Η Ελλάδα ενισχύει τις Ένοπλες Δυνάμεις με 11 νέα προγράμματα: Η Εποχή των Ιπτάμενων Τάνκερ Φτάνει

Η Πολεμική Αεροπορία μεταμορφώνεται σε στρατηγικό πλεονέκτημα για τις Ένοπλες Δυνάμεις, αποκτώντας απεριόριστες δυνατότητες. Όπως δήλωσε ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, τα ελληνικά μαχητικά θα μπορούν να επιχειρούν «για όσο χρόνο διαρκεί η βιολογική αντοχή του πιλότου και όχι για όσο χρόνο διαρκούν τα καύσιμα του αεροσκάφους», χάρη σε 11 νέα, εμβληματικά προγράμματα αναβάθμισης.

ΚΥΣΕΑ: Εγκρίθηκαν Σημαντικά Εξοπλιστικά Προγράμματα – «Η Ασπίδα του Αχιλλέα», τα C-390 και Υποβρύχια

Του Χρήστου Μαζανίτη

Μια ιστορική στιγμή για τις επιχειρησιακές δυνατότητες της χώρας σηματοδοτεί η απόφαση του Κυβερνητικού Συμβουλίου Εξωτερικών και Άμυνας (ΚΥΣΕΑ) να εγκρίνει ένα ολοκληρωμένο πακέτο έντεκα εξοπλιστικών προγραμμάτων, στο πλαίσιο της «Ατζέντας 2030». Στην καρδιά αυτού του αμυντικού μετασχηματισμού βρίσκεται η ενσωμάτωση της Πολεμικής Αεροπορίας στη στρατηγική ελίτ των αεροποριών που διαθέτουν δυνατότητες εναέριου ανεφοδιασμού.

ΚΥΣΕΑ: Συζητήσεις για Άμυνα, Μετανάστευση και Διεθνείς Εξελίξεις

Η απόκτηση τριών σύγχρονων αεριωθούμενων αεροσκαφών Embraer C-390 Millennium, μέσω διακρατικής συμφωνίας με την Πορτογαλία, ανοίγει νέους δρόμους. Ο Υπουργός Εθνικής Άμυνας, Νίκος Δένδιας, τόνισε ότι με τη χρήση αυτών των αεροσκαφών ως ιπτάμενα τάνκερ, τα ελληνικά μαχητικά θα μπορούν να επιχειρούν «για όσο χρόνο διαρκεί η βιολογική αντοχή του πιλότου και όχι για όσο χρόνο διαρκούν τα καύσιμα του αεροσκάφους».

Αλλαγή Νοοτροπίας

Η επιλογή του C-390 Millennium, αεροσκάφους βραζιλιάνικης σχεδίασης με σημαντική ευρωπαϊκή κατασκευή (από την πορτογαλική OGMA), δεν ήταν τυχαία. Αποτελεί την ενσάρκωση μιας ρεαλιστικής αναπροσαρμογής του αμυντικού σχεδιασμού της Αθήνας. Αρχικά, η Πολεμική Αεροπορία είχε επικεντρωθεί στην απόκτηση μεταχειρισμένων αεροσκαφών εναέριου ανεφοδιασμού KC-135 από τις ΗΠΑ. Ωστόσο, η αμερικανική πλευρά δεν μπορούσε να εγγυηθεί άμεση παραχώρηση, ενώ οι Επιτελείς της Πολεμικής Αεροπορίας επισήμαναν τους σοβαρούς κινδύνους υψηλού κόστους και χαμηλών διαθεσιμοτήτων που εγκυμονούσε η συντήρηση παλαιότερης γενιάς αεροσκαφών. Μπροστά σε αυτή την επιτακτική ανάγκη, η ελληνική ηγεσία στράφηκε στη λύση του C-390 Millennium, εξασφαλίζοντας μια υπερσύγχρονη πλατφόρμα διπλού ρόλου: ένα αεριωθούμενο μεταγωγικό με διπλάσια ταχύτητα από τα υπάρχοντα ελικοφόρα C-130 και ταυτόχρονα έναν πλήρως λειτουργικό σταθμό ανεφοδιασμού στον αέρα (AAR).

