Ο Ενιαίος Κόμβος Ακινήτων: Μια Νέα Ψηφιακή Υποδομή Ενοποιεί Όλα τα Δεδομένα Ακινήτων – Πώς Συνδέεται με το ΜΙΔΑ
Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης σχεδιάζει μια ενιαία ψηφιακή υποδομή που θα συγκεντρώνει φορολογικά, ιδιοκτησιακά, πολεοδομικά, ενεργειακά και άλλα κρίσιμα δεδομένα για τα ακίνητα σε όλη τη χώρα.
Αυτή η νέα πρωτοβουλία ονομάζεται Ενιαίος Κόμβος Ακινήτων και θα λειτουργεί συμπληρωματικά προς το Μητρώο Ιδιοκτησίας και Διαχείρισης Ακινήτων (ΜΙΔΑ), το οποίο υλοποιείται από την ΑΑΔΕ. Στόχος είναι η δημιουργία ενός ψηφιακού οικοσυστήματος που θα ενοποιεί πληροφορίες από διάφορα πληροφοριακά συστήματα. Έτσι, τα δεδομένα θα είναι άμεσα διαθέσιμα σε πραγματικό χρόνο, εξαλείφοντας την ανάγκη οι πολίτες να προσκομίζουν έγγραφα από τη μία υπηρεσία στην άλλη.
Ο νέος κόμβος έχει διττό σκοπό: αφενός την ενίσχυση της διαφάνειας και της αξιοπιστίας στην αγορά ακινήτων, τη διευκόλυνση των συναλλαγών και την απλοποίηση της λειτουργίας των δημόσιων υπηρεσιών, και αφετέρου την υποστήριξη της επιχειρηματικότητας και της καινοτομίας μέσω της παροχής ανοιχτών δεδομένων και εργαλείων ανάλυσης.
<!– /118338042/Enikonomia.gr300×250Inline1 –>
Σύμφωνα με τον αρχικό σχεδιασμό, η πλατφόρμα θα αποτελέσει μια ολοκληρωμένη ψηφιακή υποδομή, η οποία, πέρα από τη συγκέντρωση των πληροφοριών για τα ακίνητα, «θα προάγει τη διαλειτουργικότητα ανάμεσα σε δημόσιους και ιδιωτικούς φορείς, συμβάλλοντας στη μείωση της γραφειοκρατίας και στην αποτελεσματικότερη λήψη αποφάσεων».
Στην επίσημη πρόσκληση για το έργο αναφέρεται χαρακτηριστικά: «Το αντικείμενο του έργου αφορά στον σχεδιασμό, την υλοποίηση, τη θέση και την υποστήριξη της παραγωγικής λειτουργίας του Ενιαίου Κόμβου Ακινήτων και επιδιώκει τη δημιουργία ενός ολοκληρωμένου πληροφοριακού συστήματος, το οποίο θα συγκεντρώνει, συστηματοποιεί και ενσωματώνει ψηφιακή πληροφορία που τηρείται από διαφορετικούς φορείς του δημόσιου και ιδιωτικού τομέα και αφορά συνολικά τα στοιχεία των ακινήτων της χώρας (κτίρια, οικόπεδα κ.λπ.), καθώς και στοιχεία της εκμετάλλευσής τους (π.χ. ενεργειακές και τηλεπικοινωνιακές υποδομές, ενοικιάσεις, φορολογικές υποχρεώσεις κ.λπ.)».
Πώς Συνδέεται με το ΜΙΔΑ
Ο Ενιαίος Κόμβος Ακινήτων αντιπροσωπεύει την ευρύτερη ψηφιακή υποδομή που αναπτύσσει το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης. Το ΜΙΔΑ, από την άλλη πλευρά, το οποίο αναπτύσσεται από την ΑΑΔΕ, θα λειτουργεί ως ένας από τους βασικούς πυλώνες τροφοδότησης του Κόμβου με φορολογικά δεδομένα.
<!– /118338042/Enikonomia.gr300×250Inline2 –>
Το ΜΙΔΑ εστιάζει κυρίως στη φορολογική αποτύπωση των ακινήτων, στη χρήση τους και στις μισθώσεις, καθώς και στη διασύνδεση των στοιχείων του Ε9 με το Ελληνικό Κτηματολόγιο μέσω των κωδικών ΑΤΑΚ και ΚΑΕΚ.
Αντίθετα, ο Ενιαίος Κόμβος έχει σχεδιαστεί για να συγκεντρώνει ένα ευρύτερο φάσμα πληροφοριών για κάθε ακίνητο.
