Στοπ στην πολιτική αστάθεια του Κοσσυφοπεδίου: Νέες εκλογές και η μάχη των ηγετών

Η πολιτική κρίση στο Κοσσυφοπέδιο συνεχίζεται αμείωτη εδώ και ενάμιση χρόνο. Το κοινοβούλιο της χώρας, μετά από σχετική απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου που όριζε την 28η Απριλίου ως τελική προθεσμία, δεν κατάφερε να εκλέξει νέο αρχηγό κράτους. Ως εκ τούτου, το κοινοβούλιο διαλύθηκε μετά από την ημερομηνία αυτή, ανοίγοντας τον δρόμο για πρόωρες βουλευτικές εκλογές που θα διεξαχθούν τον Ιούνιο – οι τρίτες μέσα σε μόλις ενάμιση χρόνο.

Η τελευταία αυτή αναταραχή προκλήθηκε από την αδυναμία του πρωθυπουργού Άλμπιν Κούρτι, επικεφαλής του κόμματος Αυτοδιάθεση (Vetêvendosje), να επιτύχει συναίνεση με τα κόμματα της αντιπολίτευσης για έναν κοινό υποψήφιο για την προεδρία. Το Vetêvendosje είχε επικρατήσει στις προηγούμενες εκλογές στα τέλη Δεκεμβρίου 2025, συγκεντρώνοντας περίπου το 51% των ψήφων. Λόγω της διάλυσης του κοινοβουλίου, η κυβέρνηση του Κούρτι, η οποία είχε αναλάβει καθήκοντα μόλις τον Φεβρουάριο, θα λειτουργεί πλέον ως υπηρεσιακή.

Η κόντρα Κούρτι-Οσμάνι

Η Βιόσα Οσμάνι, η οποία είχε διατελέσει Πρόεδρος του Κοσσυφοπεδίου για πέντε χρόνια, εξέφραζε την επιθυμία της να διεκδικήσει δεύτερη θητεία. Ωστόσο, αυτή τη φορά, η υποψηφιότητά της δεν έτυχε της υποστήριξης του Άλμπιν Κούρτι, παρόλο που πριν από πέντε χρόνια, το δίδυμο Κούρτι-Οσμάνι θεωρούνταν η ελπίδα για μια νέα πολιτική ηγεσία στο Κοσσυφοπέδιο.

Ενώ ο Κούρτι δεν έκανε ρητή δήλωση περί μη υποστήριξης της Οσμάνι, δήλωσε πως δεν μπορούσε να εξασφαλίσει τις απαιτούμενες 80 ψήφους για την εκλογή της. Εξήγησε ότι, παρόλο που το κόμμα του, μαζί με τους κυβερνητικούς εταίρους και τις μη σερβικές μειονότητες, κατείχε 66 έδρες, ο αριθμός των 80 είναι απαραίτητος για την εκλογή του Προέδρου του Κοσσυφοπεδίου.

Ομολογία αποτυχίας

Στην εκπνοή της θητείας της, στις 4 Απριλίου 2026, η Οσμάνι είχε δηλώσει δημόσια την πρόθεσή της να επιδιώξει άλλη μια πενταετή θητεία, αναφέροντας πως «είχε την υποστήριξη του Κούρτι». «Ο Κούρτι μου υποσχέθηκε ότι θα με υποστηρίξει. Μου είπε: ‘Είσαι η καλύτερη πρόεδρος του 21ου αιώνα’», είχε δηλώσει η Οσμάνι στα τοπικά μέσα ενημέρωσης. Ωστόσο, σύμφωνα με την ίδια, μεταγενέστερα τα δεδομένα άλλαξαν: «Στη συνέχεια έλαβα μια νέα αξιολόγηση από τον Κούρτι: ότι η κοινοβουλευτική ομάδα Vetvendosje και αυτός προσωπικά δεν με υποστήριζαν πλέον».

Στη συνεδρίαση της 28ης Απριλίου 2026, ο Κούρτι πρότεινε για την προεδρία μια υποψήφια της κοινωνίας των πολιτών, τη Φεριντέ Ρουσίτι, η οποία είναι γιατρός και ακτιβίστρια ανθρωπίνων δικαιωμάτων. Ωστόσο, το μποϊκοτάζ που ακολούθησε από την αντιπολίτευση, τόσο για την υποψηφιότητα της Ρουσίτι όσο και για την ίδια την κοινοβουλευτική συνεδρίαση, είχε ως αποτέλεσμα να μην εκλεγεί.

