Σήματα για κρίση προσφοράς παρά την πτώση των τιμών πετρελαίου