Από το ΜΙΔΑ θα λαμβάνονται φορολογικά στοιχεία, δεδομένα μισθώσεων, πληροφορίες για τη χρήση των ακινήτων και τα αντίστοιχα εισοδήματα. Από το Ελληνικό Κτηματολόγιο θα αντλούνται νομικά και γεωμετρικά δεδομένα, ΚΑΕΚ και λεπτομέρειες για τα όρια των οικοπέδων.
Επιπλέον, από τις πολεοδομικές υπηρεσίες αναμένεται να συλλεχθούν άδειες, όροι δόμησης και στοιχεία της Ταυτότητας Κτιρίου. Από το Υπουργείο Περιβάλλοντος και Ενέργειας θα ενσωματώνονται πληροφορίες από δασικούς χάρτες και Πιστοποιητικά Ενεργειακής Απόδοσης (ΠΕΑ). Στην πλατφόρμα θα μπορούν επίσης να συγκεντρώνονται δεδομένα από τον ΔΕΔΔΗΕ και τους ΟΤΑ, όπως στοιχεία ηλεκτροδότησης και τα τετραγωνικά μέτρα που χρησιμοποιούνται για τον υπολογισμό των δημοτικών τελών.
Τεχνικές Προκλήσεις και Επανασχεδιασμός
Το έργο είχε αρχικά συμπεριληφθεί στο Ταμείο Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας (RRF) στις αρχές του 2025, με την ονομασία «Ενιαίο Μητρώο Ακινήτων», με στόχο τη δημιουργία της κεντρικής υποδομής διασύνδεσης.
Ο αρχικός σχεδιασμός προέβλεπε την έναρξη ορισμένων φάσεων στα μέσα του 2026. Ωστόσο, η υλοποίηση δεν ολοκληρώθηκε εντός του αρχικού χρονοδιαγράμματος, εξαιτίας τεχνικών προβλημάτων και ασυμφωνιών στα δεδομένα.
Η αυτόματη διασύνδεση και ο συγχρονισμός σε πραγματικό χρόνο πληροφοριακών συστημάτων με διαφορετική αρχιτεκτονική, όπως αυτά του Κτηματολογίου, της ΑΑΔΕ, των πολεοδομικών υπηρεσιών και του ΔΕΔΔΗΕ, δημιούργησαν σημαντικές τεχνικές προκλήσεις. Ανάμεσα στα ζητήματα που προέκυψαν ήταν αποκλίσεις στα τετραγωνικά μέτρα και στα ιδιοκτησιακά στοιχεία που παρουσιάζονται στο Ε9 και στο Κτηματολόγιο, γεγονός που δυσχέρανε την ομαλή ανταλλαγή δεδομένων.
Παράλληλα, καθώς το Ταμείο Ανάκαμψης πλησιάζει στην ολοκλήρωσή του και οι προθεσμίες για τα αιτήματα πληρωμής περιορίζονται, σύνθετα έργα ψηφιοποίησης έπρεπε να επανασχεδιαστούν, να διαχωριστούν σε επιμέρους έργα ή να επαναπροκηρυχθούν, ώστε να διασφαλιστεί η πλήρης απορρόφηση των διαθέσιμων χρηματοδοτικών πόρων.
Προϋπολογισμός 3,72 εκατομμυρίων ευρώ
Το Υπουργείο Ψηφιακής Διακυβέρνησης προχωρά πλέον στις απαραίτητες διαγωνιστικές διαδικασίες για την υλοποίηση της πλατφόρμας, καλώντας φορείς της αγοράς να υποβάλουν προτάσεις ανάληψης του έργου.
Ο συνολικός προϋπολογισμός ανέρχεται σε 3.720.000 ευρώ, με τη χρηματοδότηση να προέρχεται από άλλα κοινοτικά προγράμματα, συμπεριλαμβανομένου του ΕΣΠΑ.
Η προθεσμία υποβολής προτάσεων εκπνέει στις 30 Νοεμβρίου 2026.
Με την ολοκλήρωση του σχεδιασμού, ο Ενιαίος Κόμβος Ακινήτων αναμένεται να λειτουργήσει ως το κεντρικό ψηφιακό σημείο διασύνδεσης των επιμέρους μητρώων και πληροφοριακών συστημάτων που περιέχουν δεδομένα σχετικά με την ιδιοκτησία, τη φορολογία, την πολεοδομική κατάσταση, τη χρήση και τις υποδομές των ακινήτων.
