Η Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση Μπαίνει στην «Εφηβεία» της: Εξερευνώντας τον Οιδίποδα, την Τεχνητή Νοημοσύνη, την Ιλιάδα στο Γήπεδο και Άλλες Εκπλήξεις της Σεζόν 2026-2027

Μια χρονιά που δεν θα παρακολουθείτε απλώς, αλλά θα τη ζείτε, υπόσχεται η Στέγη του Ιδρύματος Ωνάση για τη σεζόν 2026-2027. Με κεντρικό άξονα τη φράση του Brian Eno «The only product of art is feelings» (Το μοναδικό προϊόν της τέχνης είναι τα συναισθήματα), το νέο πρόγραμμα μας προσκαλεί να βυθιστούμε στις αισθήσεις μας μέσα από καινούργιες παραγωγές, διεθνείς συνεργασίες και ανατρεπτικές προσεγγίσεις.

Κλείνοντας τα 16 της χρόνια, η Στέγη βιώνει τη δική της «εφηβεία». Όπως χαρακτηριστικά αναφέρει η Καλλιτεχνική Διευθύντρια του Ιδρύματος Ωνάση, Αφροδίτη Παναγιωτάκου: «Η Στέγη στα δεκαέξι της αποκρούει τον φόβο, ερωτεύεται, πονάει, γελάει δυνατά, πέφτει και, μέσα σε μια στιγμή, πετάει. Όλα για πρώτη φορά». Το πρόγραμμα εκτείνεται στη φυσική σκηνή, στον ψηφιακό κόσμο, αλλά και σε νέους χώρους στην καρδιά της πόλης.

Η προπώληση της Α΄ Φάσης ξεκινά στις 21 Σεπτεμβρίου για τους Φίλους της Στέγης και στις 25 Σεπτεμβρίου για το Γενικό Κοινό. Παράλληλα, οι κυριακάτικες ματινέ παραστάσεις συνεχίζονται για τρίτη χρονιά (14:00 στην Κεντρική και 17:00 στη Μικρή Σκηνή).

Εικαστικές Εμπειρίες που Διαχέονται στην Πόλη

Η τέχνη φέτος ξεφεύγει από τους καθιερωμένους χώρους και εισχωρεί στο αστικό τοπίο, προσφέροντας εμπειρίες που συνδυάζουν τον ήχο, τη μνήμη και τη σιωπή. Στην Onassis Mandra, από τις 26 Σεπτεμβρίου έως τις 5 Δεκεμβρίου 2026, παρουσιάζεται το έργο clinamen του Céleste Boursier-Mougenot. Εκατοντάδες λευκά κεραμικά μπολ επιπλέουν σε τρεις ειδικά διαμορφωμένες πισίνες, δημιουργώντας μια υδάτινη και ηχητική χορογραφία στην πολύβουη Αθήνα. Λίγους μήνες αργότερα, από τις 4 Απριλίου έως τις 13 Ιουνίου 2027, το Onassis Ready φιλοξενεί την πρώτη μονογραφική έκθεση του Δημήτρη Παπαϊωάννου. Μια αναδρομή τεσσάρων δεκαετιών δημιουργίας, η οποία αποκαλύπτει την αφετηρία της καλλιτεχνικής του πορείας, παρουσιάζοντας ζωγραφικά έργα, γλυπτά, σκίτσα και αρχειακό υλικό που προηγούνται του εμβληματικού σκηνικού του έργου.

Θέατρο: Σκηνικές Ανατροπές και Υπαρξιακά Ερωτήματα

Στον χώρο του θεάτρου, η σεζόν θέτει υπό αμφισβήτηση τα όρια μεταξύ πραγματικότητας και μύθου, με εντυπωσιακές παραγωγές. Ο διακεκριμένος Πολωνός σκηνοθέτης Łukasz Twarkowski, μετά τις επιτυχημένες παραστάσεις ROHTKO και Respublika, καταλαμβάνει την Κεντρική Σκηνή από τις 15 έως τις 18 Οκτωβρίου 2026 με το ORACLE. Μέσα από ένα καθηλωτικό σκηνικό σύμπαν που παντρεύει το θέατρο με τον ζωντανό κινηματογράφο, η παράσταση εξερευνά τη ζωή του Alan Turing, τη γέννηση της τεχνητής νοημοσύνης και το τίμημα της ανθρώπινης προόδου. Αμέσως μετά, από τις 12 Νοεμβρίου έως τις 13 Δεκεμβρίου 2026, ο Οιδίποδας του Robert Icke επιστρέφει στη σκηνή μετά το περσινό sold-out. Το πολυβραβευμένο πολιτικό θρίλερ επαναλαμβάνεται με τους Νίκο Κουρή και Μαρία Κεχαγιόγλου στους κεντρικούς ρόλους.

