Συνεχίζεται η δίκη για το τραγικό δυστύχημα στα Τέμπη: Ξεκινά η αποδεικτική διαδικασία

Μετά τη διακοπή που τέθηκε τον Αύγουστο, η εκδίκαση της υπόθεσης για το σιδηροδρομικό δυστύχημα στα Τέμπη επαναλαμβάνεται σήμερα στο Συνεδριακό Κέντρο του Πανεπιστημίου Θεσσαλίας, στο συγκρότημα ΓΑΙΟΠΟΛΙΣ.

Κατά την τελευταία συνεδρίαση, στις 28 Ιουλίου, η εισαγγελέας του Τριμελούς Εφετείου Κακουργημάτων Λάρισας απήγγειλε τις κατηγορίες εναντίον των 36 κατηγορουμένων. Σήμερα, αναμένεται να εισέλθει στο επόμενο στάδιο της διαδικασίας, όπου θα ακουστούν οι υπερασπιστικοί ισχυρισμοί (αυτοτελείς και αρνητικοί).

Αξίζει να σημειωθεί ότι ορισμένοι εκ των συνηγόρων υπεράσπισης είχαν ήδη αναπτύξει τους ισχυρισμούς τους πριν την απαγγελία των κατηγοριών, γεγονός που αναμένεται να μειώσει τον χρόνο που θα αφιερώσουν σε αυτό το στάδιο.

Υπενθυμίζεται ότι οι 36 κατηγορούμενοι είναι, ή ήταν κατά το παρελθόν, υψηλόβαθμα στελέχη ή υπάλληλοι διαφόρων οργανισμών που συνδέονται με τον ελληνικό σιδηρόδρομο, καλύπτοντας την περίοδο από το 2016 έως το 2023. Αυτοί οι οργανισμοί περιλαμβάνουν τον ΟΣΕ, την ΕΡΓΟΣΕ, τη ΡΑΣ, το Υπουργείο Μεταφορών & Υποδομών και την Hellenic Train.

Όπως ανακοίνωσε η πρόεδρος της έδρας προς το τέλος της προηγούμενης συνεδρίασης, μετά την ολοκλήρωση των ισχυρισμών, θα ανακοινωθεί η λίστα των μαρτύρων και θα τεθεί σε εφαρμογή η αποδεικτική διαδικασία, ξεκινώντας με τις καταθέσεις των πρώτων μαρτύρων: της οικογένειας του μηχανοδηγού της επιβατικής αμαξοστοιχίας, ο οποίος ήταν ένα από τα 57 θύματα.

Αναδρομή στις Προηγούμενες Δικάσιμους

Η σημερινή δικάσιμος συνεχίζει τη διαδικασία, λαμβάνοντας υπόψη τα δεδομένα που διαμορφώθηκαν κατά τους πέντε πρώτους μήνες από την έναρξη της ακροαματικής διαδικασίας, στις 23 Μαρτίου, έως και τη διακοπή στις 28 Ιουλίου.

Η αίθουσα διεξαγωγής της δίκης έχει πλέον μεγαλύτερες διαστάσεις σε σχέση με την αρχική της διαμόρφωση. Οι παριστάμενοι προς υποστήριξη της κατηγορίας αποτελούνται αποκλειστικά από συγγενείς των θυμάτων, επιζώντες/τραυματίες και το Ελληνικό Δημόσιο. Τα σημαντικότερα αιτήματα που θα μπορούσαν να επηρεάσουν την πορεία της δίκης είτε απορρίφθηκαν, είτε θα εξεταστούν μετά την ολοκλήρωση της αποδεικτικής διαδικασίας.

Το πρώτο και πλέον ουσιαστικό ζήτημα που αντιμετώπισε το δικαστήριο αφορούσε την αίθουσα. Στην πρώτη δικάσιμο, δικηγόροι και συγγενείς θυμάτων εξέφρασαν έντονες διαμαρτυρίες για το μέγεθος της αίθουσας και τις συνθήκες διεξαγωγής της δίκης. Ως αποτέλεσμα των έντονων αντιδράσεων, η πρώτη τροποποίηση περιλάμβανε την αφαίρεση γυψοσανίδων και την ενοποίηση του χώρου του φουαγιέ με την κύρια δικαστική αίθουσα.

Η σημαντικότερη αλλαγή έλαβε χώρα τον Μάιο, όταν το δικαστήριο διέκοψε τις εργασίες για ένα μήνα προκειμένου να πραγματοποιηθούν εκτεταμένες τροποποιήσεις στην αίθουσα. Μετά την αφαίρεση επιπλέον γυψοσανίδων από γειτονικά δωμάτια, ο συνολικός όγκος της αίθουσας αυξήθηκε από τα 283,75 τ.μ. στα 452,01 τ.μ., ενώ προστέθηκαν περισσότερα έδρανα για τους δικηγόρους και καθίσματα για το κοινό.