Στο πεδίο της μάχης, η μεταμόρφωση των επιχειρησιακών δυνατοτήτων της Πολεμικής Αεροπορίας είναι εντυπωσιακή. Έως σήμερα, τα ελληνικά μαχητικά αεροσκάφη (Viper, Rafale, Mirage) περιορίζονταν σημαντικά από την ακτίνα δράσης και την εσωτερική χωρητικότητα καυσίμου. Σε σενάρια επιχειρήσεων στην Ανατολική Μεσόγειο ή κατά την προστασία της Κύπρου, ο διαθέσιμος χρόνος παραμονής στην περιοχή ενδιαφέροντος (time on station) ήταν εξαιρετικά περιορισμένος.

Με τα C-390 σε ρόλο ιπτάμενων τάνκερ, τα ελληνικά μαχητικά αποκτούν τη δυνατότητα να παραμένουν στον αέρα για πολλές ώρες, να εκτελούν περιπολίες μάχης σε τεράστιες αποστάσεις και να πλήττουν στρατηγικούς στόχους σε βάθος, χωρίς την ανάγκη για συχνές προσγειώσεις ανεφοδιασμού. Επιπλέον, ως μεταγωγικά, τα C-390 προσφέρουν ικανότητα μεταφοράς φορτίου έως 26 τόνους, δυνατότητα μετατροπής σε κινητά νοσοκομεία και ταχύτατη μεταφορά δυνάμεων σε οποιοδήποτε σημείο της επικράτειας ή της Νοτιοανατολικής Μεσογείου.

Όπως τόνισε ο Νίκος Δένδιας: «Το πρώτο αεροσκάφος η χώρα θα το παραλάβει το 2027. Είναι αεριωθούμενα αεροσκάφη διπλάσιας ταχύτητας από τα μεταγωγικά που έχει τώρα η Πολεμική Αεροπορία, αλλά το κύριο χαρακτηριστικό που μας οδήγησε σε αυτή την απόφαση δεν είναι αυτό, παρότι η ταχύτητά τους είναι σημαντικό πλεονέκτημα. Δηλαδή, ο χρόνος μεταφοράς στην Κύπρο ή ο αριθμός των ταξιδιών στην Κύπρο, για παράδειλεσμα, μπορεί να διπλασιαστεί. Είναι η δυνατότητα που έχουν αυτά τα αεροσκάφη να έχουν συγχρόνως διπλό ρόλο – δηλαδή χωρίς μετατροπή -, ως σκάφη και Μεταφοράς Προσωπικού αλλά και Ιπτάμενου Τάνκερ».

Ωστόσο, είναι σημαντικό να σημειωθεί ότι για τα ελληνικά μαχητικά, η έκδοση KC-390 (ιπτάμενα τάνκερ) έχει πιστοποιηθεί μόνο για τα Rafale και θεωρητικά θα μπορεί να ανεφοδιάσει και τα Mirage 2000-5. Χρησιμοποιεί το σύστημα ανεφοδιασμού Hose and Drogue (εύκαμπτος σωλήνας και καλάθι) και είναι πιστοποιημένο ή σε διαδικασία πλήρους ενσωμάτωσης για τον ανεφοδιασμό των εξής μαχητικών αεροσκαφών:

• Saab Gripen C/D & E/F (F-39 Gripen)
• Dassault Rafale
• F-5 Tiger II (εκσυγχρονισμένα F-5M της Βραζιλίας)
• AMX International (A-1M της Βραζιλίας)