Η σκυτάλη των διεθνών συμπαραγωγών περνά στον Romeo Castellucci, από τις 3 έως τις 7 Μαρτίου 2027, με τον ΦΑΟΥΣΤ. Ο σπουδαίος Ιταλός δημιουργός μεταφέρει τον μύθο από τη λογοτεχνία στο σώμα και το όραμα, παρουσιάζοντας μια σαρωτική εμπειρία στα όρια της επιθυμίας και της λύτρωσης. Στη Μικρή Σκηνή, από τις 11 Μαρτίου έως τις 30 Μαΐου 2027, ο Γιάννης Νιάρρος και η Ομάδα ΝΥΞ παρουσιάζουν το 2Β – Απαγωγή και Παρατήρηση, μια καφκική φάρσα όπου ένα ανθρώπινο υποκείμενο βρίσκεται υπό διαρκή παρακολούθηση από αινιγματικά υπερπλάσματα. Η θεατρική άνοιξη κορυφώνεται με το Έπος του Νίκου Καραθάνου, από τις 10 Απριλίου έως τις 30 Μαΐου 2027. Η Ιλιάδα συναντά το ποδόσφαιρο, η Κεντρική Σκηνή μεταμορφώνεται σε γήπεδο, και η Μαρία Καβογιάννη με την Αμαλία Μουτούση συνδυάζουν την ποίηση με τον αγώνα και τον ιδρώτα της φανέλας.

Χορός: Ψηφιακές Εξερευνήσεις και Σωματικές Εκφράσεις

Ο χορός φέρνει στη Στέγη την ένταση της ψηφιακής εποχής και νέες σωματικές εξερευνήσεις. Το Εθνικό Μπαλέτο της Μασσαλίας και η κολεκτίβα (LA)HORDE έρχονται για πρώτη φορά στην Ελλάδα στις 23 και 24 Ιανουαρίου 2027 με το Age of Content. Δεκαέξι χορευτές κινούνται σε ένα εναλλακτικό metaverse που θυμίζει το Grand Theft Auto, με πλούσιες αναφορές στην κουλτούρα του TikTok, τα βιντεοπαιχνίδια και το jumpstyle. Τον Φεβρουάριο, το Onassis Dance Days (ODD) επιστρέφει για 14η χρονιά (3–7 Φεβρουαρίου 2027). Στον πυρήνα του φεστιβάλ βρίσκεται το Landless, η πρώτη κοινή δημιουργία του Χρήστου Παπαδόπουλου και του Γιώργου Κοτσιφάκη, που μετά την παγκόσμια πρεμιέρα του στο Λουγκάνο, έρχεται στην Αθήνα. Στο ίδιο πλαίσιο, παρουσιάζονται τα έργα Echo Chamber της Χριστιάνας Κοσιάρη και The Rashomon Effect του Κωνσταντίνου Παπανικολάου.

Η μουσική και ο κινηματογράφος λειτουργούν ως πύλες για νέες τελετουργίες. Το Borderline Festival στις 9 Οκτωβρίου καταλαμβάνει το Onassis Ready με καλεσμένους όπως οι Ricardo Villalobos, Nightmares on Wax και Yasmine Hamdan. Το διαδικτυακό ραδιόφωνο της Στέγης επιστρέφει με το STEGI.RADIO Takeover στις 19 και 20 Φεβρουαρίου 2027, μεταμορφώνοντας ολόκληρο το κτίριο σε ένα τεράστιο dance stage, ενώ στις 20 Μαρτίου 2027 το Speaking with Spirits αναδεικνύει την τζαζ ως σύγχρονη τελετουργία, με τους Shabaka Hutchings και Moor Mother.

