Υπερπληθυσμός στις Φυλακές της Κρήτης: Η Πληρότητα Ξεπέρασε το 150% σε Κρίσιμα Καταστήματα

Η κατάσταση στα σωφρονιστικά καταστήματα της Κρήτης έχει φτάσει σε οριακό σημείο, με τον υπερπληθυσμό των κρατουμένων να επιβαρύνει σημαντικά τις υπάρχουσες υποδομές.

Τα πιο πρόσφατα στοιχεία παρουσιάζουν μια ιδιαίτερα ανησυχητική εικόνα: οι Φυλακές της Νέας Αλικαρνασσού καταγράφουν πληρότητα 159,05%, ενώ το Σωφρονιστικό Κατάστημα Νεάπολης αγγίζει το 166,67%.

Το πρόβλημα, ωστόσο, δεν περιορίζεται στην Κρήτη, αλλά επεκτείνεται σε ολόκληρο το σωφρονιστικό σύστημα της χώρας, όπου ο αριθμός των κρατουμένων υπερβαίνει κατά πολύ την επίσημη χωρητικότητα των φυλακών.

Στο 159% η Πληρότητα στην Αλικαρνασσό

Οι φυλακές Νέας Αλικαρνασσού βρίσκονται σε ιδιαίτερα επιβαρυμένη κατάσταση, με την πληρότητα να ανέρχεται στο 159,05%. Αυτό το ποσοστό υποδεικνύει μια σημαντική διαφορά μεταξύ των διαθέσιμων θέσεων και του πραγματικού αριθμού των κρατουμένων.

Η κατάσταση στο Σωφρονιστικό Κατάστημα Νεάπολης είναι ακόμη πιο πιεστική, με πληρότητα 166,67%, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι ο υπερπληθυσμός αποτελεί ένα από τα κυριότερα προβλήματα των φυλακών στο νησί.

Αντίθετα, οι Αγροτικές Φυλακές Αγυιάς Χανίων παρουσιάζουν καλύτερη εικόνα, με πληρότητα 89,33%, παραμένοντας κάτω από το όριο της προβλεπόμενης χωρητικότητας.

14.318 Κρατούμενοι σε Φυλακές με 10.722 Θέσεις

Η κατάσταση σε εθνικό επίπεδο είναι εξίσου ανησυχητική. Σύμφωνα με στοιχεία της Γενικής Γραμματείας Αντεγκληματικής Πολιτικής, στις 2 Νοεμβρίου 2026, υπήρχαν συνολικά 14.318 κρατούμενοι στις ελληνικές φυλακές, ενώ η επίσημη χωρητικότητα των σωφρονιστικών καταστημάτων ανέρχεται σε 10.722 θέσεις.

Αυτό σημαίνει ότι οι κρατούμενοι είναι 3.596 περισσότεροι από τις διαθέσιμες θέσεις, με τον συνολικό δείκτη πληρότητας να φτάνει το 133,54%.

Σε διάστημα μικρότερο των τριών ετών, ο αριθμός των κρατουμένων έχει αυξηθεί κατά περισσότερο από 4.000 άτομα. Συγκεκριμένα, από 10.229 στο τέλος του 2023, ανήλθε στους 11.461 στο τέλος του 2024, στους 13.561 στο τέλος του 2025 και πλέον ξεπερνά τις 14.300.

Στο Τραπέζι Νέα Ρύθμιση για Αποσυμφόρηση

Αντιμέτωπο με τη διαρκώς επιδεινούμενη κατάσταση, το υπουργείο Προστασίας του Πολίτη επεξεργάζεται μια νέα νομοθετική παρέμβαση με στόχο τον περιορισμό του υπερπληθυσμού των φυλακών.

Σύμφωνα με πληροφορίες που επικαλείται η «Καθημερινή», η σχετική διάταξη αναμένεται να τεθεί σύντομα σε δημόσια διαβούλευση.

Κεντρικό σημείο της ρύθμισης είναι η δυνατότητα αποφυλάκισης κρατουμένων που έχουν καταδικαστεί για πλημμελήματα και έχουν εκτίσει πραγματικά το ένα πέμπτο της ποινής τους μέχρι την ημερομηνία δημοσίευσης του νόμου.

Για αυτούς τους κρατουμένους, εξετάζεται η δυνατότητα έκτισης του υπόλοιπου της ποινής τους στην κατοικία τους, με ηλεκτρονική επιτήρηση και χρήση ειδικού βραχιολιού.

Η ρύθμιση αναμένεται να περιλαμβάνει συγκεκριμένες προϋποθέσεις και εξαιρέσεις, όπως η μη εφαρμογή της σε κρατούμενους που έχουν καταδικαστεί για αδικήματα ενδοοικογενειακής βίας.

Ειδική Πρόβλεψη για Αλλοδαπούς Κρατουμένους

Στο ίδιο πλαίσιο, εξετάζεται η δυνατότητα απόλυσης αλλοδαπών κρατουμένων, εφόσον έχουν εκτίσει το ένα τρίτο της ποινής τους και θα απελαθούν από την ελληνική επικράτεια.

Από αυτή τη ρύθμιση προβλέπεται να εξαιρούνται όσοι έχουν καταδικαστεί για σοβαρά αδικήματα, όπως ανθρωποκτονία, βιασμό ή συμμετοχή σε εγκληματική οργάνωση.

Πρόκειται για παρεμβάσεις που βρίσκονται ακόμη σε στάδιο επεξεργασίας και δεν αποτελούν ισχύον νομοθετικό πλαίσιο.

Ένα Πρόβλημα που Μεγαλώνει

Η αύξηση του αριθμού των κρατουμένων συνδέεται, μεταξύ άλλων, με τις αλλαγές που επέφερε ο νόμος 5090/2024 στο πλαίσιο αναστολής των ποινών, περιορίζοντας τις περιπτώσεις όπου μπορεί να ανασταλεί η έκτιση μιας ποινής.

Η Επιτροπή του Συμβουλίου της Ευρώπης για την Πρόληψη των Βασανιστηρίων έχει επίσης επισημάνει τις επιπτώσεις της αυστηροποίησης του πλαισίου, σε μια περίοδο που οι διαθέσιμες θέσεις στις φυλακές δεν επαρκούν.

Τα στοιχεία για την Κρήτη αναδεικνύουν με χαρακτηριστικό τρόπο το μέγεθος του προβλήματος. Με την πληρότητα σε Αλικαρνασσό και Νεάπολη να ξεπερνά κατά πολύ το 100%, το ζήτημα της αποσυμφόρησης καθίσταται επιτακτικό, τονίζοντας την ανάγκη ενίσχυσης των υποδομών και αναμόρφωσης της σωφρονιστικής πολιτικής.