Αφού επιλύθηκε το ζήτημα της αίθουσας, το επόμενο θέμα που τέθηκε αφορούσε τις παραστάσεις για την υποστήριξη της κατηγορίας. Αρχικά, είχαν δηλώσει παράσταση συγγενείς θυμάτων, τραυματίες, Δικηγορικοί Σύλλογοι και το σωματείο μηχανοδηγών ”Πανελλήνια Ένωση Προσωπικού Έλξης”.

Ωστόσο, η παράσταση που προκάλεσε αντιδράσεις από συγγενείς θυμάτων και τους συνηγόρους τους ήταν αυτή του Ελληνικού Δημοσίου. Όπως υποστήριξαν, το γεγονός ότι στρέφεται μόνο κατά των τριών κατηγορούμενων σταθμαρχών και του τότε προϊσταμένου του Τμήματος Επιθεώρησης Λάρισας της Υπηρεσίας Υποστήριξης Κυκλοφορίας Κεντρικής και Νοτίου Ελλάδας της Διεύθυνσης Κυκλοφορίας του ΟΣΕ, αφήνει εκτός κάδρου ευθυνών τους κατηγορούμενους που ελέγχονται για τα κενά στα συστήματα ασφαλείας.

Τελικά, το δικαστήριο απέρριψε τις παραστάσεις των Δικηγορικών Συλλόγων και του σωματείου, ενώ έκανε δεκτή την παράσταση του Ελληνικού Δημοσίου μόνο για το κακούργημα της διατάραξης της ασφάλειας των συγκοινωνιών.

Μετά το στάδιο των δηλώσεων, ακολούθησε η υποβολή αιτημάτων. Ορισμένα από αυτά αφορούσαν την οπτικοακουστική κάλυψη και μετάδοση της δίκης, την κλήση νέων μαρτύρων, την αναβάθμιση των κατηγοριών και την άσκηση διώξεων για νέα αδικήματα. Συγκεκριμένα αιτήματα, όπως η κάλυψη της δίκης, απορρίφθηκαν, ενώ για τα υπόλοιπα, που αφορούσαν την αναβάθμιση των κατηγοριών, το δικαστήριο επιφυλάχθηκε ανάλογα με την εξέλιξη της αποδεικτικής διαδικασίας.

Τον Ιούλιο υποβλήθηκαν επίσης αιτήματα αναβολής της δίκης από συνηγόρους υπεράσπισης κατηγορούμενων στελεχών της ΕΡΓΟΣΕ, οι οποίοι είναι επίσης κατηγορούμενοι στη δικογραφία που χειρίζεται το ελληνικό κλιμάκιο της Ευρωπαϊκής Εισαγγελίας για τη Σύμβαση 717. Το αίτημα αναβολής μέχρι την εκδίκαση της υπόθεσης από την Ευρωπαϊκή Εισαγγελία απορρίφθηκε, όπως απορρίφθηκαν και οι ενστάσεις ακυρότητας του κλητηρίου θεσπίσματος και το αίτημα να κηρυχθεί απαράδεκτη η ποινική δίωξη σε βάρος πρώην προέδρου της ΕΡΓΟΣΕ λόγω εκκρεμοδικίας. Επίσης, απορρίφθηκαν οι ενστάσεις απαραδέκτου της ποινικής δίωξης λόγω δεδικασμένου για συγκεκριμένους κατηγορούμενους της ΕΡΓΟΣΕ.

Οι Κατηγορίες

Στις 28 Ιουλίου, η εισαγγελέας ξεκίνησε την απαγγελία της κατηγορίας από τον σταθμάρχη της βραδινής βάρδιας. Σύμφωνα με το κατηγορητήριο, αυτός δεν προέβη σε αυτόματη χάραξη, δεν ρύθμισε σωστά χειροκίνητα την κυκλοφορία, ούτε έλεγξε τον τοπικό πίνακα χειρισμού για να βεβαιωθεί ότι η επιβατική αμαξοστοιχία κινούνταν στη σωστή γραμμή. Μαζί με τον σταθμάρχη, κατηγορούνται και οι δύο συνάδελφοί του από την απογευματινή βάρδια, οι οποίοι αποχώρησαν πριν την ολοκλήρωση της βάρδιας τους, αφήνοντας μόνο τον σταθμάρχη να ρυθμίσει την κυκλοφορία. Επιπλέον, κατηγορείται ο τότε προϊστάμενος Επιθεώρησης του ΟΣΕ, ο οποίος τοποθέτησε τον σταθμάρχη στη βραδινή βάρδια, ενώ, σύμφωνα με το κατηγορητήριο, γνώριζε την έλλειψη εμπειρίας του για ένα τέτοιο πόστο.

Για το πλημμέλημα της παράβασης καθήκοντος, κατηγορούνται δύο μέλη της επιτροπής μετατάξεων του ΟΣΕ και ο πρόεδρος του ΟΣΕ, οι οποίοι ενέκριναν το 2022 τη μετάταξη του σταθμάρχη στο πλαίσιο της κινητικότητας, παρόλο που αυτός υπερέβαινε το ηλικιακό όριο και δεν ήταν ειδικός στον τομέα μεταφορών και οδικής ασφάλειας.