Στον τομέα του κινηματογράφου, το Onassis Culture στηρίζει ενεργά την παραγωγή. Σε συνεργασία με τις «Νύχτες Πρεμιέρας», θα προβληθούν ταινίες όπως το Do You Love Me της Lana Daher και το αγγλόφωνο Sacrifice του Romain Gavras. Η Στέγη φιλοξενεί επίσης το Athens Palestine Film Festival στα τέλη Οκτωβρίου, το γαλλογερμανικό ArteKino Festival τον Νοέμβριο, και διοργανώνει το δικό της σκοτεινό αφιέρωμα The Vampires (21-23 Ιανουαρίου 2027), προβάλλοντας από κλασικά αριστουργήματα των Dreyer και Coppola έως σύγχρονες βαμπιρικές ιστορίες των Jarmusch και Park Chan-wook.

Κορυφαίοι διανοητές και δημιουργοί καταλαμβάνουν το βήμα των συζητήσεων. Η Βρετανίδα σχεδιάστρια Bella Freud έρχεται στις 15 Δεκεμβρίου 2026 για να μιλήσει για το στιλ και την ταυτότητα. Ακολουθεί στις 16 Ιανουαρίου 2027 η πολυβραβευμένη ηθοποιός Gillian Anderson, σε μια προσωπική συζήτηση για την καριέρα της, τη συγγραφική της δραστηριότητα και τα δικαιώματα των γυναικών. Στις 11 Φεβρουαρίου 2027, ο ανατρεπτικός φιλόσοφος Slavoj Žižek υπόσχεται να ανατρέψει κάθε μας βεβαιότητα, ερμηνεύοντας τον κόσμο μέσα από τους Χέγκελ, Λακάν και Μαρξ. Παράλληλα, τα Masterclasses της Στέγης δίνουν φωνή σε δημιουργούς όπως ο Romain Gavras, ο Łukasz Twarkowski και η εικαστικός Μαρία Γενιτσαρίου, οι οποίοι αποκαλύπτουν τις μεθόδους, τα ρίσκα και τις δημιουργικές τους εμμονές.

Έρευνα, Εξωστρέφεια και Προσβασιμότητα

Το οικοσύστημα της Στέγης διευρύνεται μέσα από τα προγράμματα καλλιτεχνικής φιλοξενίας και έρευνας. Φέτος, 51 καλλιτέχνες από όλο τον κόσμο συμμετέχουν στο Onassis AiR, το οποίο εστιάζει στις υλικοκεντρικές πρακτικές και τις εφαρμοσμένες τέχνες. Ταυτόχρονα, το Onassis ONX, η παγκόσμια πλατφόρμα για την τεχνητή νοημοσύνη και τα εμβυθιστικά μέσα, επεκτείνει τις δράσεις του σε Αθήνα και Νέα Υόρκη, διοργανώνοντας το εργαστήριο CIRCLE Expanded Orbit και τη μεγάλη έκθεση ONX.Exhibition.Athens.2027 (17–21 Μαρ 2027).

Η εξωστρέφεια παραμένει βασικός πυλώνας. Μέσω του Onassis Stegi Touring Program, περισσότερες από 110 παραγωγές έχουν ταξιδέψει σε 72 χώρες. Φέτος, το πρόγραμμα υποστηρίζει ενεργά και παραγωγές της ανεξάρτητης ελληνικής σκηνής, με το φεστιβάλ Sirenos στο Βίλνιους να αφιερώνει ένα «Greek Focus» σε δημιουργούς όπως ο Mario Banushi και η Χαρά Κότσαλη.

Στον πυρήνα της λειτουργίας της Στέγης παραμένει η προσβασιμότητα. Μεγάλα θεατρικά έργα της χρονιάς (Οιδίποδας, 2Β, Έπος) συνοδεύονται από υπέρτιτλους, ακουστική περιγραφή και διερμηνεία στη νοηματική, εξασφαλίζοντας ισότιμη συμμετοχή, ενώ υποστηρίζονται σταθερά καλλιτέχνες με αναπηρία μέσω ευρωπαϊκών προγραμμάτων (Europe Beyond Access).

Τη φετινή σεζόν υποστηρίζει ως Mobility Partner η Anytime, ενισχύοντας τη σημασία της ασφαλούς και ισότιμης διαδρομής προς τις πολιτιστικές εμπειρίες.

Δείτε αναλυτικά όλο το πρόγραμμα στο onassis.org