Φορολογικές αλλαγές για ελεύθερους επαγγελματίες: Οι προτάσεις της Επιστημονικής Επιτροπής Φορέων

Η Διαρκής Επιστημονική Επιτροπή Φορέων της Αγοράς προτείνει τη θέσπιση ενός θεσμοθετημένου «Καθεστώτος Συνεπούς Φορολογουμένου», βασισμένου σε αντικειμενικά, διαφανή και ελέγξιμα κριτήρια. Αυτό το νέο πλαίσιο έρχεται ως απάντηση στις επικείμενες αλλαγές στο φορολογικό καθεστώς των ελευθέρων επαγγελματιών, οι οποίες αναμένεται να ανακοινωθούν από τον πρωθυπουργό Κυριάκο Μητσοτάκη στη ΔΕΘ.

Στο υπόμνημα που υποβλήθηκε στο υπουργείο Εθνικής Οικονομίας και Οικονομικών, η Επιτροπή προτείνει την εισαγωγή «φορομπόνους», παράλληλη μείωση της φορολογίας των επιχειρήσεων, σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος, καθώς και «πάγωμα» του ΦΠΑ και του φόρου υπεραξίας στα ακίνητα.

Οι προτάσεις της Επιτροπής

Σύμφωνα με τις προτάσεις, η αξιολόγηση της συνέπειας ενός επαγγελματία θα βασίζεται σε πολλαπλά κριτήρια, όπως:

• Η εμπρόθεσμη υποβολή δηλώσεων και η έγκαιρη καταβολή φορολογικών υποχρεώσεων.
• Η συνεπής τήρηση ρυθμίσεων και η απουσία σοβαρών φορολογικών παραβάσεων.
• Η συνέπεια στις υποχρεώσεις myDATA και στις λοιπές ψηφιακές διαδικασίες.
• Η συνέπεια στις ασφαλιστικές υποχρεώσεις.
• Το ιστορικό συναλλαγών και η απουσία ενδείξεων συστηματικής παραβατικότητας.

Αυτό πρακτικά σημαίνει ότι, όσο περισσότερα πραγματικά δεδομένα έχει στη διάθεσή της η ΑΑΔΕ για τα έσοδα, τα έξοδα και τις συναλλαγές μιας επιχείρησης, τόσο μικρότερη θα είναι η ανάγκη προσδιορισμού του φορολογητέου εισοδήματος με τεκμαρτό τρόπο.

Σύνδεση φορολογικών ελαφρύνσεων με την πραγματική οικονομική δραστηριότητα

Το προτεινόμενο μοντέλο συνδέει τις φορολογικές ελαφρύνσεις με την πραγματική οικονομική δραστηριότητα. Βασικά εργαλεία για την ενεργοποίησή του αποτελούν η μειωμένη προκαταβολή φόρου, τα κίνητρα για επανεπένδυση κερδών, οι πράσινες και ψηφιακές επενδύσεις, η ενίσχυση της απασχόλησης και η ευνοϊκότερη μεταχείριση των συνεπών επιχειρήσεων.

Ωφελημένες αναμένεται να είναι οι μικρομεσαίες επιχειρήσεις που είναι φορολογικά και ασφαλιστικά συνεπείς, πραγματοποιούν επενδύσεις, αυξάνουν το προσωπικό τους και επανεπενδύουν τα κέρδη τους. Επίσης, μπορούν να ωφεληθούν ελεύθεροι επαγγελματίες με χαμηλή δραστηριότητα, νέες και νεοφυείς επιχειρήσεις, επιχειρήσεις έντασης εργασίας, καθώς και επιχειρήσεις που επενδύουν σε πράσινες ή ψηφιακές τεχνολογίες.

Για παράδειγμα, μια βιοτεχνία τροφίμων με 40 εργαζομένους, εάν αυξήσει το προσωπικό της σε 46 άτομα, επενδύσει σε νέο μηχανολογικό εξοπλισμό, υποβάλλει όλες τις δηλώσεις εμπρόθεσμα και δεν έχει ληξιπρόθεσμες οφειλές ή σοβαρές παραβάσεις, θα μπορούσε να επωφεληθεί από:

• Μειωμένη προκαταβολή φόρου.
• Χαμηλότερο φορολογικό συντελεστή λόγω αύξησης της απασχόλησης.
• Πρόσθετα κίνητρα λόγω επανεπένδυσης κερδών.
• Μειώσεις φόρων και φορολογικής επιβάρυνσης.

Ειδικότερες προτάσεις της Επιτροπής

Η Επιτροπή προτείνει συγκεκριμένα:

• Σταδιακή μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης των νομικών προσώπων για ενίσχυση της ανταγωνιστικότητας, των επενδύσεων και της επανεπένδυσης των κερδών.
• Στοχευμένη μείωση της προκαταβολής φόρου, συνδέοντάς την με επενδύσεις, απασχόληση και αναπτυξιακή δραστηριότητα.
• Πλήρη ή σταδιακή κατάργηση του τέλους επιτηδεύματος, με προτεραιότητα στα υποκαταστήματα.
• Μείωση επιβαρύνσεων, με έμφαση στις νέες προσλήψεις και στις επιχειρήσεις έντασης εργασίας.
• Αύξηση της φορολογικής ελάφρυνσης για νέους επαγγελματίες και ατομικές επιχειρήσεις κατά τα πρώτα έτη δραστηριότητας (άρθρο 29 παρ. 2 του ΚΦΕ), από 10.000 σε 20.000 ευρώ.
• Είτε κατάργηση είτε ουσιαστική αναμόρφωση του ελάχιστου τεκμαρτού εισοδήματος των ελευθέρων επαγγελματιών.
• Επιτάχυνση της διαδικασίας επιστροφών φόρων και αυτοδίκαιη τοκοφορία, με στόχο τη μείωση της πραγματικής οικονομικής επιβάρυνσης από καθυστερημένες επιστροφές.
• Επανεξέταση του φόρου πολυτελούς διαβίωσης προς μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης.
• Μείωση της φορολογικής επιβάρυνσης για επενδύσεις στην πράσινη και ψηφιακή μετάβαση, ως κίνητρο.
• Κατάργηση σταδιακά των αντικειμενικών δαπανών διαβίωσης για φορολογουμένους που επιβαρύνονται λόγω των τεκμηρίων.
• Παράταση της δυνατότητας συμψηφισμού φορολογικών ζημιών με μελλοντικά φορολογητέα κέρδη.
• Αύξηση της έκπτωσης φόρου για έγκαιρη υποβολή δήλωσης και εξόφληση έως τις 31 Ιουλίου.
• Βελτιώσεις στο καθεστώς επαναπατρισμού και προσέλκυσης φορολογουμένων, με διευκόλυνση της υπαγωγής σε ευνοϊκό φορολογικό καθεστώς.
• Χορήγηση κινήτρων (φορολογικές ελαφρύνσεις) για επανεπένδυση επιχειρηματικών κερδών.
• Αλλαγή της φορολογικής μεταχείρισης των εισοδημάτων από ακίνητα, με σκοπό την ενίσχυση της μακροχρόνιας μίσθωσης.
• Εκσυγχρονισμός της φορολογίας ακίνητης περιουσίας (ΕΝΦΙΑ).
• Αύξηση της ημερήσιας αξίας των διατακτικών σίτισης σε 8 ευρώ από 6 ευρώ.
• Περαιτέρω παράταση της αναστολής ΦΠΑ στις οικοδομές και του φόρου υπεραξίας ακινήτων.