Οι παραλείψεις που αποδίδονται σε δέκα στελέχη του ΟΣΕ – πρώην πρόεδροι και διευθύνοντες σύμβουλοι, διευθυντές Διευθύνσεων Σιδηροδρομικών Συστημάτων και γενικοί διευθυντές Γενικής Διεύθυνσης Δικτύου – αφορούν, μεταξύ άλλων, τη μη επισκευή των βλαβών στη σηματοδότηση και τηλεδιοίκηση στο συγκεκριμένο τμήμα του σιδηροδρομικού δικτύου μεταξύ Σιδηροδρομικού Σταθμού Λάρισας και Σιδηροδρομικού Σταθμού Νέων Πόρων. Επίσης, περιλαμβάνουν την παράλειψη επιβολής εγκυκλίου βραδυπορίας για τον περιορισμό της ταχύτητας των αμαξοστοιχιών και την παράλειψη ορισμού δύο σταθμαρχών στη βραδινή βάρδια του Σιδηροδρομικού Σταθμού Λάρισας.

Για 16 στελέχη της ΕΡΓΟΣΕ – τρεις πρώην πρόεδροι, αντιπρόεδροι και διευθύνοντες σύμβουλοι, ένας διευθυντής Έργων, δύο προϊστάμενοι Διεύθυνσης Έργων, επιβλέποντες μηχανικοί και επιβλέποντες σιδηροδρομικών συστημάτων από το 2016 έως τις 28 Φεβρουαρίου 2023 – οι παραλείψεις σχετίζονται με την μη ολοκλήρωση της σύμβασης 717. Η σύμβαση αυτή αφορούσε την ”Ανάταξη και Αναβάθμιση του συστήματος Σηματοδότησης- Τηλεδιοίκησης και Αντικατάστασης 70 Αλλαγών Τροχιάς σε Εντοπισμένα Τμήματα του Άξονα Αθήνα – Θεσσαλονίκη – Προμαχώνας (πλην τμήματος Τιθορέα – Δομοκός)”, με επτά συνολικές παρατάσεις και μια συμπληρωματική σύμβαση.

Από τους φορείς εποπτείας του ελληνικού σιδηροδρόμου, παραπέμφθηκε η πρώην πρόεδρος της Ρυθμιστικής Αρχής Σιδηροδρόμων. Από το Υπουργείο Μεταφορών και Υποδομών, παραπέμφθηκε ένας πρώην αναπληρωτής προϊστάμενος της Γενικής Διεύθυνσης Μεταφορών και η τότε προϊσταμένη της Διεύθυνσης Σιδηροδρομικών Μεταφορών. Κάποιες από τις παραλείψεις που τους αποδίδονται είναι η μη παροχή συστάσεων και υποδείξεων στον ΟΣΕ για τη συντήρηση και ανάταξη στο επίμαχο τμήμα του σιδηροδρομικού δικτύου, καθώς και η μη επιβολή διοικητικών κυρώσεων.

Για τη μη λειτουργία του συστήματος ραδιοεπικοινωνίας GSM-R, κατηγορούνται από την Hellenic Train ο τότε διευθύνων σύμβουλος και ο τεχνικός διευθυντής της εταιρείας. Οι δύο κατηγορούμενοι της Hellenic Train αντιμετωπίζουν κατηγορίες μόνο για τα πλημμελήματα της ανθρωποκτονίας από αμέλεια κατά συρροή, της βαριάς σωματικής βλάβης από αμέλεια από υπόχρεο κατά συρροή και της απλής σωματικής βλάβης από αμέλεια από υπόχρεο κατά συρροή.

Συνολικά, 33 κατηγορούμενοι, εκτός από τα πλημμελήματα για ανθρωποκτονία και σωματικές βλάβες από αμέλεια, αντιμετωπίζουν και το κακούργημα της επικίνδυνης παρέμβασης στη συγκοινωνία μέσων σταθερής τροχιάς με ενδεχόμενο δόλο. Αυτή η πράξη, με επικίνδυνες για την ασφάλεια της συγκοινωνίας ενέργειες, η οποία μπορούσε να προκαλέσει κοινό κίνδυνο για ξένα πράγματα και κίνδυνο για ανθρώπους, είχε ως αποτέλεσμα: α) τον θάνατο μεγάλου αριθμού ανθρώπων, β) τη βαριά σωματική βλάβη περισσοτέρων ανθρώπων και γ) τη σημαντική βλάβη σε εγκαταστάσεις κοινής ωφέλειας, τελεσθείσα και κατ’ εξακολούθηση. Το συγκεκριμένο κακούργημα επισύρει ποινή έως και ισόβια κάθειρξη.

Πηγή: ΑΠΕ