Αντικρουόμενες φιλοδοξίες

Ο Ναΐμ Ρασίτι από το Βαλκανικό Ινστιτούτο Αναπτυξιακής Πολιτικής, μιλώντας στο DW, τόνισε ότι η συνεργασία μεταξύ Κούρτι και Οσμάνι «δεν ήταν ποτέ φυσιολογική», αλλά μάλλον «περισσότερο μια ad-hoc εκλογική συμμαχία». «Και οι δύο είναι πολύ φιλόδοξοι και ανταγωνιστικοί, τόσο με τους άλλους όσο και μεταξύ τους, και συχνά έχουν αντίθετες θέσεις και διαφορετικούς πολιτικούς στόχους».

Σύμφωνα με την ανάλυσή του, Κούρτι και Οσμάνι συμφωνούσαν γενικά στην εσωτερική πολιτική, αλλά υπήρχαν διαφορές στην εξωτερική πολιτική. «Στη διεθνή σκηνή, οι ασυνεπείς πολιτικές θέσεις και των δύο πλευρών συχνά οδηγούσαν σε σύγχυση. Η πρόεδρος συχνά ενεργούσε ως ένα είδος ασπίδας. Συχνά αναλάμβανε την ηγεσία στην εξωτερική πολιτική χωρίς να διεξάγει επαρκείς διαβουλεύσεις», ανέφερε ο Ρασίτι.

Ο Κούρτι «λιγότερο προβλέψιμος»

Ο πολιτικός αναλυτής Εχάτ Μιφταράι από το Ινστιτούτο Νομικής του Κοσσυφοπεδίου (IKD) ανέφερε στην DW ότι ο Άλμπιν Κούρτι θεωρείται «λιγότερο προβλέψιμος παράγοντας» σε σύγκριση με τη Βιόσα Οσμάνι. Η τελευταία αντιμετωπίζεται ως πιο συνεργάσιμη με τους διεθνείς εταίρους, ενώ ο Κούρτι κατά καιρούς έχει υιοθετήσει μια πιο αντιπαραθετική στάση.

«Αυτό όχι μόνο έχει οδηγήσει σε εντάσεις μεταξύ των δύο ηγετών, αλλά έχει επίσης εγείρει ερωτήματα διεθνώς σχετικά με τη συνοχή και τη συνέπεια της εξωτερικής πολιτικής του Κοσσυφοπεδίου», δήλωσε ο Μιφταράι. Η έλλειψη πολιτικής και θεσμικής σταθερότητας στο Κοσσυφοπέδιο τον τελευταίο ενάμιση χρόνο, όπως επισήμανε, εμποδίζει τις μεταρρυθμίσεις που απαιτεί η Ευρωπαϊκή Ένωση, καθώς και τον διάλογο με τη Σερβία που διεξάγεται υπό τη μεσολάβηση της ΕΕ.

Σύμφωνα με τον Μιφταράι, «ενώ οι συχνές εκλογές καταδεικνύουν ότι το Κοσσυφοπέδιο είναι μια λειτουργική δημοκρατία, δείχνουν επίσης ότι η χώρα έχει περιορισμένη ικανότητα να προωθήσει τα στρατηγικά της συμφέροντα». «Ως αποτέλεσμα, η θέση του Κοσσυφοπεδίου στον διάλογο είναι αδύναμη και η προσοχή στις μεταρρυθμίσεις για το κράτος δικαίου και στις διαδικασίες ολοκλήρωσης έχει μειωθεί. Το Κοσσυφοπέδιο δαπανά περισσότερη ενέργεια στη διαχείριση εσωτερικών κρίσεων παρά στην προώθηση της ατζέντας του για την ευρωπαϊκή ολοκλήρωση. Με τη νέα στρατηγική της Ευρωπαϊκής Ένωσης που σχετίζεται με το σχέδιο ανάπτυξης, το Κοσσυφοπέδιο, το οποίο συνεχίζει να υστερεί στην περιοχή, πιθανότατα θα χάσει εκατοντάδες εκατομμύρια ευρώ σε οικονομική υποστήριξη», εκτιμά ο Μιφταράι.

Πηγή: DW