Οικονομική Αβεβαιότητα: Σημαντικό Εμπόδιο στις Επενδύσεις και την Απασχόληση στην Ελλάδα, σύμφωνα με νέα μελέτη του ΙΟΒΕ

Η νέα μελέτη του Ιδρύματος Οικονομικών και Βιομηχανικών Ερευνών (ΙΟΒΕ) εμβαθύνει στον κρίσιμο ρόλο που διαδραματίζει η οικονομική αβεβαιότητα ως ανασχετικός παράγοντας στις επιχειρηματικές αποφάσεις, επηρεάζοντας αρνητικά τόσο τις επενδύσεις όσο και την απασχόληση στην ελληνική οικονομία.

Η έρευνα, με τίτλο «Ο ρόλος της οικονομικής αβεβαιότητας στο κενό επενδύσεων και απασχόλησης της ελληνικής οικονομίας», εκπονήθηκε από το ΙΟΒΕ, με την πολύτιμη υποστήριξη της Τράπεζας της Ελλάδος. Μέρος των ευρημάτων της δημοσιεύθηκε στο 63ο τεύχος του Οικονομικού Δελτίου της Τράπεζας της Ελλάδος.

Χρησιμοποιώντας νέους, εξειδικευμένους δείκτες αβεβαιότητας για την ελληνική οικονομία, η ανάλυση αποδεικνύει ότι η αυξημένη αβεβαιότητα επιφέρει αρνητικές επιπτώσεις στις επενδύσεις και την απασχόληση, με συνέπειες που εκτείνονται για χρονικό διάστημα μεγαλύτερο του ενός έτους.

Ενδεικτικά, εκτιμάται ότι η οικονομική αβεβαιότητα ευθύνεται για έως και το 40% της μείωσης της απασχόλησης κατά την περίοδο 2010-2013. Παράλληλα, ένα τρίτο του καταγεγραμμένου επενδυτικού κενού σε σχέση με την Ευρωπαϊκή Ένωση την περίοδο 2009-2015 αποδίδεται στην αβεβαιότητα.

Η οικονομική αβεβαιότητα έχει αναδειχθεί ως ένας από τους σημαντικότερους ανασταλτικούς παράγοντες για τις επιχειρηματικές επενδύσεις, αλλά και για την κατανάλωση των νοικοκυριών. Αυτό συνεπάγεται αρνητικές συνέπειες για την απασχόληση, τα εισοδήματα, την ευρύτερη οικονομική ευημερία, καθώς και για την κοινωνική συνοχή.

Για τους λόγους αυτούς, η συνεχής καταγραφή και η ενδελεχής ανάλυση της έντασης της αβεβαιότητας είναι ζωτικής σημασίας. Σκοπός είναι, μεταξύ άλλων, η διευκόλυνση των αποφάσεων των φορέων της αγοράς και η προσαρμογή των προτεραιοτήτων της οικονομικής πολιτικής, με απώτερο στόχο τη βελτίωση της αποτελεσματικότητάς τους.

Νέοι Δείκτες Αβεβαιότητας

Η μελέτη επικεντρώνεται στην κατασκευή και ανάλυση τριών νέων δεικτών, οι οποίοι βασίζονται σε στοιχεία από την Έρευνα Οικονομικής Συγκυρίας.

• Ο πρώτος δείκτης αβεβαιότητας (EXAFD) υπολογίζεται με βάση τη διασπορά των επιχειρηματικών προσδοκιών. Μεγαλύτερη ετερογένεια στις προσδοκίες ισοδυναμεί με υψηλότερη αβεβαιότητα.
• Ο δεύτερος δείκτης (EXPFE και MEXPFE) βασίζεται στα εκ των υστέρων σφάλματα πρόβλεψης των επιχειρήσεων σχετικά με τη μελλοντική τους οικονομική δραστηριότητα.
• Ο τρίτος δείκτης αβεβαιότητας, σε επίπεδο επιχείρησης, κατασκευάζεται από απαντήσεις που αφορούν τον βαθμό δυσκολίας πρόβλεψης της μελλοντικής ανάπτυξης της επιχείρησης.

Όπως καταδεικνύεται στο Διάγραμμα 1, η ελληνική οικονομία έχει βιώσει διαδοχικές περιόδους σημαντικής αβεβαιότητας, οι οποίες συνδέονται άμεσα με κρίσιμα οικονομικά, χρηματοπιστωτικά, πολιτικά και γεωπολιτικά γεγονότα.

Παράλληλα, όπως φαίνεται στο Διάγραμμα 2, το μέγεθος της επιχείρησης επηρεάζει την ένταση της αβεβαιότητας. Συγκεκριμένα, οι πολύ μικρές επιχειρήσεις εμφανίζουν συστηματικά υψηλότερα επίπεδα αβεβαιότητας σε σύγκριση με τις μικρομεσαίες και τις μεγάλες επιχειρήσεις.

url’ alt=’Διάγραμμα 2: Αβεβαιότητα ανά μέγεθος επιχείρησης στην Ελλάδα, 2021-2023 (Δείκτης με εύρος από 1 – χαμηλή αβεβαιότητα, έως 4 – υψηλή αβεβαιότητα)’>