Ο Χακάν Φιντάν χαρακτηρίζει «πολιτικό θόρυβο» τις αντιδράσεις για το τουρκολιβυκό μνημόνιο και εξηγεί τη στάση της Ελλάδας στην ΕΕ
Ο υπουργός Εξωτερικών της Τουρκίας, Χακάν Φιντάν, σχολίασε την Παρασκευή (23/10) τις διπλωματικές πρωτοβουλίες της Ελλάδας σχετικά με το τουρκολιβυκό μνημόνιο, μετά την πρόσφατη έγκρισή του από τη Βουλή των Αντιπροσώπων της Λιβύης.
Ο επικεφαλής της τουρκικής διπλωματίας υποστήριξε ότι η συμφωνία του 2019 εξακολουθεί να ισχύει, χαρακτήρισε τις αντιδράσεις «πολιτικό θόρυβο» και αναφέρθηκε στις προσπάθειες της Αθήνας σε ευρωπαϊκό επίπεδο, χαρακτηρίζοντας τις ελληνικές κινήσεις ως «κατανοητές». Παράλληλα, τόνισε την προθυμία της Άγκυρας να συνεχίσει τους διαλόγους με την Αίγυπτο, η οποία, ωστόσο, παραμένει κάθετα αντίθετη στο μνημόνιο.
Οι δηλώσεις αυτές έγιναν στην Κωνσταντινούπολη, στο περιθώριο των υπουργικών συναντήσεων της περιφερειακής ομάδας R4 με ευρωπαϊκές χώρες.
Φιντάν: «Κατανοητές οι πρωτοβουλίες της Ελλάδας στην ΕΕ»
Σύμφωνα με το τουρκικό πρακτορείο ANKA, ο Χακάν Φιντάν υπενθύμισε ότι η Άγκυρα είχε υπογράψει το μνημόνιο οριοθέτησης θαλάσσιων ζωνών με τη Λιβύη το 2019. Επεσήμανε ότι η πρόσφατη έγκριση από το λιβυκό κοινοβούλιο δεν μεταβάλλει τη νομική του ισχύ, όπως αυτή ερμηνεύεται από την τουρκική πλευρά.
Ο Τούρκος υπουργός χαρακτήρισε τις αντιδράσεις που προκάλεσε η απόφαση της λιβυκής Βουλής ως «μεγάλο πολιτικό θόρυβο», επιμένοντας ότι η συμφωνία βρίσκεται ήδη σε ισχύ.
Σχετικά με τη στάση της Αθήνας, δήλωσε: «Βλέπουμε τις πρωτοβουλίες που αναλαμβάνει ανοιχτά η Ελλάδα στην Ευρωπαϊκή Ένωση. Αυτό είναι επίσης κατανοητό».
Επιπλέον, ο Φιντάν επανέλαβε τη δέσμευση της Άγκυρας για τη σταθεροποίηση της Λιβύης, παρά τις υφιστάμενες διαφωνίες με άλλες χώρες της Ανατολικής Μεσογείου σχετικά με τη συμφωνία θαλάσσιας οριοθέτησης.
Συζητήσεις με την Αίγυπτο και πρόταση για συμμετοχή της Ιταλίας
Αναφερόμενος στις αντιρρήσεις της Αιγύπτου, ο Τούρκος υπουργός Εξωτερικών αναγνώρισε τις επιφυλάξεις του Καΐρου για το μνημόνιο, σημειώνοντας, ωστόσο, ότι το θέμα συζητείται μεταξύ των δύο χωρών εδώ και αρκετά χρόνια.
Ο Φιντάν εξέφρασε την πεποίθησή του για τη δυνατότητα εποικοδομητικών διαβουλεύσεων και πρότεινε τη διεξαγωγή συνομιλιών με τη συμμετοχή της Τουρκίας, της Αιγύπτου και της Ιταλίας, με στόχο την αντιμετώπιση των ανησυχιών που σχετίζονται με τη Λιβύη και τη συμφωνία θαλάσσιας οριοθέτησης.
«Μπορούν να υπάρξουν θετικές, εποικοδομητικές προσεγγίσεις. Πρέπει να υπάρξουν. Δεν έχουμε κανένα πρόβλημα με αυτό. Το εξέφρασα και στον Αιγύπτιο ομόλογό μου. Αυτή είναι και η θέση του προέδρου μας», δήλωσε.
Η τοποθέτηση αυτή αφορά πιθανές περαιτέρω διαβουλεύσεις για το τουρκολιβυκό μνημόνιο και δεν αποτελεί ανακοίνωση έναρξης διαπραγματεύσεων για οριοθέτηση ΑΟΖ μεταξύ Τουρκίας και Αιγύπτου.