Τα F-16 χρησιμοποιούν κυρίως το σύστημα Flying Boom (τηλεσκοπικός σωλήνας), το οποίο το KC-390 δεν διαθέτει. Ωστόσο, στο πλαίσιο της επικείμενης απόκτησής του από την Ελληνική Πολεμική Αεροπορία και άλλες χώρες του ΝΑΤΟ, υλοποιούνται προγράμματα δοκιμών και πιστοποιήσεων (συμπεριλαμβανομένων των F-15E, F-18E/F και C-17) προκειμένου να διευρυνθεί πλήρως η διαλειτουργικότητα. Δεν έχει διευκρινιστεί εάν το κόστος πιστοποίησης θα επιβαρύνει την κατασκευάστρια εταιρεία ή το ελληνικό δημόσιο. Το αεροσκάφος έχει πιστοποιηθεί πλήρως για ανεφοδιασμό μεταξύ του ιδίου τύπου (Buddy-to-Buddy refueling).

Ολική Μεταμόρφωση

Η κυβέρνηση έχει αντιληφθεί πλήρως τις αναδυόμενες απειλές και τα διδάγματα που προκύπτουν από τις επιχειρήσεις, προωθώντας τη δεύτερη φάση του πιο φιλόδοξου σχεδίου αναβάθμιση του ελληνικού οπλοστασίου. Η πρώτη φάση περιλάμβανε την απόκτηση μαχητικών Rafale και F-35, των φρεγατών FDI Belharra, ελικοπτέρων Black Hawk και την αναβάθμιση των F-16 σε Viper. Η δεύτερη φάση, με την απόφαση του ΚΥΣΕΑ, περιλαμβάνει άλλες δέκα κομβικές συμβάσεις που καλύπτουν όλο το φάσμα των σύγχρονων απειλών.

Κεντρικός πυλώνας της νέας αρχιτεκτονικής είναι η «Ασπίδα του Αχιλλέα», ένας πολυεπίπεδος θόλος αεράμυνας, αντιβαλλιστικής προστασίας και εξουδετέρωσης μη επανδρωμένων αεροσκαφών. Το σύστημα αυτό λειτουργεί ως ένα ολιστικό δίκτυο Διοίκησης και Ελέγχου (C4I), διασυνδέοντας τα επίγεια και εναέρια ραντάρ, τις συστοιχίες πυραύλων (Patriot, Belharra, F-35) και τους αισθητήρες της χώρας. Μέσω προηγμένων αλγορίθμων, η «Ασπίδα του Αχιλλέα» μπορεί να ιεραρχεί απειλές από μαχητικά αεροσκάφη, βαλλιστικούς πυραύλους, πυραύλους cruise και σμήνη drones, υποδεικνύοντας αυτόματα την βέλτιστη ανταπόκριση.

Στο ίδιο πλαίσιο εντάσσεται και το δεύτερο εγκεκριμένο πρόγραμμα που αφορά τα συστήματα μη κινητικής αντιμετώπισης μη επανδρωμένων σκαφών. Πρόκειται για προηγμένες τεχνολογίες ηλεκτρονικού πολέμου και παρεμβολέων (jammers) που εξουδετερώνουν εχθρικά drones χωρίς τη χρήση πολυδάπανων πυραύλων, προστατεύοντας κρίσιμες υποδομές και μονάδες ελιγμού.

Όπως ανακοίνωσε ο Νίκος Δένδιας, τον Σεπτέμβριο θα παρουσιαστεί η τρίτη φάση της νέας Δομής Δυνάμεων, «δηλαδή τις αλλαγές τις οποίες θα φέρουμε έχοντας ενσωματώσει εντωμεταξύ τα διδάγματα των συγκρούσεων, των πολέμων και της αλλαγής της τεχνολογίας. Και θα σας παρουσιάσουμε επίσης, την εξέλιξη του Μακροπρόθεσμου Εξοπλιστικού δεκαετίας, δηλαδή για το διάστημα 2027-2037, και από εκεί και πέρα βεβαίως και για τη συνέχεια μετά από αυτό».