Νέο Μητρώο Συστημάτων Τεχνητής Νοημοσύνης για τον Δημόσιο Τομέα: Όλες οι Λεπτομέρειες

Ο δημόσιος τομέας ετοιμάζεται να αγκαλιάσει την Τεχνητή Νοημοσύνη (ΤΝ) με τη δημιουργία ενός νέου, κεντρικού Μητρώου Συστημάτων ΤΝ. Αυτή η πρωτοβουλία, που προκύπτει από το σχέδιο νόμου του υπουργείου Ψηφιακής Διακυβέρνησης, επικεντρώνεται στην εφαρμογή του Ευρωπαϊκού Κανονισμού για την Τεχνητή Νοημοσύνη (Κανονισμός (ΕΕ) 2024/1689). Το σχέδιο νόμου, με τίτλο «Μέτρα εφαρμογής του Κανονισμού (ΕΕ) 2024/1689 του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου και του Συμβουλίου της 13ης Ιουνίου 2024 (Kανονισμός για την τεχνητή νοημοσύνη) – Τροποποίηση του ν. 4961/2022 (Α’ 146) και άλλες διατάξεις», βρίσκεται σε δημόσια διαβούλευση έως τη Δευτέρα 6 Ιουλίου 2026 στις 09:00.

Σκοπός του άρθρου 21 του νομοσχεδίου είναι η λεπτομερής περιγραφή της σύστασης και λειτουργίας του Μητρώου, στο οποίο θα καταγράφονται όλα τα συστήματα ΤΝ που χρησιμοποιούνται από φορείς του δημοσίου τομέα. Κάθε φορέας του δημοσίου που σκοπεύει να αναπτύξει ή να χρησιμοποιήσει σύστημα ΤΝ, θα υποχρεούται να υποβάλει μία δήλωση καταχώρισης έργου ΤΝ πριν από την έναρξη λειτουργίας του συστήματος, σύμφωνα με το άρθρο 21 παρ. 2. Αυτή η υποχρέωση ισχύει για όλα τα συστήματα ΤΝ, όχι μόνο για εκείνα που χαρακτηρίζονται ως «υψηλού κινδύνου». Η ίδια η δήλωση απαιτεί τεκμηρίωση της ταξινόμησης του συστήματος (όπως αναφέρεται στο στοιχείο η’ παρακάτω), διασφαλίζοντας έτσι την καταγραφή ακόμη και συστημάτων χαμηλού ή περιορισμένου κινδύνου.

Περαιτέρω λεπτομέρειες της απόφασης

Επιπλέον, η απόφαση επισημαίνει τα εξής σημεία:

• Υποχρεωτικό περιεχόμενο της δήλωσης (άρθρο 21 παρ. 3): Η δήλωση πρέπει να περιλαμβάνει, κατ’ ελάχιστον, τα ακόλουθα έντεκα στοιχεία, χωρίς να αποκλείεται η προσθήκη επιπλέον πληροφοριών από τον φορέα:
  • α) Η ονομασία του συστήματος.
  • β) Ο επιδιωκόμενος σκοπός, συμπεριλαμβανομένου του προβλήματος που αντιμετωπίζεται και του δημόσιου συμφέροντος που εξυπηρετείται.
  • γ) Το προτεινόμενο χρονοδιάγραμμα λειτουργίας.
  • δ) Οι κατηγορίες δεδομένων (συμπεριλαμβανομένων προσωπικών) που συλλέγονται, υφίστανται επεξεργασία, εισάγονται ή παράγονται από το σύστημα.
  • ε) Οι δυνατότητες, τα τεχνικά χαρακτηριστικά και οι παράμετροι λειτουργίας, καθώς και πληροφορίες για τυχόν μοντέλα γενικού σκοπού (general-purpose AI) που ενδέχεται να χρησιμοποιηθούν.
  • στ) Το είδος και οι κατηγορίες των αποφάσεων ή πράξεων που λαμβάνονται ή εκδίδονται με τη συμμετοχή του συστήματος ή υποστηρίζονται από αυτό.
  • ζ) Οι κίνδυνοι για δικαιώματα, ελευθερίες και έννομα συμφέροντα φυσικών ή νομικών προσώπων, ιδίως για ευάλωτες ομάδες (φυλετικές, εθνοτικές, κοινωνικές, ηλικιακές, άτομα με αναπηρία ή χρόνιες παθήσεις).
  • η) Η τεκμηριωμένη ταξινόμηση του συστήματος βάσει του Κανονισμού, ιδίως όσον αφορά αν είναι σύστημα υψηλού κινδύνου σύμφωνα με το άρθρο 6 του Κανονισμού.
  • θ) Τα μέτρα ασφαλούς λειτουργίας του.
  • ι) Η διενέργεια εκτίμησης επιπτώσεων στα θεμελιώδη δικαιώματα (FRIA) του άρθρου 27 του Κανονισμού, εφόσον απαιτείται.
  • ια) Η διενέργεια εκτίμησης αντικτύπου σχετικά με την προστασία δεδομένων (DPIA) του άρθρου 35 του ΓΚΠΔ, εφόσον απαιτείται.
• Αρμόδιος φορέας για την υποβολή της δήλωσης (άρθρο 21 παρ. 4): Για την υποβολή της δήλωσης, τη συγκέντρωση, καταγραφή, επικαιροποίηση των πληροφοριών και την επικοινωνία με την Ειδική Γραμματεία, ορίζονται τα εξής πρόσωπα:
  • Για τους φορείς της περ. γ’ του άρθρου 14 ν. 4270/2014 (Κεντρική Διοίκηση/Κεντρική Κυβέρνηση): Ο Υπεύθυνος για τη Χρήση Δεδομένων (Υ.Χ.Δ.) του άρθρου 13 του ν. 5188/2025.
  • Για τους λοιπούς φορείς της περ. α’: Ο προϊστάμενος της αρμόδιας υπηρεσίας πληροφορικής και ηλεκτρονικής διακυβέρνησης, μαζί με τον αναπληρωτή του.
• Σύνδεση με το Παρατηρητήριο ΤΝ (άρθρο 22): Το Παρατηρητήριο ΤΝ, το οποίο υπάγεται στην ίδια Ειδική Γραμματεία, θα έχει τη δυνατότητα να αντλεί στοιχεία από το Μητρώο. Αυτό θα επιτρέπει την παρακολούθηση της Εθνικής Στρατηγικής για την ΤΝ και τη σύνταξη αναφορών, οι οποίες θα αναρτώνται στον διαδικτυακό τόπο της Γραμματείας, ενισχύοντας έτσι τη συνολική εποπτεία της εθνικής πολιτικής ΤΝ.
• Μεταβατική προθεσμία (άρθρο 24 παρ. 2): Για τους φορείς που ήδη χρησιμοποιούν συστήματα ΤΝ πριν την έναρξη ισχύος του νόμου, η υποβολή της δήλωσης πρέπει να γίνει «αμελλητί και πάντως όχι πέραν της 31ης.10.2026».

Διαβάστε ολόκληρο το νομοσχέδιο εδώ.