Γεραπετρίτης από Τορόντο: «Η γεωπολιτική των τριών τελευταίων ετών είναι μια απόλυτη καταστροφή»
«Τα τελευταία τρία χρόνια αποτέλεσαν μια απόλυτη καταστροφή από γεωπολιτικής άποψης», υποστήριξε ο Γιώργος Γεραπετρίτης κατά τη διάρκεια ομιλίας του στο Munk School of Global Affairs and Public Policy του Πανεπιστημίου του Τορόντο. Με θέμα «Ο ερχομός μιας νέας γεωπολιτικής περιόδου», τόνισε ότι η ισχύς επικρατεί αυτή τη στιγμή εις βάρος των αρχών.
«Ό,τι θα μπορούσε να πάει στραβά, στην ουσία πήγε πράγματι στραβά», επεσήμανε, χαρακτηρίζοντας την παρούσα συγκυρία ως ίσως τη χειρότερη περίοδο για να υπηρετεί κανείς ως υπουργός Εξωτερικών μιας μικρομεσαίας χώρας, όπως η Ελλάδα. Η Ελλάδα, μάλιστα, είχε το σημαντικό προνόμιο να είναι μη μόνιμο μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας. «Αν γνώριζα ότι θα βρισκόμασταν σε μια τόσο ταραχώδη περίοδο, προφανώς δεν θα είχαμε θέσει υποψηφιότητα και δεν θα είχαμε κάνει εκστρατεία για να γίνουμε μέλος του Συμβουλίου Ασφαλείας».
«Βιώνουμε τεκτονικές γεωπολιτικές αλλαγές»
Σημείωσε ότι για πρώτη φορά μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, συντρέχουν σωρευτικά και ταυτόχρονα μια σειρά από συνθήκες. «Βιώνουμε ορισμένες τεκτονικές γεωπολιτικές αλλαγές και η πιο εντυπωσιακή είναι η πλήρης υποχώρηση του Διεθνούς Δικαίου και της πολυμέρειας».
«Η ισχύς ουσιαστικά καθίσταται το κρίσιμο στοιχείο, ενώ η διεθνής αρχιτεκτονική ασφάλειας που βασίζεται σε κανόνες, πάνω στην οποία οικοδομήθηκε ο κόσμος μετά τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, υποχωρεί», τόνισε.
Παράλληλα, δημιουργούνται νέες και διαπεριφερειακές συμμαχίες, ενώ η γεωγραφία χάνει τον ρόλο της ως βασικού παράγοντα στη διπλωματία. Η Ευρώπη, για παράδειγμα, εξελίσσεται πλέον σε μια «Ευρώπη plus» προκειμένου να εντάξει τον Καναδά ως τον πρώτο συνδεδεμένο εταίρο.
«Δεν υπάρχει ούτε ένα γεγονός που να λαμβάνει χώρα σήμερα στη γεωπολιτική και να είναι περιορισμένο γεωγραφικά. Βλέπουμε ένοπλες συγκρούσεις να εξαπλώνονται. Στην πραγματικότητα, έχουμε τον μεγαλύτερο αριθμό ένοπλων συγκρούσεων παγκοσμίως από τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο. Έχουμε περισσότερες από 60 ένοπλες συγκρούσεις», τόνισε.
Επιπλέον, για πρώτη φορά αντιμετωπίζουμε ένα μείζον ζήτημα ενεργειακής ανασφάλειας εξαιτίας όσων συμβαίνουν στον Κόλπο, στην Ερυθρά Θάλασσα και τώρα στη Σαουδική Αραβία. Ταυτόχρονα, υπάρχει και το ζήτημα της επισιτιστικής ανασφάλειας, αν αναλογιστούμε τι συμβαίνει στην Ουκρανία, όπου ο διάδρομος σιτηρών έχει ουσιαστικά καταρρεύσει, και από την άλλη, αντιμετωπίζουμε λειψυδρία.
ΣΥΝΕΧΗΣ ΕΝΗΜΕΡΩΣΗ
Ακόμη βρισκόμαστε εν μέσω μιας βιομηχανικής επανάστασης, με την Τεχνητή Νοημοσύνη να κυριαρχεί στην τεχνολογική ζωή και ουσιαστικά να διαμορφώνει τις πολιτικές προσλήψεις. «Πρόκειται να δούμε κάποιες πραγματικά παράδοξες προεκλογικές εκστρατείες», επισήμανε, τονίζοντας ότι στις οκτώ εκλογικές αναμετρήσεις που αναμένονται στην Ευρώπη τον επόμενο χρόνο, η Τεχνητή Νοημοσύνη θα κυριαρχήσει. «Όλοι το αναμένουμε, αλλά δεν διαθέτουμε τα μέσα για να κερδίσουμε αυτό το φαινόμενο».
Επιπλέον, έχει συντελεστεί πλήρης αλλαγή στον τρόπο επικοινωνίας μεταξύ των ανθρώπων, καθώς σχεδόν το 90% λαμβάνει πλέον την πληροφόρησή του μέσω των μέσων κοινωνικής δικτύωσης, θυσιάζοντας την ακεραιότητα της πληροφορίας προς όφελος της ταχύτητας και της αμεσότητας με την οποία αυτή μεταδίδεται.
