Συρία και Ρωσία: Νέα Συμφωνία για το Μέλλον των Ρωσικών Στρατιωτικών Βάσεων

Η de facto κυβέρνηση της Συρίας ανακοίνωσε χθες Κυριακή ότι κατέληξε σε συμφωνία με τη Μόσχα σχετικά με το μέλλον των δύο ρωσικών στρατιωτικών βάσεων που βρίσκονται στο συριακό έδαφος. Οι βάσεις αυτές, τις οποίες η Ρωσία χρησιμοποιούσε κυρίως για να υποστηρίζει τον πρώην πρόεδρο Μπασάρ αλ Άσαντ μέχρι την ανατροπή του στα τέλη του 2024, θα υποβληθούν σε μετασχηματισμό.

Η Ρωσία υπήρξε ένας από τους βασικούς συμμάχους του πρώην προέδρου Άσαντ καθ’ όλη τη διάρκεια του 13ετούς εμφυλίου πολέμου στη Συρία. Μέσω αυτών των στρατιωτικών εγκαταστάσεων, η Ρωσία παρείχε κρίσιμης σημασίας αεροπορική υποστήριξη στις συριακές δυνάμεις, συμβάλλοντας καθοριστικά στη διατήρησή του στην εξουσία.

Σύμφωνα με ανακοίνωση του υπουργείου Εξωτερικών της Συρίας, όπως μεταδόθηκε από το επίσημο πρακτορείο ειδήσεων SANA, οι στρατιωτικές εγκαταστάσεις στο λιμάνι της Ταρτούς και στο αεροδρόμιο της Χμάιμιμ, στις συριακές ακτές της Μεσογείου, θα μετατραπούν σε «κέντρα κοινής εκπαίδευσης». Αυτή η αλλαγή εντάσσεται στο πλαίσιο «νέων διευθετήσεων που θα εγγυώνται αμοιβαία συμφέροντα».

Η συμφωνία, η οποία αποτελεί καρπό διαπραγματεύσεων που διήρκεσαν ενάμισι χρόνο, προβλέπει μια «προθεσμία η οποία δεν θα υπερβαίνει τους τρεις μήνες για την ολοκλήρωση της διαδικασίας», όπως ανέφερε ακόμη το πρακτορείο. Επιπλέον, οι πολιτικές εγκαταστάσεις που βρίσκονται εντός των δύο βάσεων θα παραδοθούν από τη Μόσχα στις συριακές αρχές.

Το Κρεμλίνο δεν προέβη σε άμεσο σχολιασμό της ανακοίνωσης. Η Ταρτούς και η Χμάιμιμ αποτελούσαν τα μοναδικά στρατιωτικά προκεχωρημένα φυλάκια της Ρωσίας εκτός της πάλαι ποτέ ΕΣΣΔ και παρέμειναν επιχειρησιακά καθ’ όλη τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων.

«Ιστορική» συμφωνία

Η ανατροπή του Μπασάρ αλ Άσαντ το 2024, μετά την αστραπιαία προέλαση μιας συμμαχίας ισλαμιστών και τζιχαντιστών, επέφερε σοβαρό πλήγμα στην επιρροή της Μόσχας στην περιοχή. Έκτοτε, ο πρόεδρος Βλαντίμιρ Πούτιν έχει καταβάλει σημαντικές προσπάθειες για την αποκατάσταση των σχέσεων με τις νέες de facto αρχές στη Δαμασκό.

Ο Σύρος υπουργός Εξωτερικών, Άσαντ ας Σιμπάνι, επιθεώρησε χθες τις εγκαταστάσεις και τις υποδομές που περιλαμβάνονται στη συμφωνία, την οποία χαρακτήρισε «ιστορική», σύμφωνα πάντα με το SANA. Από την πλευρά της, η συριακή υπηρεσία πολιτικής αεροπορίας, διά στόματος του διευθυντή της Όμαρ αλ Χάσρι, δήλωσε ότι ανέλαβε τον έλεγχο του διεθνούς αεροδρομίου της Λαττάκειας. Πρόκειται για μια πολιτική εγκατάσταση που βρίσκεται δίπλα στη βάση Χμάιμιμ, όπου η δραστηριότητα συνδεόταν άρρηκτα με τη ρωσική στρατιωτική παρουσία. Ο κ. Χάσρι πρόσθεσε ότι η υπηρεσία θα εργαστεί για την «αποκατάστασή» του, χαρακτηρίζοντάς το «σημαντικό» βήμα για την επανένταξη των αεροδρομίων της χώρας «στο εθνικό σύστημα πολιτικής αεροπορίας».

Η Δαμασκός έχει εκφράσει τη διαθεσιμότητά της να συνεργαστεί με τη Μόσχα. Ο πρόεδρος της Συρίας, Άχμαντ ας Σάρα, έχει επισκεφθεί τη Μόσχα και έχει συναντηθεί με τον Βλαντίμιρ Πούτιν δύο φορές από την ανάληψη της εξουσίας. Κατά την πρώτη τους συνάντηση, τον Ιανουάριο, ο κ. Πούτιν εξήρε τις προόδους στις διμερείς σχέσεις και επαίνεσε τον ομόλογό του για τις «προσπάθειές» του να «αποκαταστήσει την εδαφική ακεραιότητα της Συρίας».

Η Δαμασκός έχει επανειλημμένα ζητήσει από τη Μόσχα να προχωρήσει στην έκδοση του Μπασάρ αλ Άσαντ, ο οποίος κατέφυγε στη Ρωσία μαζί με τη σύζυγό του μετά την ανατροπή του. Νωρίτερα εντός του έτους, το Κρεμλίνο είχε αποσύρει τις ρωσικές δυνάμεις που ήταν ανεπτυγμένες στο αεροδρόμιο της Καμισλί, στην ημιαυτόνομη κουρδική περιοχή της βορειοανατολικής Συρίας.