ΕΚΠΟΙΖΩ: Τρεις κρίσιμες παρεμβάσεις για την προστασία των δανειοληπτών στον εξωδικαστικό μηχανισμό
Η ΕΚΠΟΙΖΩ ζητά την άμεση κατάργηση της διάταξης που καθιστά τη σύμβαση αναδιάρθρωσης οφειλών μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού εκτελεστό τίτλο. Επιπλέον, απαιτεί τη διατήρηση και ουσιαστική ενίσχυση του Κώδικα Δεοντολογίας, καθώς και την καθιέρωση υποχρεωτικής πρότασης ρύθμισης οφειλών χωρίς την προκαταβολή ποσού. Αυτά τα αιτήματα προκύπτουν μετά την απόσυρση του άρθρου 23 από το νομοσχέδιο του υπουργείου Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, το οποίο αφορούσε τους διαχειριστές απαιτήσεων από δάνεια και πιστώσεις (servicers).
Όπως επισημαίνει η Ένωση σε σχετική ανακοίνωσή της, η απόσυρση του άρθρου 23, που προέβλεπε οι συμβάσεις ρύθμισης οφειλών μεταξύ δανειοληπτών και πιστωτικών ιδρυμάτων ή εταιρειών διαχείρισης απαιτήσεων να αποτελούν εκτελεστό τίτλο, ήταν ένα λογικό βήμα για την αποφυγή διαταραχής της έννομης τάξης.
Η ΕΚΠΟΙΖΩ υπενθυμίζει ότι είχε εκφράσει την αντίθεσή της στη συγκεκριμένη διάταξη κατά την παρέμβασή της στην αρμόδια Επιτροπή της Βουλής. Τόνισε πως η αναγνώριση μιας εξωδικαστικής σύμβασης ρύθμισης ως εκτελεστού τίτλου ενισχύει δυσανάλογα τη θέση των πιστωτών και δημιουργεί κινδύνους ανασφάλειας δικαίου. Επιπλέον, υπονομεύονται οι εγγυήσεις αποτελεσματικής δικαστικής προστασίας, καθώς περιορίζεται η δυνατότητα των καταναλωτών, ιδίως των πιο ευάλωτων, να ζητήσουν έγκαιρο και ουσιαστικό δικαστικό έλεγχο των απαιτήσεων που στρέφονται εναντίον τους.
Ωστόσο, η ένωση υπογραμμίζει ότι παρόμοια διάταξη εξακολουθεί να υφίσταται στον εξωδικαστικό μηχανισμό ρύθμισης οφειλών, μέσω της ηλεκτρονικής πλατφόρμας του Ν. 4738/2020. Συγκεκριμένα, αναφέρεται στις παραγράφους 3 και 4 του άρθρου 27 του νόμου, όπως τροποποιήθηκε με τον Ν. 5313/2026, οι οποίες ορίζουν ότι η σύμβαση αναδιάρθρωσης αποτελεί εκτελεστό τίτλο.
Σύμφωνα με την ΕΚΠΟΙΖΩ, σε περίπτωση αδυναμίας του οφειλέτη να εξυπηρετήσει τη ρύθμιση, έστω και προσωρινά, οι πιστωτές μπορούν να προχωρήσουν άμεσα σε κατάσχεση περιουσιακών στοιχείων, συμπεριλαμβανομένης της κύριας κατοικίας του, χωρίς την προηγούμενη έκδοση διαταγής πληρωμής, κατά της οποίας θα μπορούσε να ασκηθεί ανακοπή.
Η ένωση υποστηρίζει ότι με αυτή τη διαδικασία παραλείπεται ο έλεγχος της απαίτησης και της νομιμότητας της έκπτωσης του οφειλέτη από τη σύμβαση αναδιάρθρωσης, καθώς και η δυνατότητα λήψης μέτρων αναστολής της αναγκαστικής εκτέλεσης.
Η ένωση θίγει επίσης το ζήτημα καταχρηστικών και παράνομων, όπως τους χαρακτηρίζει, γενικών όρων των συμβάσεων αναδιάρθρωσης που συνάπτονται στο πλαίσιο του εξωδικαστικού μηχανισμού, ισχυριζόμενη ότι διασφαλίζουν αποκλειστικά τα συμφέροντα των πιστωτών.
Επιπλέον, εκφράζει την αντίθεσή της στη νομιμοποίηση υπέρογκων ποσών προκαταβολής για τη ρύθμιση οφειλών, τόσο μέσω του εξωδικαστικού μηχανισμού όσο και μέσω διμερών συμφωνιών. Τέλος, αντιτίθεται στην προβλεπόμενη κατάργηση του Κώδικα Δεοντολογίας, ο οποίος, όπως αναφέρει, αντικαθίσταται από μια νέα διαδικασία διμερούς ρύθμισης οφειλών που δεν είναι φιλική προς τον οφειλέτη.
Η ΕΚΠΟΙΖΩ ζητεί τη διατήρηση και ουσιαστική βελτίωση του Κώδικα Δεοντολογίας, θέτοντας σαφέστερα κριτήρια βιωσιμότητας και εξασφαλίζοντας αποτελεσματικό έλεγχο των προτεινόμενων ρυθμίσεων.
- Τα βασικά αιτήματα της ένωσης είναι:
- Η άμεση κατάργηση της διάταξης που προσδίδει ισχύ εκτελεστού τίτλου στη σύμβαση αναδιάρθρωσης του εξωδικαστικού μηχανισμού.
- Η διατήρηση και ουσιαστική ενίσχυση του Κώδικα Δεοντολογίας.
- Η υποχρεωτική υποβολή πρότασης ρύθμισης οφειλών χωρίς προκαταβολή.