“Οι συνέπειες αρκετά προφανείς”
«Οι συνέπειες είναι αρκετά προφανείς. Βλέπουμε την άνοδο νέων δυνάμεων, οι οποίες αναδύονται πλέον ως εναλλακτική στο παλαιό καθεστώς, σε μια εποχή που έχει παρέλθει. Και βλέπουμε νέους θεσμούς να αναδύονται από τους παραδοσιακούς οργανισμούς που υποχωρούν», επισήμανε. Το ερώτημα πλέον είναι κατά πόσον το καθεστώς που αντιμετωπίζουμε σήμερα αποτελεί απλώς μια μεταβατική περίοδο ή θα αποτελέσει τη νέα κατάσταση των διεθνών σχέσεων.
«Αυτή τη στιγμή, προσπαθούμε και πάλι να βρούμε τον προσανατολισμό μας προς μια νέα εποχή. Είναι απολύτως σαφές ότι η ισχύς διαδραματίζει έναν πολύ κυρίαρχο ρόλο και ότι δεν διαθέτουμε τα εργαλεία για να αντιμετωπίσουμε αποτελεσματικά αυτό το φαινόμενο», υπογράμμισε.
Ο ίδιος αύριο μεταβαίνει στη Νέα Υόρκη για την Εβδομάδα Υψηλού Επιπέδου της Γενικής Συνέλευσης των Ηνωμένων Εθνών και «όλοι αισθανόμαστε ότι τα Ηνωμένα Έθνη βρίσκονται σήμερα σε πολύ κακή κατάσταση», καθώς «δεν έχουν καταφέρει στην πράξη να παράγουν οποιοδήποτε ουσιαστικό ψήφισμα σχετικά με τις 61 ένοπλες συγκρούσεις που αντιμετωπίζουμε σήμερα παγκοσμίως».
«Δεν έχουμε ούτε ένα ψήφισμα σχετικά με την Ουκρανία, ούτε ένα ψήφισμα εδώ και πέντε χρόνια. Δεν θα μπορούσαμε να έχουμε, διότι οποιοδήποτε ψήφισμα θα καταδίκαζε, λίγο έως πολύ, την Ρωσία για τον επιθετικό πόλεμο, ενώ η Ρωσία διαθέτει δικαίωμα βέτο και, έτσι, τελικά, δεν είχαμε κανένα ψήφισμα», σημείωσε. «Έχουμε εισέλθει στην εποχή του παράδοξου του βέτο».
Υπενθύμισε ότι και εντός ΕΕ, κάθε ένα από τα 27 κράτη μέλη διαθέτει μεμονωμένο δικαίωμα βέτο, με αποτέλεσμα στην Ευρώπη να μην έχει επιτευχθεί μια αποτελεσματική απόφαση για την Ουκρανία.
«Το βέτο εντός της ΕΕ χρησιμοποιήθηκε προκειμένου να προστατεύσει τους ανίσχυρους, τα λιγότερο ισχυρά κράτη. Ήταν το μέσο των πιο αδύναμων, προκειμένου να μπορούν να απορρίπτουν τη βούληση των ισχυρών κρατών. Για να μπορούν τα μικρά κράτη να σταθούν μόνα τους απέναντι στη βούληση των άλλων κρατών», επισήμανε. Το αποτέλεσμα, όμως, είναι αδράνεια.
Ο υπουργός Εξωτερικών σημείωσε ότι φαίνεται να οδηγούμαστε στην ιδέα της στρατηγικής αυτονομίας και ότι πρέπει να αυξηθούν οι αμυντικές δαπάνες, προσθέτοντας ότι είναι πιθανό αυτό να σηματοδοτεί το τέλος της παραδοσιακής μεταπολεμικής διεθνούς αρχιτεκτονικής ασφάλειας;
«Τώρα είναι η στιγμή τα κράτη να διαμορφώσουν ισχυρές συμμαχίες και να εκφράσουν συλλογικές ανησυχίες», ανέφερε. «Το ζήτημα, όμως, είναι ότι ακόμη δεν έχουμε βρει τα κατάλληλα εργαλεία και, κατά πάσα πιθανότητα, την επόμενη εβδομάδα, μετά τη Γενική Συνέλευση, θα συζητάμε και πάλι για τη χαμένη ευκαιρία να επανεξετάσουμε και να αναζωογονήσουμε τα Ηνωμένα Έθνη».
«Εμπιστευθήκαμε τα Ηνωμένα Έθνη. Η αλήθεια είναι ότι ο Οργανισμός δεν ανταποκρίθηκε. Αυτή τη στιγμή δεν διαθέτουμε εναλλακτική λύση και, μέχρι να βρούμε μια εναλλακτική, η ισχύς θα επικρατεί έναντι των αρχών», κατέληξε.
Συνάντηση με τον γερουσιαστή Λίο Χουσάκος, τον βουλευτή Πίτερ Φραγκισκάτο, την επαρχιακή βουλευτή Έφη Τριανταφυλλόπουλο και την δικαστή Ρία Τζίμα είχε ο υπουργός Εξωτερικών Γιώργος Γεραπετρίτης, ο οποίος πραγματοποιεί επίσκεψη στο Τορόντο.
Στο επίκεντρο των συζητήσεων βρέθηκαν οι σχέσεις Ελλάδας- Καναδά, ο σημαντικός ρόλος της ελληνικής Ομογένειας και οι προοπτικές ενίσχυσης της συνεργασίας, σύμφωνα με σχετική ανάρτηση του υπουργείου Εξωτερικών στο Χ.