Κατηγορηματικό «όχι» από την Αίγυπτο
Παρά το άνοιγμα της τουρκικής πλευράς, η Αίγυπτος επανέλαβε την πλήρη αντίθεσή της στο τουρκολιβυκό μνημόνιο.
Σύμφωνα με την αιγυπτιακή εφημερίδα Egyptian Gazette, ο υπουργός Εξωτερικών Μπαντρ Αμπντελάτι, κατά τη συνάντησή του με τον Χακάν Φιντάν στην Κωνσταντινούπολη, ξεκαθάρισε ότι το Κάιρο απορρίπτει την έγκριση της συμφωνίας του 2019 από τη λιβυκή Βουλή.
Ο Αιγύπτιος υπουργός τόνισε την ανάγκη σεβασμού του Διεθνούς Δικαίου της Θάλασσας και της Σύμβασης των Ηνωμένων Εθνών του 1982, ιδίως όσον αφορά την οριοθέτηση Αποκλειστικών Οικονομικών Ζωνών και υφαλοκρηπίδας.
Σε συνέντευξή του στο τουρκικό τηλεοπτικό δίκτυο TRT, ο Αμπντελάτι χαρακτήρισε το τουρκολιβυκό μνημόνιο άκυρο, επισημαίνοντας ότι η απόφαση της λιβυκής Βουλής δεν παράγει νομικές συνέπειες για την Αίγυπτο ή τα θαλάσσια δικαιώματά της, όπως μετέδωσε το Egypt Today.
Από την πλευρά του, ο Φιντάν δήλωσε ότι κατανοεί τις αιγυπτιακές ανησυχίες και τάχθηκε υπέρ της συνέχισης των επαφών.
Η ελληνική απάντηση και η θέση της ΕΕ
Η νέα τοποθέτηση Φιντάν έρχεται μετά την απόφαση της Βουλής των Αντιπροσώπων της ανατολικής Λιβύης, στις 20 Οκτωβρίου, να εγκρίνει τη συμφωνία που είχε υπογραφεί το 2019 μεταξύ Άγκυρας και Τρίπολης.
Η Ελλάδα απορρίπτει το μνημόνιο ως άκυρο και ανυπόστατο, υποστηρίζοντας ότι η χάραξη των θαλάσσιων ζωνών μεταξύ Τουρκίας και Λιβύης παραβλέπει την ύπαρξη και τα κυριαρχικά δικαιώματα ελληνικών νησιών, ιδίως της Κρήτης.
Αντίστοιχη θέση έχει εκφράσει και η Ευρωπαϊκή Ένωση, επισημαίνοντας ότι το μνημόνιο παραβιάζει τα κυριαρχικά δικαιώματα τρίτων κρατών, δεν συνάδει με το Δίκαιο της Θάλασσας και δεν μπορεί να παράγει έννομες συνέπειες εις βάρος τους.
Παράλληλα, η Αθήνα έχει προχωρήσει σε διπλωματικές ενέργειες στον Οργανισμό Ηνωμένων Εθνών, ενώ ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης έχει ξεκαθαρίσει ότι η Ελλάδα δεν πρόκειται να αποδεχθεί την εφαρμογή της επίμαχης συμφωνίας.
Σύμφωνα με το Reuters, η Ελλάδα και η Αίγυπτος βρίσκονται επίσης σε συζητήσεις για την επέκταση προς ανατολάς της συμφωνίας μερικής οριοθέτησης ΑΟΖ που υπέγραψαν το 2020, με κατεύθυνση την Κύπρο.
Προαναγγέλλει εξελίξεις για την ενοποίηση της Λιβύης
Στη συνέντευξη Τύπου, ο Χακάν Φιντάν αναφέρθηκε και στις προσπάθειες ενοποίησης της Λιβύης, εκτιμώντας ότι έχουν πλέον διαμορφωθεί κατάλληλες συνθήκες για την προσέγγιση των αντίπαλων διοικήσεων στα ανατολικά και δυτικά της χώρας.
Όπως υποστήριξε, η διαδικασία δεν περιορίζεται στην πολιτική ενοποίηση, αλλά περιλαμβάνει και τη συγκρότηση ενιαίων στρατιωτικών δομών.
«Και οι δύο πλευρές διαθέτουν στρατιωτικές δομές. Εφόσον πρόκειται να υπάρξει ενοποίηση της χώρας, αυτές πρέπει να ενωθούν υπό έναν εθνικό στρατό», ανέφερε.
Ο επικεφαλής της τουρκικής διπλωματίας προανήγγειλε, τέλος, ότι η Άγκυρα ενδέχεται να ανακοινώσει σύντομα θετικές εξελίξεις για τη συγκεκριμένη διαδικασία, χωρίς να δώσει περαιτέρω λεπτομέρειες.
